Effectiveness of group problem-solving skill training on decreasing of ambiguity tolerance in teenagers

10  Download (0)

Full text

(1)

Journal of Behavioral Sciences

Vol. 7, No. 4, Winter 2014 Pages: 363-371

Corresponding Author: Tavighi M. Email: tavighi90@hotmail.com

Effectiveness of group problem-solving skill training on decreasing of

ambiguity tolerance in teenagers

Tavighi M. MSc, Kakavand A. PhD1, Hakami M. PhD2

Personality Psychology Department, Psychology Faculty,Islamic Azad University, Karaj, Iran

1 Psychology Department, Social Sciences Faculty, Imam Khomeini International University, Qazvin, Iran 2 Personality Psychology Department, Psychology Faculty, Islamic Azad University, Karaj, Iran

Received: 2013.8.31 Accepted: 2014.1.15

Abstract

Introduction: The aim of the present research was investigation of effectiveness of group problem-solving skill training on increase of ambiguity tolerance in secondary school female teenagers in Karaj.

Methods: The design of study is pre-test - post-test accompanied by follow-up and control group. Statistic universe included secondary school female students in Karaj among whom 30 students were selected by cluster random multi-stage sampling method. Then, they were put into two groups by random: experiment group (15 students) and control group (15 students). The research tool was “Ahmadpour-Mobarake” ambiguity tolerance questionnaire (2009). At the pre-test stage, all of the students completed the questionnaire. Then the experiment group participated in ten sessions of one hour problem-solving skill training, whereas, the control group didn’t get any training at all. At the post-test stage, both of the groups answered the ambiguity tolerance scale again and the incoming data were analyzed using one-way co-variance analysis and co-variance analysis with repetitious measuring.

Results: The results showed that the group problem-solving skill training increased the ambiguity tolerance in experiment group in comparison to the control group, and this effect continued later two-month when the follow-up was taken .

Conclusions: Ambiguity tolerance is one of the most important personal infrastructures. Problem-solving skill training enables an individual to cope with problems in ambiguous and unforeseen situations.

(2)

هرود 7 ، هرامش 4 ، ناتسمز 9312

:تاحفص 371 -363

:لوئسم هدنسیون یقیوعت ارتیم

. :کینورتکلا تسپ tavighi90@hotmail.com

رب هلاسم لح تراهم یهورگ شزومآ یشخبرثا

شیازفا

ناناوجون رد ماهبا لمحت

یقیوعت ارتیم

دنواکاک اضریلع ، 1

دمحم ، یمکح 2

 ،جرک ،یملاسا دازآ هاگشناد ،یسانشناور هدکشناد ،تیصخش یسانشناور هورگ ناریا

1

ناریا ،نیوزق ،)هر( ینیمخ ماما یللملا نیب هاگشناد ،یعامتجا مولع هدکشناد ،یسانشناور هورگ

2

ناریا ،جرک ،یملاسا دازآ هاگشناد ،یسانشناور هدکشناد ،تیصخش یسانشناور هورگ

:تفایرد خیرات 9

/ 6 / 1392 :شریذپ خیرات

22 / 11 / 1392

چ

یک

هد

:همدقم ییامنهار عطقم رتخد ناناوجون ماهبا لمحت شیازفا رب هلاسم لح تراهم یهورگ شزومآ یشخبرثا نییعت رضاح شهوژپ فده

. دوب جرکرهش :شور نومزآ شیپ اب ،یشیامزآ شهوژپ شور

-نومزآ سپ

سرادم رتخد نازومآ شناد لماش يرامآ هعماج و هاوگ هورگ و يریگیپ

هک دندوب جرک رهش ییامنهار نآ نایم زا

هنومن هویش هب اه هشوخ یفداصت يریگ

هلحرم دنچ يا ،يا

31 روط هب سپس و هدش باختنا رفن

ود رد یفداصت ( شیامزآ هورگ

12 ( هاوگ و )رفن 12

ماهبا لمحت همانشسرپ شهوژپ رازبا .دندش نیزگیاج )رفن هکرابم روپدمحا

هلحرم رد .دوب ي

همه ،نومزآ شیپ نیا نازومآ شناد ي

رد شیامزآ هورگ سپس .دندرک لیمکت ار همانشسرپ 11

هسلج ي 1 تراهم شزومآ همانرب رد ،هتعاس

.درکن تفایرد یشزومآ چیه هاوگ هورگ هک یلاح رد ،دندرک تکرش هلاسم لح حرم رد

هل ي سپ هب هورگ ود ره هرابود ،نومزآ لمحت سایقم

ماهبا دنداد خساپ هداد و

راووک لیلحت زا هدافتسا اب اه هزادنا اب سنایراو لیلحت و ههار کی سنای

يریگ . دش لیلحت ررکم ياه

هتفای :اه یندومزآ رد ار ماهبا لمحت هلاسم لح تراهم شزومآ هک داد ناشن جیاتن هداد شیازفا لرتنک هورگ اب هسیاقم رد شیامزآ هورگ ياه

.تسا هتشاد موادت زین ههام ود يریگیپ رد رثا نیا و هجیتن :یریگ لمحت مهم زا یکی ماهبا یم دنمناوت درف ،هلاسم لح تراهم شزومآ اب هک تسا یتیصخش ياهانب ریز نیرت

رد دناوتب هک دوش

شیپ و مهبم طیارش ن ینیب

رب تلاکشم و لئاسم ي هدهع زا هدش دیآ

.

هژاو دیلک :اه

یهورگ شزومآ ،

(3)

363 / یقیوعت ، دنواکاک ، یمکح

هرود ،يراتفر مولع هلجم 7

هرامش ، 4 ، ناتسمز 9312

همدقم

هبنج یمامت دشر و شرورپ هفسلف ساسا ،درف تیصخش ياه

ي

یناسنا نتشاد يارب هک تروص نیا هب ،تسا زورما تیبرت و میلعت و مزلا هعماج رد دیفم و قلاخ ،ملاس ماگمه هک تسا يرورض

هعسوت اب وا یفطاع و یعامتجا ياوق ،درف یلقع و يرکف ياوق ي

دبای شرورپ مه .

مهم زا یکی لماوع نیرت

اب صخش يراگزاس

تراهم طیحم تسا وا یعامتجا ياه

[ 1 ]. ناسنا رساترس رد اه

هلأسم لح .دنتسه هلأسم لح لاح رد موادم روط هب دوخ یگدنز یم کمک دارفا هب و تلاکشم اب يرثؤم هلباقم ات دنک

ياه شلاچ

فیرعت حضاو روط هب هلاسم کی هک ینامز .دنشاب هتشاد یگدنز یمن هراچ يزاسزاب و تخاس يارب ماهبا لمحتدوش اهریسفت و اه

یم راک هب دیآ

[ 2 ] لمحت هب هک دنراد زاین ،زورما نازومآ شناد .

ندرک مهارف تروص هب یگدنز رد هک یتراهم ،دنسرب ماهبا لمعلاروتسد لکشم لح یگنوگچ دروم رد قیقد یتاعلاطا و اه

یم لمع دنک [ 3 ] رب هک تسا یتیصخش تفص کی ماهبا لمحت .

م اب راتفر و کرد هب لیامت درف نآ ساسا کرح

دراد ار مهبم ياه

یم و ماهبا لمحت هک يدرف .دیآ رانک نآ اب یتدم يارب دناوت

هدیچیپ تیعقوم کی اب ندش وربور ضحم هب دراد ینییاپ ،

لا ی لحن یم یتحاران ساسحا راوشد و دنک

[ 3 ، 2 ]

.

ياراد دارفا

یم دنیاشوخان ار تلاکشم نوچ لااب ماهبا لمحت نازیم ،دننیب

عیرس هچ ره هک دندصرد سانم لح هار رت

یب نیا زا ییاهر يارب ار

ازیم ياراد دارفا یلو ،دننک ادیپ طیارش ا لمحت ن

ب هب نییاپ ماه

ار دنتسین رداق دوخ یتخانش لکیس ندوب بویعم لیلد ه

لح

یم هلئسم لح تراهم شزومآ اذل .دننک ادیپ ار بسانم هب دناوت

و دوجوم تیعقوم کی نیب هک ینامز ات دنک کمک نازومآ شناد یم داجیا ضراعت يرگید تیعقوم یفیلکت ای تیعقوم اب ای و دوش

یم ور هب ور نوش

نآ يارب هک د تسا هدیچیپ و هتخانشان اه

، اب

شیازفا ماهبا لمحت دوخ

لح تهج رد يرازبا ناونع هب نآ زا

تیعقوم دنیامن هدافتسا زیگنا رب شلاچ و لکشم ياه [

6 ] شناد .

زا شیب دیاش دوخ لیصحت نارود رد نازومآ 2211

لح ار ماهبا

یم تراهم زگره اما ،دننک ياه

يایند لیاسم لح يارب يرورض

یمن تسد هب ار یعقاو توافتم رایسب یعقاو يایند لئاسم .دنروآ

باتک رد هک تسا یلئاسم زا لئاسم رگا .تسا هدش هتشون اه

هرود مامت رد یعقاو يایند هب طوبرم دوش هدناجنگ یسرد ياه

،

نازومآ شناد ماهبا لمحت شیازفا و دوبهب رد یهجوت لباق ریثات دهاوخ تشاد [ 7 ] . یم ماهبا زا یطسوتم حطس رایسب تارثا دناوت

دوخ کرد هب انب یسک ره .دشاب هتشاد ناسنا یگدنز رد یتبثم ماهبا زا يرادقم اذل .دراد دایز ای مک تروص هب ار ماهبا زا ینازیم شب ي هعسوت و یصخش تفرشیپ روظنم هب يرورض و مزلا تیر

شوغآ اب یتسیاب دوش عونمم ماهبا هکنیا ياج هب ور نیا زا .تسا دوش هتفریذپ زاب [

8 ، 9 ] ینییاپ ماهبا لمحت ياراد هک يدارفا .

تیعقوم رد دنتسه و ینهذ يریگرد و بارطضا راچد مهبم ياه

یم يرکف دنوش

، هدیا هب شزادرپ رد و دندنبیاپ تخس یلبق ياه

یم تسکش دیدج دهاوش دنروخ

[ 11 ]. یتفص ماهبا لمحت مدع

ناناوجون رد یتخانش ناور تلالاتخا یساسا هصخشم هک تسا تسا

[ 3 ] تسود ماهبا دروم رد نازومآ شناد اب ندرک تبحص .

تسا يرورض و ینتشاد [

11 ] تسا هدش هداد ناشن تاقیقحت رد .

راکتبا( تیقلاخ ياهریغتم زا کیره و ماهبا لمحت ریغتم نیب هک ،

فاطعنا ،یلایس دوجو يرادانعم و تبثم هطبار )طسب و يریذپ

یم نیاربانب .دراد ماهبا لمحت دارفا هچ ره هک تفرگ هجیتن ناوت

شیب شیب دنشاب هتشاد يرت دنراد لیامت ندرک قلخ هب رت

[ 12 ].

هسیاقم شناد هورگ ود رد ماهبا لمحت و یشزیگنا راتخاس ي

يداصتقا تیعضو اب رتخد نازومآ

رد نییاپ و لااب یعامتجا

داد ناشن نارهت رهش اب ناناوجون رد ماهبا لمحت هک تسا ه

يداصتقا تیعضو

نییاپ یعامتجا ،

اب نازومآ شناد زا رتلااب

يداصتقا تیعضو

هداوناخ ناناوجون .تسا لااب یعامتجا اب ياه

يداصتقا تیعضو

ریگرد ار ناشناناوجون رتمک لااب یعامتجا

هدیچیپ و مهبم لئاسم لح یم یگدنز ي

دوخ ،رتشیب و دننک

تاماهبا اب درف یتقو هجیتن رد .دنراد لئاسم لح هب لیامت نیدلاو یم دروخرب یلئاسم و هنیمز رد یتاعلاطا ًلابق هک دنک

نآ ي

یم نآ لح رد ناوتان ار دوخ تسا هتشادن لمحت مدع راچد و دبای

یم ماهبا دوش [ 13 ]

.

هسیاقم دروم رد هک یشهوژپ لامک ي

ییارگ

ناشن ،دوب يداع و شوهزیت رتخد نازومآ شناد ماهبا لمحت و لامک نیگنایم هکداد نازومآ شناد رد ماهبا لمحت و تبثم ییارگ

لامک نیگنایم زا رتشیب شوهزیت رد ماهبا لمحت و یفنم ییارگ

شناد تسا هدوب يداع نازومآ [

13 ] هطبار دروم رد . حطس ي

همانرب سورد تارمن حطس اب رتویپماک نایوجشناد ماهبا لمحت نآ یسیون ماهبا لمحت حطس تارمن هک تسا هدش هداد ناشن اه

د نایوجشناد تسا رسپ نایوجشناد زا رتمک يرادانعم روط هب رتخ

یسیون همانرب سورد تارمن رب نایوجشناد ماهبا لمحت حطس و نآ تسارثوم اه [

12 ] بارطضا نازیم و ماهبا لمحت نایم .

هطبار نایوجشناد اد دوجو یفنم ي

ماهبا لمحت ياراد دارفا .در

تیعقوم رد لااب دوخ لمع رایتخا ،هدرک لمع هنلاوقعم مهبم ياه

یم ظفح ار دوخ ياهراتفر و راکفا و ناجیه لرتنک ییاناوت و دننک

تیعقوم رد ار دنراد مهبم ياه

[ 16 ، 17 ] بانتجا ،یفطاع ماهبا .

فعض ،یمظن یب زا بانتجا ،یتخانش ییابیز ماهبا ،یگدیچیپ زا شیپ و يزیگنا شلاچ زا بانتجا ،يزرو تارج ،يریذپان ینیب

هفلوم تفه هکرابمروپدمحا طسوت هک دنتسه ماهبا لمحت ي

هدش یفرعم و دنا

هزاس نیا هک اجنآ زا یمهم شقن یتیصخش ي

،يریگدایرد باختنا

يرامیب و لغش دراد یناور ياه

[ 18 ، 19 ،

21 ، 21 ، 22 ] هلئسم نینچ هب نتخادرپ ترورض ، رد يا

عفر

ینارگن و تسرد ياهراتفر زورب و ملاس یتیصخش نتخاس و اه

تیعقوم اب ییورایور ماگنهرد بسانم شزومآ اب مهبم ياه

ياه

ناونع هب ناوجون يارب یهورگ تروص هب هلاسم لح يدربراک یم رظن هب يرورض رایسب ،زاس هدنیآ مهم رصنع ناسنا .دسر

ب يارب و تسا یعامتجا و تسود هورگ یقولخم ياهزاین ندروآر

یفطاع ، تسیز و یعامتجا ــ

دوخ ی ،

دراد لماعت هب جایتحا [

23 ] . هعلاطم نونکات هکنیا هب هجوت اب يا

(4)

و ماهبا لمحت شیازفا رب هلأسم لح تراهم شزومآ ریثات 7

هفلوم .دوش هتخادرپ ییامنهار عطقم رتخد نازومآ شناد رد نآ ي

شور

نومزآ شیپ حرط اب یشیامزآ ،رضاح شهوژپ

نومزآ سپ

لح تراهم شزومآ لقتسم ریغتم .تسا هاوگ هورگ و يریگیپ هعماج .تسا نآ لماوع و ماهبا لمحت هتسباو ریغتم و هلاسم رد جرک رهش سرادم ییامنهار عطقم رتخد نازومآ شناد ،يرامآ یلیصحت لاس 92

-1391 دادعت هک دندوب 31

نآ زا رفن اه

آ هورگ ود رد یفداصت روط هب و صخشم هورگره( هاوگو شیامز

12 نتشاد ،شیامزآ هورگ رد دورو کلام .دنتفرگ رارق )رفن

هرمن لقادح همانشسرپ يارجا اب( لکشم هب یفنم يریگ تهج ي

هرمن بسک و لکشم هب یفنم يریگ تهج ي ي

رثکادح 31 .دوب )

روظنم نیا يارب تهج همانشسرپ

،لکشم هب یفنم يریگ یبار

ساگاد و دوواچ بلاق رد

12 دارفا شرگن شجنس يارب هک لاوس

دیدرگ هدافتسا ،تسا هدش یحارط لکشم هب تبسن رض(

ی ب )

خابنورک يافلآ 92

/ 1 ي هلصاف هب زین نآ ییامزآزاب ییاور و 2

( لااب ،هتفه 81

/ 1 تسا هدش شرازگ ) [

23 ] شناد ماهبا لمحت .

ماهبا لمحت همانشسرپ اب نازومآ هکرابمروپدمحا

لاسرد هک

1388 ن ذخا .دش هدیجنس ،تسا هدش یبای راجنه و هتخاس تارم

( لااب 63 هدنهد ناشن همانشسرپ نیا رد )رتشیب و ماهبا لمحت ي

یم نییاپ هب ور طسوتم سایقم هژیو ،شزرا لک ریداقم .دشاب

33

اب ربارب یلاوس 73

/ 13 ، KMO هنومن تیافک هدنهد ناشن( )يریگ

اب ربارب 86 / 1 اب ربارب تلتراب تیورک نومزآ و 18

/ 3792

( 1111 / 1 P< ) .تسا هدمآ تسد هب رابتعا

شور اب همانشسرپ

بیترت هب ییامزآزاب و خابنورک يافلآ 77

/ 1 و 72 / 1 ( ، 111 / 1 P< )

سایقم زا نامزمه ییاور یسررب يارب .تسا هدش هبساحم 21

یلاوس دلانود کم ب ییاور بیرض هک هدش هدافتسا

ه هدمآ تسد

اب ربارب 27 / 1 ، ( 11 / 1 P< ) دشاب یم [ 18 ].

هنومن شور هب ،شهوژپ نیا يارجا روظنم هب یفداصت يریگ

هشوخ هیحان شرورپ و شزومآ هرادا يراکمه بلج زا سپ ،يا 1

نیب زا هعرق دیق هب هک جرک 3

جرک رهش شرورپ و شزومآ هیحان

زا یکی ،يرادا لحارم یط ،دوب هدش باختنا هنارتخد سرادم

سپ هسردم نیا نازومآ شناد .دش باختنا هعرق دیق هب ییامنهار لقادح ي هرمن بسک( یشهوژپ حرط هب دورو کلام نتشاد زا 31 همانشسرپ رد همانشسرپ هب )لکشم هب یفنم يریگ تهج ي

-نآ نایم زا و دنداد خساپ زین ماهبا لمحت ي هعرق دیق هب اه

31

با لمحت سایقم رد هک رفن هرمن ماه

زا رتلااب يا 63

هدرک بسک

( شیامزآ هورگود رد یفداصت روط هب و هدش باختنا دندوب 12

( هاوگ و )رفن 12

اب ،نومزآ شیپ زا سپ .دندش نیزگیاج )رفن

شیامزآ هورگ ،هسردم تیریدم یگنهامه 11

هسلج کی ي

مین و هام ود تدم هب )هبنشراهچ زور رد راب کی يا هتفه( هتعاس م شزومآ یشزومآ هاوگ هورگ .دندومن تفایرد ار هلاسم لح تراه هتساوخ شیامزآ هورگ رد هدننک تکرش دارفا زا و دندرکن تفایرد هورگ نازومآ شناد اب ار سلاک رد هدش حرطم ثحابم هک دش

تیاعر لیلد هب هک تسا رکذ هب مزلا هتبلا( دنراذگن نایم رد هاوگ ا یشهوژپ حرط مامتا زا سپ یقلاخا تاکن یشزومآ هاگراک نی

هلحرم رد .)دیدرگ ارجا زین هاوگ هورگ نازومآ شناد يارب سپ ي

هرابود دعب زور هس ،یشزومآ هاگراک يرازگرب زا سپ و نومزآ ي همانشسرپ هب )هاوگ و شیامزآ( هورگود ره ناگدننک تکرش راب نآ زادعب هام ود و دنداد خساپ ماهبا لمحت یندومزآ ،رگید

ياه

هورگ ود ره همانشسرپ طسوت

همانرب .دندش یبایزرا ماهبا لمحت ي

هلخادم « هلاسم لح تراهم شزومآ »

نوگانوگ عبانم زا هدافتسا اب

شهوژپ رد هک نآ زا زین فلتخم ياه

هب ،تسا هدش هدافتسا اه

دیدرگ ارجا و هیهت ،یحارط ریز حرش [

22 ، 26 ، 27 ] تاسلج .

ناتساد حرط ،دروخزاب هئارا ،يرکف شراب رب ینتبم یشزومآ ياه

هلأسم لح و مامت همین هسلج ره ياهتنارد .دوب یضرف ياه

ب یفیلاکت یم هداد نازومآ شناد ه هسلج رد هک دش

فیلاکت ،دعب ي

یم هداد دروخزاب نازومآ شناد هب و یسررب هدش هداد .دش

لوا هسلج :

هورگ ياضعا اب ییانشآ و هفراعم ،

تاررقم نایب

تهج هلحرم ،هورگ .هلاسم لح تراهم شزومآ ترورض و يریگ

:مود هسلج

یلامجا یفرعم «

هلأسم لح تراهم »

آ تیمها و ن

میهافم اب ییانشآ ،سلاک رد لاعف ثحب اب یعامتجا طباور رد نیرمت ماجنا و هلأسم لح اب طبترم .نآ اب طبترم ياه

:موس هسلج

هویش عاونا اب ییانشآ حیضوت ،هلأسم لح ياه

یگژیو ناوت ياراد هک يدارفا و هلأسم لح ناوت دقاف دارفا ياه

دنتسه هلأسم لح

:مراهچ هسلج

لوا هلحرم ،هلأسم لح تراهم لحارم اب ییانشآ :

تیلاعف ماجنا ،هلأسم قیقد فیرعت نیرمت و اه

ناتساد حرط اب اه

.يرکف شراب و مامت همین ياه

:مجنپ هسلج

مود هلحرم :

هیهت لح هار زا یتسرهف ي ياه

فلتخم ، هئارا ،نآ نیرمت و ینهذ يزاس لایس و يرکف شراب

.مامت همین ناتساد کی

سلج :مشش ه

موس هلحرم :

لح هار یبایزرا و هدش حرطم ياه

تیلاعف ماجنا ،لح هار نیرتهب باختنا نیرمت و اه

تهج رد ییاه

لح هار نیرتهب باختنا .اه

:متفه هسلج

مراهچ هلحرم :

هنیزگ یبایزرا نیرتهب باختنا و اه

نایب ،نآ نیرمت و لح هار .نآ بقاوع و لح هار ره نایز و دوس

:متههشه هههسلج

مجنــپ هــلحرم :

،هدــشارجا لــح هار یبایــشزرا

هراــبرد نازوــمآ شــنادزا یهاوــخرظن لــح هار ندوــب رثوــم ي

هدش هئارا .

:مهن هسلج

تیقفوم تروص رد هلاسم لح لحارم ددجم رورم

زا نتفرگ کمک و تروشم میهافم اب ییانشآ ،لح هار ندوبن زیمآ نایبرم و ناملعم و هداوناخ ياضعا ریظن هدننک تیامح دارفا .هسردم

:مهد هسلج

تاسلج هیلک رب يرورم ،

نداد همادا هب قیوشت

نیرمت نآ میمعت و اه عقاو طیارش و یگدنز هب اه

ادخ ،یگدنز ی

يارب نومزآ سپ خیرات نییعت و یظفاح 3

(5)

366 / یقیوعت ، دنواکاک ، یمکح هرود ،يراتفر مولع هلجم 7 هرامش ، 4 ، ناتسمز 9312

هتفای

اه

هداد یسررب روظنم هب شهوژپ نیا رد صخاش زا ماخ ياه ياه صخاش و رایعم فارحنا و نیگنایم یفیصوت رامآ رامآ ياه اب سنایراو لیلحت و ههار کی سنایراووک لیلحت یطابنتسا هزادنا دش هدافتسا ررکم يریگ . رد لودج 1 فارحنا و نیگنایم هفلوم و ماهبا لمحت لک هرمن رایعم هورگ ود رد نآ ياه شیامزآ ارجا تبون هس رد و هاوگ و هدش هئارا ( تسا هرمن بسک لااب ياه هدنهد ناشن شهوژپ رد هدافتسا دروم ماهبا لمحت همانشسرپ رد یم نییاپ ماهبا لمحت دشاب ). توافت يرادانعم یسررب روظنم هب نیگنایم ود ياه شیامزآ هورگ ضرف شیپ يرارقرب هب هجوت اب هاوگ و سنایراووک لیلحت ياه سنایراو یناسکی يرارقرب ینعی ( اه 916 / 1 F= ، 12 / 1 < P ،) شیپ نیب یطخ هطبار يرارقرب سپ و نومزآ ( نومزآ 181 / 31 F= ، 11 / 1 > P ی يرارقرب و ) نویسرگر بیش یناسک ( اه 631 / 1 F= ، 12 / 1 < P ) هدافتسا يریغتم کت ههار کی سنایراووک لیلحت زا ( لیلحت نیا جیاتن .دش 78 / 21 F= ، 11 / 1 > P شزومآ داد ناشن ) هلاسم لح تراهم ثعاب نازومآ شناد رد ماهبا لمحت شیازفا یم ییامنهار عطقم رتخد .دوش نوــمزآ دروــم رد ــشخبرثا ی هلاــسم لــح تراــهم شزوــمآ رد نازوــمآ شــناد ماــهبا لــمحت شیازــفا ، رد لوــط ناــمز اراد ي اپ ی راد ي رـثا ( راگدـنام ي ) تـسا زا لحت ـی ل راو ـی سنا اـب هزادـنا -گ ی ر ي اه ي ررـکم هدافتـسا هدـش تـسا لـیلحت ماـجنا زا شیـپ . عــیزوت ندوــب یــعیبط هــضورفم یــسررب يارــب ،سناــیراو هداد يریغتمدــنچ یلــشوم تــیومرِک نوــمزآ زا ،شهوژــپ ياــه دــش هدافتــسا هــک ؛ صخاــش هــکنیا هــب هــجوت اــب χ2 هبــساحم ( هدــش 371 / 6 ) گرزب رــت صخاــش زا χ2 ( 99 / 2 ) اــب هــجرد يدازآ 2 و رد رــظن نتفرــگ 2 دــصرد اــطخ اــب نیارباــنب ،تــسا نانیمطا 92 عـیزوت ندوـب یـعیبط رـب یـنبم رفص ضرف دصرد هداد يریغتمدــنچ اــه در یــم رد هــجیتن نــیا ساــسا رــب و دوــش اــه هداد سناــیراو لــیلحت یــم نورد يدازآ هــجرد یتــسیاب ومزآ یند درـگ حلاـصا اـه د هـک ، لودـج رد نآ زا لـصاح جیاـتن 2 تــسا هدــش هداد ناــشن هــک يرــبارب رــب یــنبم رفــص ضرــف یندومزآ نیگنایم ناـنیمطا اـب نوـمزآ يارـجا تـبون هـس رد اـه 99 یم در دصرد .دوش نیگنایم ود هب ود هسیاقم يارب ( اه رد هس تبون ارجا نومزآ زا ) هدافتسا هتسبمه هورگ ود نیگنایم دش . می گنا ی ن هرمن اه ي سپ نومزآ و پ ی گ ی ر ي هب روط رادانعم ي اپ یی ن رت زا هرمن اه ي پ ی ش نومزآ هجیتن رد ،دوب رثا شخب ی هلاسم لح تراهم شزومآ رد نازومآ شناد ِماهبا لمحت شیازفا رد لوط نامز اراد ي اپ ی راد ي رثا ( راگدنام ي ) تسا . لودج جیاتن 3 ناشن یم هفلؤم رد هک دهد فعض ياه تارج شلاچ زا بانتجا ،يزرو یتخانش ییابیز ماهبا زا بانتجا و يزیگنا يربارب رب ینبم رفص ضرف می گنا ی ن هرمن اه ي سپ نومزآ رد ود هورگ امزآ ی ش ی و ،هاوگ سپ زا فذح رثا هرمن اه ي پ ی ش ،نومزآ اب مطا ی نان 92 دصرد در م ی دوش یمظن یب زا بانتجا هفلؤم رد یلو ضرف اب مطا ی نان 92 دیئات دصرد م ی دوش . هفلوم رد یگدیچیپ زا بانتجا و یفطاع ماهبا ياه رفص ضرف يربارب رب ینبم می گنا ی ن هرمن اه ي سپ و نومزآ شیپ یقارتفا نومزآ رد ود هورگ امزآ ی ش ی و ،هاوگ اب مطا ی نان 99 در دصرد م ی دوش . یلو شیپ هفلوم رد يریذپان ینیب رب ینبم رفص ضرف يربارب می گنا ی ن هرمن اه ي نومزآ سپ و نومزآ شیپ یقارتفا رد ود هورگ امزآ ی ش ی و ،هاوگ اب مطا ی نان 92 دیئات دصرد م ی دوش . لودج 1 . نیگنایم فارحنا و هفلوم و ماهبا لمحت لک هرمن رایعم نآ ياه

(n=15) هاوگ هورگ (n=15) یشیامزآهورگ

هفلوم اه

نومزآ سپ نومزآ شیپ یریگیپ نومزآ سپ نومزآ شیپ

SD M SD M SD M SD M SD M

82 /

3 22/11 3/12 21/67 2/83 13/13 6/33 13/61 3/22 22/31 یفطاع ماهبا

92 /

1 12/61 2/16 12/67 3/12 11/17 3/11 9/27 3/32 13/67 یگدیچیپ زا بانتجا

36 /

2 11/27 2/76 11/21 3/16 8/93 3/11 9/21 2/73 11/67 یمظن یب زا بانتجا

13 /

2 11/13 3/26 9/67 3/63 8/73 3/68 9/11 3/13 11/87 يزرو تارج فعض

73 /

2 12/93 3/18 11/61 3/92 11/11 3/11 11/73 3/13 12/87 يزیگنا شلاچ زا بانتجا

63 /

1 7/23 1/29 8/33 2/38 2/21 2/12 3/93 1/21 6/87 یتخانش ییابیز ماهبا زا بانتجا

33 /

2 7/37 2/12 8/27 2/11 7/11 2/12 6/93 1/21 8/21 يریذپان ینیبشیپ

23 /

9 82/93 9/27 82/31 12/67 62/17 11/27 62/67 11/12 86/23 ماهبا لمحت لک هرمن

لودج 2 . هزادنا اب سنایراو لیلحت و هیزجت هصلاخ يریگ ررکم ياه هلحرم رد يریگیپ و نومزآ سپ ،نومزآ شیپ

یئزج اتا روذجم رثا هزادنا F تاروذجم نیگنایم یدازآ هجرد تاروذجم عومجم رییغت عبنم

122 /

236123 1 236123/122 اهیندومزآ نیب

639 /

286 21/623 6198 اهیندومزآ نورد

723 /

1 **36/292 3119/911 1/332 3382/978 یشیامزآ لمع

981 /

83 21/181 1712/122 هدنام یقاب

(6)

هلاسم لح تراهم شزومآ نیاربانب هفلوم رب

،یفطاع ماهبا ياه

شلاچ زا بانتجا ،يزرو تارج فعض ،یگدیچیپ زا بانتجا رتخد نازومآ شناد رد یتخانش ییابیز ماهبا زا بانتجا و يزیگنا هفلوم رب و تسا رثوم شیپ و یمظن یب زا بانتجا ياه

ینیب

.تسین رثوم رتخد نازومآ شناد رد يریذپان ارــب ي نوــمزآ ــضرف ی ه ــشخبرثا ی لــح تراــهم شزوــمآ هلاــسم

هــفلوم رــب عــطقم رــتخد نازوــمآ شــناد ِماــهبا لــمحت ياــه

ییاــمنهار ،

رد لوــط ناــمز اراد ي اپ ــی راد ي رــثا ( راگدــنام ي )

تسا ، زا لحت ی ل راو ـی سنا اـب هزادـنا گ ـی ر ي اـه ي ررـکم هدافتـسا

هدــش تــسا ماــجنازا دــعب هــک يارــب یلــشوم تــیومرِک نوــمزآ

دـنچ عـیزوت ندوـب یـعیبط هضورفم یسررب يرـیغتم

هداد ياـه

شهوژپ هزادـنا اـب سناـیراو لـیلحت جیاـتن ، يرـیگ

ررـکم ياـه

لودــج رد 3

تــسا هدــش هداد ناــشن .

لــح تراــهم شزوــمآ

هلاــسم هــفلوم رــب ،یگدــیچیپ زا باــنتجا ،یفطاــع ماــهبا ياــه

یتخانــش ییاــبیز ماــهبا زا باــنتجا و يزرو تارــج فعــض رــتخد نازوــمآ شــناد ،

رد لوــط ناــمز اراد ي اپ ــی راد ي رــثا

( راگدــنام ي ) ا تــس و م ــی گنا ی ن هرــمن اــه ي ســپ نوــمزآ و پی

گ ی ر ي هب روط رادانعم ي اـپ یی ن رـت زا هرـمن اـه ي ـپ ی ش نوـمزآ

سا .ت نیگنایم ود هب ود هسیاقم يارب ( اه

رد هس تبون ارجا نومزآ زا )

هدش هدافتسا هتسبمه هورگ ود نیگنایم هک

اتن ی ج نآ رد لودج 2

هئارا هدش تسا .

ثحب

تراـهم شزوـمآ یـشخب رـثا نیـیعت فدـه اـب هک شهوژپ نیا رــتخد نازوــمآ شــناد ماــهبا لــمحت شیازــفا رــب هلاــسم لــح شزوـمآ هـک داد ناـشن ،دـش ماـجنا جرـک رهش ییامنهار عطقم هلاــسم لــح تراــهم ثــعاب

شــناد رد ماــهبا لــمحت شیازــفا

یم نازومآ .دوش

وژپ نونکاـت هـکنیا اب یـشخبرثا هـب هـک یـشه

نازوـمآ شـناد ماـهبا لـمحت رـب هلاـسم لـح تراـهم شزوـمآ دـشاب هــتخادرپ رـتخد ،

دـشن تــفای ؛

دراد دوــجو یتاـقیقحت یــلو

هــنومن رد ماــهبا لــمحت یــسررب هــب ازــجم روــط هــب هــک ياــه

هتخادرپ فلتخم یم هک دنا

هـک درـک هراـشا یتاـقیقحت هـب ناوـت

هلاــــسم لــــح ياــــهدربهار نیــــب تــــسا هداد ناــــشن

لودج 3 .

هرمن يارب لقتسم هورگود نیگنایم و سنایراووک لیلحت هفلوم رب هلاسم لح تراهم شزومآ یشخبرثا یقارتفا ياه

ماهبا لمحت ياه

رثا هزادنا صخاش هدش لیدعت یاهنیگنایم

هفلوم لیلحت

یئزج اتا روذجم F(1,22) هاوگ شیامزآ

--- 3/977 11/63 8/83 یمظن یب زا بانتجا

سنایراووک 132

/

1 *3/262 11/38 8/62 يزرو تارج فعض

133 /

1 *3/239 13/27 11/39 يزیگنا شلاچ زا بانتجا

221 /

1 *7/663 7/21 2/22 یتخانش ییابیز ماهبا زا بانتجا

رثا هزادنا صخاش یقارتفا یاههرمن نیگنایم

t(df=22) هاوگ شیامزآ

311 /

1 **3/322 -1/333 7/811 یفطاع ماهبا هورگ ود نیگنایم

هرمن يارب لقتسم یقارتفا ياه 223

/

1 **2/832 1/167 3/311 یگدیچیپ زا بانتجا

--- 1/292 1/811 1/267 يریذپان ینیب شیپ

11 / 1 > P ,**

12 / 1 > P

*

لودج 4 .

هزادنا اب سنایراو لیلحت يریگ

ررکم ياه [ هفلؤم / هلاسم لح تراهم شزومآ ياه

ماهبا لمحت ]

رثا هزادنا F هدنامیقاب یشیامزآ لمع ماهبا لمحت یاههفلوم

MS df SS MS df SS

623 /

1 **23/213 19/821 19/69 391/326 329/912 1/31 636/978 یفطاع ماهبا 319

/

1 **11/196 12/191 18/91 228/233 122/128 1/32 163/811 یگدیچیپ زا بانتجا 237

/

1 *3/296 3/311 28/11 123/367 21/267 2/11 31/233 يزرو تارج فعض - 2/992 3/333 28/11 123/133 13/267 2/11 26/233 يزیگنا شلاچ زا بانتجا 323

/

1 **7/633 2/127 28/11 61/311 16/367 2/11 32/933 یتخانش ییابیز ماهبا زا بانتجا

11 / 1 > P

,**

12 / 1 > P

*

لودج 5 .

[ هتسبمه هورگ ود نیگنایم نومزآ جیاتن هفلوم / هلاسم لح تراهم شزومآ

ياه ماهبا لمحت ]

t(df=13)

ومزآ يارجا تبون ن

یتخانش ییابیز ماهبا زا بانتجا يزرو تارج فعض یگدیچیپ زا بانتجا یفطاع ماهبا 112

/ 3

** *2/272 **3/226 **2/163 نومزآ شیپ

669 / 3

** *2/362 **3/893 **2/181 نومزآ شیپ

311 /

1 1/329 1/138 1/276 نومزآ سپ

11 / 1 > P

(7)

368 / یقیوعت ، دنواکاک ، یمکح

هرود ،يراتفر مولع هلجم 7

هرامش ، 4 ، ناتسمز 9312

هدیا و شوخان تلاکشم هک یطیارش رد دیدج ياه ،دنتسه دنیا

تیعقوم اب ای ،دنا هدش ضراعت راچد صاخشا ور هب ور یفیلکت ای

یم نآ يارب هک دنوش اب ،تسا هدیچیپ و هتخانشان اه

ییاناوت

لمحت ماهبا تیعقوم لح تهج رد يرازبا ناونع هب لکشم ياه

زیگنارب شلاچ و دراد دوجو يرادانعم هطبار

[ 3 ، 6 ، 7 ، 12 ، 28 ] .

هجیتن یفرط زا هعلاطم ي

ماهبا لمحت هک داد ناشن زین رگید يا

یم ار ناوت هویش نامه هب سرد سلاک رد اب یعقاو يایند ي

تصرف نداد هناشن زا هدافتسا يارب ییاه

هیبش و مهبم ییاه

شلاچ و تلاکشم لح يارب هدش يزاس ،نازومآ شناد ياه

داد شیازفا [

3 ] . یم سپ ملعم هک ینامز درک نیییبت نینچ ناوت

یم تیاده ار نازومآ شناد ،هلاسم لح تراهم هب ییانشآ اب دنک

تراهم شزومآ زا يریگ هرهب لح ییاناوت شیازفا و هلاسم لح

حطس نتفرلااب ثعاب نازومآ شناد طسوت تلاکشم و لئاسم نآ ماهبا لمحت یم اه

یم دوجوم دهاوش هب هجوت اب .درگ ناوت

طخ بجوم هلأسم لح تراهم يارجا هکدرک يریگ هجیتن نینچ یشم یم یصاخ هنادنمفده ياه هلأسم دارفا ات دوش

و مهبم ياه

شیپ لباقریغ لح هار ،هدرک فیرعت ار ینیب

ار فلتخم ياه

طیارش رد ار لح هار نیرتهب و هدرک يریگ میمصت ،هدومن یسررب یم ببس هنارادم هلأسم شیارگ .دنیامن ارجا مهبم و ضقانتم دوش

تیعقوم اب ههجاوم رد درف ییاناوت ینیب شیپ لباق ریغ ياه

يدنمناوت هب دشاب هتشاد ار ماهبا اب ههجاوم شیاه

ادیپ نانیمطا

یتخس اب هلباقم ناوت یتح و ماهبا لمحت و دوش قلاخ ،دنک ار اه

هجیتن .دنک ادیپ هک داد ناشن هدمآ تسد هب یشهوژپ ي

رثا

شخب ی رد هلاسم لح تراهم شزومآ شناد ِماهبا لمحت شیازفا

نازومآ رد لوط نامز اراد ي اپ ی راد ي رثا ( راگدنام ي ) تسا .

خب رثا دهد ناشن هک یشهوژپ رد هلاسم لح تراهم شزومآ یش

ياراد نامز لوط رد رتخد نازومآ شناد ماهبا لمحت شیازفا اهریغتم يور یتاقیقحت یلو دشن تفای ،تسا يراگدنام و

هنومن

شزومآ نیا رثا يراگدنام زا ناشن هک تسا هدش ماجنارگید ياه دراد نامز لوط رد [

22 ، 26 ، 29 ] یم ار هجیتن نیا نینیچ ناوت

رییغت هب داقتعا هلاسم لح تراهم شزومآ رد نوچ هک درک نییبت هلحرم کینکت زا ،هتشاد نامز لوط رد يا يارب یفلتخم ياه

یم هدافتسا رییغت ياهدنیارف داجیا رب نآ يراذگ ریثات ،دننک

ا دارفا ناور راتخاس و تسا رتشیب قمع و یگدرتسگ رظن ز

یم راظتنا نیاربانب شزومآ هدننک تفایرد درف ماهبا لمحت هک دور

هلاسم لح تراهم ،

رادروخرب نامز لوط رد يرتشیب يرادیاپ زا

هلاسم لح تراهم شزومآ .دشاب هفلوم رب

،یفطاع ماهبا ياه

يزرو تارج فعض یگدیچیپ زا بانتجا ،

يزیگنا شلاچ زا بانتجا

و و تسا رثوم نازومآ شناد رد ،یتخانش ییابیز ماهبا زا بانتجا

هفلوم رب شیپ و یمظن یب زا بانتجا ياه يریذپان ینیب

هک تسا تیعقاو نیا يایوگ یفطاع ماهبا لماع .تسینرثوم هچ ات یفطاع رظن زا دوش یم وربور یمهبم کرحم اب درف یتقو ار سرتسا زا یشان یتحاران ساسحا ای برطضم دح دراد

. یلماع

ماهبا لمحت رد ایوگ هک ،

و تسا رادروخرب يزاتمم تیعقوم زا رد

ماهبا لمحت شجنس سایقم هکرابم روپدمحا

درف شنکاو زین

ناشن هک تسا ماهبا تیعضو اب ییورایور ماگنه هدنهد

ي

شنکاو تسا درف یفطاع ياه [

18 ] . هلاسم لح تراهم نتشاد

یگدینت و راوگان ياهدادیور اب دارفا ییورایور رد یتبثم شقن ياه

دراد یگدنز یفنم [

29 ] . هلاسم لح تراهم شزومآ ریثات نییبترد

هفلوم رب یم هنوگ نیا ،یفطاع ماهبا ي ادرب ناوت

هک درک تش

تهج رطاخ هب یفطاع ماهبا نازیم ندوب نییاپ بلغا لح يریگ

هلباقم کبس و یفنم هلاسم یم دارفا یبانتجا يا

دشاب [ 31 ] مدع .

دیلوت مهبم طیارش رد همانرب و حرط کی هب تراهم و یهاگآ یم بارطضا و یتحاران لمحت هار اهنت هک تساجنیا و دنک

هنیهب ،ینلاوط مهبم تیعضو کی زا یشان یتحاران لیسناتپ يزاس

لح هار هدنیآ يارب دارفا رد ماهبا لمحت شیازفا و يراکتبا ياه

یم دیلوت هچ نآ ،هک يروط ،تسا نکمم لح هار نیرتهب دوش

دشاب [ 19 ] شزومآ هک تسا یلماع نیمود یگدیچیپ زا بانتجا .

هلاسم لح تراهم رد درف لماع نیا رد .دراد ریثات نآ يور رب

هناشن راچد هدیچیپ رما کی اب ییورایور ماگنه ماهبا یفطاع ياه

یم تسا ساسح دح زا شیب روما یگدیچیپ هب ًاصوصخم ،ددرگ

[ 19 ، 6 ، 31 ] .

لح هار هک یلئاسم رد یگدیچیپ هک تسا هداد ناشن تاقیقحت

-نآ رد یتحار هب ار تیقفوم و دنراد یفلتخم و ینلاوط ياه اه

شیپ ناوت یمن زا بانتجا و ماهبا لمحت ندوب نییاپ رد ،درک ینیب

تیعقوم رثوم هدیچیپ ياه هلاسم لح تراهم شزومآ .دن

هناراگزاس و رثوم ياهدربهار یگدیچیپ يارب يا

تلاکشم ياه

یم عادبا ای فشک، نییعت هرمزور یگدیچیپ زا بانتجا لماع و دنک

یم شهاک نازومآ شناد رد ار دهد

[ 18 ، 26 ].

هداد ناشن تاقیقحت جیایتن ؛يزرو تارج فعض لماع دروم رد تیعقوم زا نییاپ ماهبا لمحت حطس ياراد دارفا هک تسا ياه

یم بانتجا هبیرغ دارفا اب ندش انشآ و هزات دننک

[ 21 ] شزومآ .

یهورگ تروص هب هلاسم لح تراهم ،

تارج نارتخد رد ار يزرو

یم شیازفا دهد

[ 32 ، 33 ] . تراهم شزومآ زین شهوژپ نیا رد

شزومآ نیا و دراد ریثات يزرو تارج فعض لماع رب هلاسم لح عامتجا هلاسم لح و تیعطاق شیازفا رد اه رایسب نازومآ شناد ی

شهاک و هناراگزاس ياهراتفر شیازفا ببس و هدوب رثوم شزومآ .تسا هدش رتخد نازومآ شناد رد هناراگزاسان ياهراتفر رثوم زین يزیگنا شلاچ زا بانتجا لماع رب هلاسم لح تراهم دوب . يزیگنا شلاچ زا بانتجا لماع دروم رد ،

لمحت زا هک يدارفا

تیلاعف هب دنراد تسود دنرادروخرب ینییاپ ماهبا هک دنزادرپب ییاه

هورگ نیا .دشاب هتشادن هارمه هب يرسدرد هنوگچیه ،

لماع زا

تیعقوم زا بانتجا یم بسک ییلااب ي هرمن روآ شلاچ ياه

دننک

[ 22 ] زومآ شناد . یم شزومآ ار هلاسم لح تراهم هک ینا

دننیب ،

هرابرد ندیشیدنا تسرد شلاچ ي

وربور ماگنه هب طلست و اه

نآ رد از سرتسا ياهدادیور و عناوم اب ندش یم تیوقت اه

ددرگ .

(8)

یم هنوگ نیا ،یتخانش ییابیز ماهبا زا بانتجا رب هلاسم ناوت

ار هلاسم لح شزومآ دنیارف هک ینازومآ شناد هک درک تشادرب یم رس تشپ هویش يریگدای لیلد هب دنراذگ

دیدج و يراکتبا ياه

يارب نآ رد ماهبا لمحت شیازفا و لئاسم اب ههجاوم اه

، هدیا و اه

لح هار و لومعم ریغ ياه ياهدرکلمع يارب يرتشیب يراکتبا

زاب یملاک يرتشیب یلیخت و يراکتبا ،یعازتنا نیوانعو هتسب

درکلمع يارب یم مهارف يریوصت ياه

دننک [ 2 ] رثا دروم رد .

هفلوم رب هلاسم لح تراهم شزومآ ندوبن شخب رگید ياه

شیپ و یمظن یب زا بانتجا( ماهبا لمحت یم )يریذپان ینیب

ناوت

هجیتن نینچ هفلوم هک اج نآ زا هک درک يریگ

یفطاع ماهبا ي

هزاس شجنس سایقم رد ار یلماع راب نیرتشیب ي

ماهبا لمحت

دراد هکرابم روپ دمحا ،

نیرتشیب هلاسم لح تراهم شزومآ اذل

هفلوم يور رب ار ریثات یفطاع ماهبا لماع هک دراد یفطاع ماهبا ي

هبون هب زین ماهبا لمحت رد هک يزاتمم تیعقوم لیلد هب دوخ ي

دراد ، نازومآ شناد رد ماهبا لمحت حطس یلک شیازفا ثعاب

ینچمه .ددرگ یم رتخد هزاس راتخاس یگدیچیپ رطاخ هب ن

ي

ماهبا لمحت ،

لماع تعسو صوصخ رد قفاوت تسا کدنا نآ ياه

[ 18 ]. لح تراهم شزومآ هک تسا یلماع یمظن یب زا بانتجا

ا هدوبن راذگ رثا لماع نیارب هلاسم ندوبن راذگ رثا نییبت رد .تس

شناد رد یمظن یب زا بانتجا رب هلاسم لح تراهم شزومآ یم رتخد نازومآ یگژیو زا یکی هک تفرگ هجیتن هنوگ نیا ناوت

یگتخیر مهب یناوجون نارود ياه یب و

نآ یمظن تس اه تقیقح .

یمن ناناوجون هک تسا نیا یگتخلش اب دنهاوخ

دوخ ياه ، نارگید

هد رازآ ار .دن رد نیا یگتخلش و یگتفشآ نیا یلصا تلع عقاو

نآ رکف و نهذ هک تسا تسا يرگید ياج اه

[ 33 ]. شزومآ عون

تراهم عون نیا عاعشلا تحت هک يدراوم و هلاسم لح تراهم یم رارق یم ثعاب هک دنتسه یلماوع هلمجزا دنریگ شزومآ دنوش

.دشابن راذگرثا یمظن یب زا بانتجا رب هلاسم لح تراهم هجیتن نینچمه داد ناشن شهوژپ نیا ي

لح تراهم شزومآ هک

تسین رثوم زین يریذپان ینیب شیپ لماع رب هلاسم هک

هتفای اب

ياه یناخ یسمش ناراکمه و

[ 26 ] نآ .تسین ناوخمه هب اه

هم شزومآ هک دندیسر هجیتن نیا کمک درف هب هلأسم لح ترا

یم شیپ لئاسم و تلاکشم اب ههجاوم رد دنک نیرتهب ریذپان ینیب

یم هنوگنیا هجیتن نیا نییبت رد .دیامن ذاختا ار میمصت نایب ناوت

رد ام بلغا هک درک چیه دروم

یمن یعطق روط هب زیچ رظن ،میناوت

میهد . هتخانشان زا رپ ایند ن نآ هب ام ملع هک تسا ییاه

ای هدیسر

یمن ام یصخش تامولعم هدودحم رد .دجنگ

مغر یلع دارفا

شیپ دروم رد دایز شلات ینیب

، دنتسین نئمطم تیقفوم زا [

18 ] .

شخبرثا ی هلاسم لح تراهم شزومآ هفلوم رب

یفطاع ماهبا ياه ،

ییابیز ماهبا زا بانتجا و يزرو تارج فعض ،یگدیچیپ زا بانتجا یتخانش رد لوط نامز اراد ي اپ ی راد ي رثا ( راگدنام ي ) تسا رد ،

یم هدمآ تسد هب جیاتن دروم نامزاس هک تفگ نینچ ناوت

همانرب يارجا راثآ یناهج تشادهب تراهم شزومآ ي

یگدنز ياه

حطس دوبهب و شرگن رییغت ،شناد داجیا ثعاب ار تدم هاتوک رد تسا هدرک یفرعم ناور تشادهب

[ 32 ] جیاتن . شهوژپ نیا ناشن

هک داد یم رثا يرادیاپ ي اراد نامز لوط رد هلاسم لح شزومآ

دشاب . هجیتن نییبت رد یم هدمآ تسد هب ي

درک نایب نینچ ناوت

شناد هک ینامز هک تراهم زا نازومآ

عفر رد هلاسم لح ياه

ناتسود اب تاطابترا يرارقرب و تلاکشم و لئاسم ،

و ناملعم

هداوناخ افتسا دوخ ياه یم هد

دننک ، و هدرک بسک يرتشیب ییاناوت

رد نآ يراگدنام و ماهبا لمحت شیازفا ثعاب دناوت یم رما نیا و دوخ درکلمع زا تیاضر لیلد هب نامز تشذگ اب و دوش درف ییاناوت یم دوخ رد هک ییاه رد یبسانم و ینورد ياهدانسا دننیب

یم داجیا نازومآ شناد دوش

[ 36 ] شناد هک ییاهدروخزاب قبط .

هسلج ره یط نازومآ یم شزومآ ي

دنداد ، یم ناعذا دنتشاد

تراهم یگدنز یعقاو طیحم رد ار هسلج ره رد هدش هتخومآ ياه

یم راک هب دوخ یم رظن هب .دنرب

نازومآ شناد هک دسر هب اب

تراهم نیا یپایپ يریگراک هتسناوت اه

تراهم نیا دنا هب ار اه

دننک لقتنم زین دوخ یگدنز یعقاو طیحم ؛

مدع دروم رد اما

يزیگنا شلاچ زا بانتجا لماع يراگدنام ،

یم هنوگنیا ناوت

هجیتن نارتخد يور رب هعلاطم نیا هک اجنآ زا ؛هک درک يریگ

ماجنا ییامنهار عطقم زومآ شناد یم رظن هب تسا هدش

هک دسر

هعماج رد دوجوم گنهرف و یطیحم و یگداوناخ و یتیبرت لماوع ،

نآ هار رس یعنام تیلاعف ماجنا رد اه

شلاچ و زاس رسدرد ياه

.دشاب تدم ینلاوط رد زیگنارب

هجیتن

یریگ

لاــس رد نداد هعــسوت يوــس هــب يداــیز هــجوت ،رــیخا ياــه

قادــح هــب يارــب هناریگــشیپ ياــهدرکیور فذــح اــی ندناــسر ل

بیــسآ نــیا رد تــسا نــکمم ناــناوجون هــک یتلاکــشم و اــه

دــننک هــبرجت هرود ،

تــسا هدــش هداد ناــشن .

هــجوت اــب نیارباــنب

هــمانرب هــنوگ نــیا تــیهام هــب نــمیا و نازرا نیــع رد هــک اــه

ندوــب ، نآ یــشخب رــثا و ییآراــک ،تــسا هدــش تــباث زــین اــه

نآ يارــجا یــم ثــعاب رمتــسم و موادــم روــط هــب اــه

هــک دوــش

تــیعقوم و دوــخ زا یبــسانم و حیحــص لــیلحت نازوــمآ شــناد تـهج یـصخش تـیافک و لرـتنک ساـسحا ،دـننک ادیپ شیوخ تــیعقوم اــب ییوراــیور نآ رد راوــشد و مهبــم ياــه

تــیوقت اــه

هــب یگدــنز لئاــسم و تلاکــشم لــح يارــب یگداــمآ و هدــش بسانم هویش ار

حیحـص و دـننک ادـیپ اـب ار هار نیرـتهب و نیرـت

هجوت هـب و هدوـمن باـختنا هـعماج و هداوناـخ ،دوـخ تاناکما هب ینایاـش کـمک هـعماج و نتـشیوخ یعاـمتجا و یـناور تملاس

دـنیامن . یــم داهنــشیپ لــمحت ندرــب لااــب روــظنم هــب هــک دوــش

تراــهم شزوــمآ زا نازوــمآ شــناد رد ماـهبا زــین يرــگید ياــه

لــح تراــهم شزوــمآ هــک اــجنآ زا و دوــش هدافتــسا هدــنیآ رد اــب هلاــسم شهوژــپ نــیا رد ماــع فادــها رــب دــیکات و هــجوت

یــم داهنــشیپ تــسا هدــش هداد شزوـمآ تاــعلاطم رد هــک ددرــگ

شزوــمآ يدــعب رــب رتــشیب دــیکات و صاــخ فدــه اــب ییاــه

(9)

371 / یقیوعت ، دنواکاک ، یمکح

هرود ،يراتفر مولع هلجم 7

هرامش ، 4 ، ناتسمز 9312

روــشک لــخاد رد یــشهوژپ فیعــض هنیــشیپ رــضاح شهوژــپ تسا . شهوژـپ ار رـب ًاتدـمع لـخاد ياـه نیـب یگتـسبمه هـطب

هدوـب زـکرمتم شهوژپ ياهریغتم هـلخادم شهوژـپ راـک و دـنا

-تسا هتفرگن تروص هنیمز نیا رد يا .

ینادردق ورکشت :

هیلکزا نایاپ رد زیزع نازومآ شناد ي

هسردم هیحان يربک بنیز هنارتخد ییامنهار ي 1

و شزومآ

يرای ار ام شهوژپ نیا يارجا رد هک جرک ناتسرهش شرورپ دنداد میراد ار رکشت لامک .

عبانم

.

1 Bahri L, Yousefi F. The role of personality traits in predicting student's social skills peer relationships and behavioral emotional engagement J Behav Sci. 2013; 3:279-88.[Persian]

.

2 Stoycheva K. Talent science and education: How do we cope with uncertainty and ambiguities; 2003:31-43.

.

3 Peggy O. Course procedures for enhancing tolerance of ambiguity and learning. marketing management association proceedings; 2010.

.

4 Zenasni F, Besancon M, Lubart T. Creativity and tolerance ambiguity: An empirical study. J Creat Behav. 2006; 42(1): 61-73

.

5 Zamani T, Zakaria A, Bagheri F, Sohrabi F. Comparison and relationship between level of tolerance of ambiguity and styles sensory processing in women with heart disease and ordinary women. J Res Psychol Health. 2009; 2:52-60.[Persian]

.

6 Macdonald A. Revised scale for ambiguity tolerance: Reliability and validity. Psychol Rep. 1970; 26:791-98.

.

7 Mourtos NJ, Dejong Okamoto N, Rhee J. Defining, teaching, and assessing problem solving skills. 7th UICEE annual conference on engineering education; Mumbai, India, 9-13 February; 2004.

8. Bakalis S,Jooiner TA.Participation in tertiary study abroad programs: The role of personality. INT J EDUC MANAG. 2004;18(5):286-91.

.

9 Visser YL. Ambiguity in learning: Issues and implications for instructional design. The international conference of the association for educational communications and technology, Anaheim; CA. 2003

10.Carvert RH. Ambiguity intolerance: An impediment to inferential reasoning. Stone hill College, Easton MA 02357. 2006: 2348-55.

11.Schor R,Pilpel D,Benbassat J. Tolerance of uncertainty of medical students and practicing physicians. MED CARE. 2000; 38(3):272-80 . 12.Gholami A, Kakavand A. The relationship between tolerance of ambiguity and creativity. J Educ Soc. 2010; 4:153- 68.[Persian]

.

13 Bagheri F, Amrollahifar J. Comparing the motivational structure and tolerance of ambiguity in female students socioeconomic status - the top and bottom city of Tehran. N J Educ Sci. 2010; 4:144-58.[Persian]

.

14 Aghajani SA, Narimani M, Ariapooran S. Comparing perfectionism and intolerance of ambiguity normal and smart female students. J Except Child. 2011; 1: 83-90.[Persian]

.

15 Mobrakeh M, Ahmadpoor A. Relationship of tolerance of ambiguity scores of students in computer programming. Q Train Stratigr. 2010; 4:219-22.[Persian]

.

16 Martin M, Kessler M. The relationship between tolerance for ambiguity and need for course structure. J Instr Psychol. 2003; 22:47- 59.

.

17 Eizadifard R, Sepasi Ashtiani M. Effectiveness of cognitive-behavioral therapy with problem solving skills training on reduction of test anxiety symptoms. J Behav Sci. 2010;4:23-7.[Persian]

.

11 Ahmadpoor Mobrakeh A. Manufacturing and construct validity of a scale to measure the students' tolerance for ambiguity. Knowl Res Appl Psychol. 2009; 40:75-86.[Persian]

.

19 Budner S. Intolerance of ambiguity as a personality variable. J PERS. 1962;30:29-50.

.

22 Norton RW. Measurement of ambiguity tolerance. J Pers Assess. 1975; 39(6):607-19.

.

21 Harding J, Hale L. Anti-Creativity,ambiguity and the imposition of order. A conference organised by the University of Wales Institute, Cardiff in collaboration with the higher education academy; 2007.

.

22 Owen W, Sweeney R. Ambiguity tolerance

performance, learning, and satisfaction: A

research direction. School of computer and information sciences; 2002.

.

23 Hasanzadeh M, Yousefi F. Investigation of the

relationship between family communication

patterns and social creativity in students. J Behav Sci. 2013;2:109-16.[Persian]

.

24 Mahmood Aliloo M, Shahjoyi T, Hashemi Z. A comparison of intolerance of uncertainties, cognitive avoidance, negative problem orientation, positive beliefs about worry in generalized anxiety disorder patients and normal subjects. J Psychol

Tabriz Univ. 20.15-221167;12

.

25 Musavizadeh A, Sohrabi F, Ahadi H. Compare the effectiveness of assertiveness training and problem solving skills on marital satisfaction of women student at Allameh

Tabatabai University. Women Stud Soc

Psychol. 2012; 10(2):85-108. .

26 Shamsi Khani S, Rahgooy A, Fallahi Khoshknab M, Rahgozar M. Effects of education problem solving skills, coping skills on suicide attempters. Nurs Res. 2006;3:31-9.[Persian]

.

27 Zare H, Pirkhaefi A, Mobini D. Effectiveness of problem solving skills training in developing engineers’ creativity with regard to their personality types. J Mod Indus/Org Psychol. 2010; 1(3):49-56. [Persian]

.

21 Keshavarz MH, Assar M. Reading comprehen sion ability and metacognitive awareness of reading strategies among high, mid and low ambiguity tolerance EAP students. Iran J APPL Lan Stu. 2009; 2:71-108.[Persian]

.

(10)

drome. J Kerman U Med Sci. 2012;5:468-78. [Persian]

.

32 Narimani M, Malekshahi Far M, Mahmoudi N. Reviews coping skills, and tolerance of ambiguity in female students reclusive. Res Exp Child. 2009; 1:55-62.[Persian]

.

31 Kerton M. A reanalysis of two scales of tolerance of ambiguity. J Pers Disord. 1981; 45:407- 15.

.

32 Nota L, Soresi S. An assertiveness training program for indecisive students attending an Italian University. Career Dev Q. 2003; 51(4):47-63.

.

33 Paterson M, Green YM, Basson CY, Ross F. Probability of assertive behavior, interpersonal

anxiety and self-efficacy of South African registered dietitians. J Hum Nurt Dietetics. 2002; 15(1):9-17.

.

34 Ford J. Lord Come to me! I have a teenager. 1, editor,Motakef N. TEHRAN: HO; 2011.

.

35 Fata L, Mutaby F, Kazemzade Atofi M. Life skills training. Tehran: Danzeh; 2006.

.

36 Paeezy M, Shahraray M, Abdi B.

Investigating the impact of assertiveness

training on assertiveness, subjective well-being and academic achievement of Iranian female secondary students. Procedia Soci

Figure

Updating...

References