การบริหารโครงการผลิตซอฟตแวร
สาขาเทคโนโลยีสารสนเทศ
การบริหารโครงการผลิตซอฟตแวร
อ
.
ทัชสน พฤฒเศรณี
การบริหารโครงการผลิตซอฟตแวร
โครงการ (Project) หมายถึง การดําเนินกิจกรรมตามแผนงานที่ไดจัดทํา ขึ้น เพื่อบรรลุเปาหมายหรือวัตถุประสงคที่กําหนดไว ภายใตระยะเวลา ทรัพยากร และงบประมาณที่กําหนด การบริหารโครงการ (Project Management) ประยุกตใชองคความรู ทักษะ เครื่องมือ และเทคนิค เพื่อดําเนินกิจกรรมตามความ ตองการของโครงการใหบรรลุวัตถุประสงคที่กําหนดไว
การบริหารโครงการผลิตซอฟตแวร
หมายถึง การดําเนินกิจกรรมตามแผนงานที่ไดจัดทํา ขึ้น เพื่อบรรลุเปาหมายหรือวัตถุประสงคที่กําหนดไว ภายใตระยะเวลา ทรัพยากร Project Management) หมายถึง การ ประยุกตใชองคความรู ทักษะ เครื่องมือ และเทคนิค เพื่อดําเนินกิจกรรมตามความ ตองการของโครงการใหบรรลุวัตถุประสงคที่กําหนดไว
วงจรชีวิตโครงการ
• ระยะเริ่มตนโครงการ • ระยะวางแผนโครงการ • ระยะดําเนินโครงการ • ระยะปดโครงการ ปด โครงการ เริ่มตน โครงการ วางแผน โครงการ ดําเนิน โครงการ โครงการÉกําหนดขอบเขตและขนาดของโครงการ รวมทั้งกําหนดกิจกรรมหรืองานที่จะตองทํา ในแตละขั้นตอน ระยะวางแผนโครงการ (Project Planning) Éกําหนดกิจกรรมในแตละชั้นตอนของการผลิตซอฟตแวรอยางชัดเจน Éประมาณการใชทรัพยากรตาง ๆ Éจัดตาราง ประเมินความเสี่ยง ระยะดําเนินโครงการ (Project Execution) Éดําเนินกิจกรรมตามตารางที่กําหนดไว Éติดตามการทํางาน ดูแล สั่งการ ควบคุมลูกทีม Éแกปญหาที่เกิดขึ้น ระยะปดโครงการ (Project Closing) Éดําเนินงานหลังจากติดตั้งระบบซอฟตแวรแลว Éเปนการบํารุงรักษาระบบ กําหนดขอบเขตและขนาดของโครงการ รวมทั้งกําหนดกิจกรรมหรืองานที่จะตองทํา (Project Planning) กําหนดกิจกรรมในแตละชั้นตอนของการผลิตซอฟตแวรอยางชัดเจน Project Execution) ติดตามการทํางาน ดูแล สั่งการ ควบคุมลูกทีม (Project Closing) ดําเนินงานหลังจากติดตั้งระบบซอฟตแวรแลว
ความยากของการบริหารโครงการผลิตซอฟตแวร
• ซอฟตแวรเปนผลิตภัณฑที่จับตองไมได • กระบวนการผลิตซอฟตแวรไมมีมาตรฐานที่แนนอน • โครงการผลิตซอฟตแวรขนาดใหญยอมมีลักษณะพิเศษแตกตางกัน • ความตองการในการผลิตซอฟตแวรเปนวัตถุดิบที่ไมสามารถจับตองไดความยากของการบริหารโครงการผลิตซอฟตแวร
ซอฟตแวรเปนผลิตภัณฑที่จับตองไมได กระบวนการผลิตซอฟตแวรไมมีมาตรฐานที่แนนอน โครงการผลิตซอฟตแวรขนาดใหญยอมมีลักษณะพิเศษแตกตางกัน ความตองการในการผลิตซอฟตแวรเปนวัตถุดิบที่ไมสามารถจับตองได
กิจกรรมในการบริหารโครงการ
• การเขียนขอเสนอโครงการ • การวางแผนและจัดตารางงานโครงการ • การประมาณการตนทุนโครงการ • การติดตามและทบทวนโครงการ • การคัดเลือกและประเมินบุคลากร • การเขียนและนําเสนอรายงานกิจกรรมในการบริหารโครงการ
การวางแผนโครงการ
• แผนงานคุณภาพ ▫ แสดงรายละเอียดกระบวนการจัดการคุณภาพและมาตรฐานคุณภาพที่เลือกใช • แผนงานการทวนสอบ ▫ แสดงแนวทาง ทรัพยากรที่ตองใช และตารางการทวนสอบระบบ • แผนการจัดการโครงแบบระบบ ▫ แสดงกระบวนการจัดการโครงแบบของระบบและโครงสรางที่ใช • แผนงานบํารุงรักษาระบบ ▫ คาดการณความตองการบํารุงรักษาระบบในอนาคต พรอมทั้งประมาณการตนทุนและ แรงงาน • แผนงานพัฒนาบุคลากร ▫ แสดงรายละเอียดทักษะและประสบการณที่ทีมงานตองปรับปรุง แสดงรายละเอียดกระบวนการจัดการคุณภาพและมาตรฐานคุณภาพที่เลือกใช แสดงแนวทาง ทรัพยากรที่ตองใช และตารางการทวนสอบระบบ แสดงกระบวนการจัดการโครงแบบของระบบและโครงสรางที่ใช คาดการณความตองการบํารุงรักษาระบบในอนาคต พรอมทั้งประมาณการตนทุนและ แสดงรายละเอียดทักษะและประสบการณที่ทีมงานตองปรับปรุงแผนงานโครงการ
หัวขอบทนํา แสดงวัตถุประสงคของโครงการ และ โครงสรางของโครงการ แสดงโครงสรางบุคลากร รับผิดชอบ การวิเคราะหความเสี่ยง แสดงรายการความเสี่ยงที่อาจเกิดขึ้นได ความตองการของฮารดแวรและ ซอฟตแวร ระบุฮารดแวรและซอฟตแวรที่จําเปนตองใช ราคา โครงสรางงาน แสดงกิจกรรมหลัก และ กิจกรรมยอย ตารางงาน แสดงความสัมพันธระหวางกิจกรรม แตละกิจกรรม การติดตามและการรายงานผล ระบุรายงานชนิดตาง ๆ ที่ตองจัดทําในการบริหารและ ติดตามงาน รายละเอียด แสดงวัตถุประสงคของโครงการ และ ขอจํากัดตาง ๆ แสดงโครงสรางบุคลากรของโครงการ ที่จําแนกตามหนาที่ รับผิดชอบ แสดงรายการความเสี่ยงที่อาจเกิดขึ้นได ระบุฮารดแวรและซอฟตแวรที่จําเปนตองใช ประมาณ แสดงกิจกรรมหลัก และ กิจกรรมยอย แสดงความสัมพันธระหวางกิจกรรม และระยะเวลาที่ใชใน แตละกิจกรรม ระบุรายงานชนิดตาง ๆ ที่ตองจัดทําในการบริหารและ ติดตามงาน
เปาหมายของกิจกรรมและการสงมอบงาน
• Milestone ▫ คือ เปาหมายหรือหลักชัยของกิจกรรม มีประโยชนตอการติดตามความคืบหนาของ งานที่ทํา เมื่อดําเนินการเสร็จตามเปาหมาย ทีมงานจะตองสงมอบรายงานใหแก ผูบังคับบัญชา • Deliverable ▫ คือ ผลลัพธที่จะสงมอบใหแกลูกคาซึ่งไดจากการดําเนินโครงการ โดยทั่วไปจะสง มอบงานเมื่อเสร็จสิ้นงานในแตละระยะของโครงการ แตกตางกันคือ Milestone เปนสิ่งที่ไดจากการดําเนินกิจกรรมภายใน โครงการ และตองจัดทํารายงานนําเสนอตอผูบังคับบัญชา แต เปนสิ่งที่ไดจากการดําเนินกิจกรรมซึ่งตองสงมอบใหกับลูกคาเปาหมายของกิจกรรมและการสงมอบงาน
คือ เปาหมายหรือหลักชัยของกิจกรรม มีประโยชนตอการติดตามความคืบหนาของ งานที่ทํา เมื่อดําเนินการเสร็จตามเปาหมาย ทีมงานจะตองสงมอบรายงานใหแก คือ ผลลัพธที่จะสงมอบใหแกลูกคาซึ่งไดจากการดําเนินโครงการ โดยทั่วไปจะสง มอบงานเมื่อเสร็จสิ้นงานในแตละระยะของโครงการ เปนสิ่งที่ไดจากการดําเนินกิจกรรมภายใน โครงการ และตองจัดทํารายงานนําเสนอตอผูบังคับบัญชา แต Deliverable เปนสิ่งที่ไดจากการดําเนินกิจกรรมซึ่งตองสงมอบใหกับลูกคากุญแจสูความสําเร็จในการบริหารโครงการ
• การบริหารโครงการโดยรวม • การบริหารขอบเขตของโครงการ • การบริหารเวลาโครงการ • การบริหารตนทุนโครงการ • การบริหารคุณภาพโครงการ • การบริหารทรัพยากรบุคคลของโครงการ • การบริหารการสื่อสารในโครงการ • การบริหารความเสี่ยงของโครงการ • การบริหารการจัดซื้อของโครงการกุญแจสูความสําเร็จในการบริหารโครงการ
การบริหารทรัพยากรบุคคลของโครงการการจัดตารางงานโครงการ
• เปนกิจกรรมที่ผูบริหารโครงการตองเริ่มจากการนํากิจกรรมหลักมาแบงเปน กิจกรรมยอย แลวกําหนดระยะเวลาแลวเสร็จใหกับแตละกิจกรรม
เปนกิจกรรมที่ผูบริหารโครงการตองเริ่มจากการนํากิจกรรมหลักมาแบงเปน กิจกรรมยอย แลวกําหนดระยะเวลาแลวเสร็จใหกับแตละกิจกรรม
Gantt Chart
• พัฒนาขึ้นโดย Henry L. Gantt โครงการ (Project Scheduling) • เปนกราฟแทงในแนวนอน แสดงระยะเวลาของกิจกรรมแตละขั้นตอน โดยรายชื่อ กิจกรรมจะถูกแสดงไวที่แนวตั้งดานซายมือ ระยะเวลาการทํางานจะแสดงใน แนวนอนของแผนภาพ Henry L. Gantt ในป 1917 ใชจัดตารางการทํางานใน (Project Scheduling) เปนกราฟแทงในแนวนอน แสดงระยะเวลาของกิจกรรมแตละขั้นตอน โดยรายชื่อ กิจกรรมจะถูกแสดงไวที่แนวตั้งดานซายมือ ระยะเวลาการทํางานจะแสดงใน
PERT/CPM
• PERT (Project Evaluation Review Technique) ▫ เปนเทคนิคในการวิเคราะหหรือประเมินเวลาที่ตองใชในแตละกิจกรรมของโครงการ ▫ แสดงเปนแผนภาพกิจกรรมของโครงการที่เชื่อมโยงกันในลักษณะของเครือขาย ทํา ใหทราบวาจะตองดําเนินกิจกรรมใดใหเสร็จสิ้นกอนกิจกรรมถัดไป กิจกรรมแทน ดวยเสนลูกศร (Activity on Arch : AOA) ▫ เหมาะสําหรับโครงการใหมที่ไมเคยเกิดขึ้นเลย เปนการกําหนดในรูปแบบความนาจะ เปน (Probabilistic) PERT (Project Evaluation Review Technique) เปนเทคนิคในการวิเคราะหหรือประเมินเวลาที่ตองใชในแตละกิจกรรมของโครงการ แสดงเปนแผนภาพกิจกรรมของโครงการที่เชื่อมโยงกันในลักษณะของเครือขาย ทํา ใหทราบวาจะตองดําเนินกิจกรรมใดใหเสร็จสิ้นกอนกิจกรรมถัดไป กิจกรรมแทน Activity on Arch : AOA) และเชื่อมโยงกันดวยวงกลม เหมาะสําหรับโครงการใหมที่ไมเคยเกิดขึ้นเลย เปนการกําหนดในรูปแบบความนาจะ
PERT/CPM
• CPM(Critical Path Method) ▫ คลายกับ PERT แต CPM จะแสดงกิจกรรมดวยสัญลักษณรูปวงกลม เรียกวา โหนด เชื่อมโยงกันดวยเสนลูกศร (Activity on Node:AON) ▫ เหมาะสําหรับโครงการที่เคยเกิดขึ้นแลวในอดีต ทําใหมีขอมูลเพื่อกําหนดระยะเวลา ของกิจกรรมไดเปนที่แนนอน (Deterministic) ปจจุบันนิยมเรียก PERT และ วัตถุประสงคเหมือนกันแตกตางกันเพียงการใชสัญลักษณแทนกิจกรรมเทานั้น CPM(Critical Path Method) จะแสดงกิจกรรมดวยสัญลักษณรูปวงกลม เรียกวา (Activity on Node:AON) เหมาะสําหรับโครงการที่เคยเกิดขึ้นแลวในอดีต ทําใหมีขอมูลเพื่อกําหนดระยะเวลา (Deterministic) และ CPM รวมเปนเทคนิคเดียวกัน เนื่องจาก วัตถุประสงคเหมือนกันแตกตางกันเพียงการใชสัญลักษณแทนกิจกรรมเทานั้น
ประโยชนของ
PERT/CPM
• ใชคํานวณหาเสนทางวิกฤติในการดําเนินกิจกรรม ชวยใหผูบริหารโครงการ คํานวณหาเวลาไดหลายลักษณะ เชน ▫ เวลาที่เร็วที่สุดของแตละกิจกรรม (Time Earliest: TE) ▫ เวลาที่ชาที่สุดของแตละกิจกรรม (Time Latest: TL) ▫ คํานวณระยะเวลาเมื่อตองเรงการทํางานของโครงการ ▫ คํานวณคาใชจายและแรงงานเมื่อตองเรงโครงการ
PERT/CPM
ใชคํานวณหาเสนทางวิกฤติในการดําเนินกิจกรรม ชวยใหผูบริหารโครงการ (Time Earliest: TE) (Time Latest: TL) คํานวณระยะเวลาเมื่อตองเรงการทํางานของโครงการ คํานวณคาใชจายและแรงงานเมื่อตองเรงโครงการ
ตัวอยาง การเขียน
PERT/CPM
กิจกรรม กิจกรรมกอนหนา 1. รวบรวมความตองการ 2. ออกแบบรายงาน 3. ออกแบบหนาจอ 4. ออกแบบฐานขอมูล 5. จัดทําเอกสาร 6. เขียนโปรแกรม 7. ทดสอบโปรแกรม 8. ติดตั้งโปรแกรม
PERT/CPM
กิจกรรมกอนหนา คาระยะเวลาคาดหวัง 5 1 6 1 6 2,3 2 4 5.5 4 5 6 3 5,7 1
PERT/CPM
1 5 2 6 3 6 4 ออกแบบรายงาน ออกแบบหนาจอ ออกแบบ ฐานขอมูล TE = 5 TE = Time Earliest (เวลาที่เร็วที่สุดของแตละกิจกรรม TE = 11 TE = 11 TE = 13 2 5 5.5 6 5 7 3 8 1 เขียนโปรแกรม ทดสอบ โปรแกรม ติดตั้ง โปรแกรม จัดทําเอกสาร เวลาที่เร็วที่สุดของแตละกิจกรรม ) TE = 18.5 TE = 18 TE = 21 TE = 22
คําสั่ง ใหวาด
PERT/CPM
และหาคา
กิจกรรม กิจกรรมกอนหนา A B C D E F G H
และหาคา
TE
ในแตละจุด
กิจกรรมกอนหนา คาระยะเวลาคาดหวัง 3 A 4 A 2 B 5 B 3 C 7 D 4 E,F,G 5
สงงาน ครั้งที่ 1 จํานวน 10 คะแนน
สงตามกําหนด 10 คะแนน สงหลังกําหนด 5 คะแนน