The effect of probiotic Pediococcus acidilactici on growth performance, blood and some serum parameters in Caspian salmon (Salmo trutta caspius)

53

کیتویبورپ ریثات

سوکوکویدپ

دیسا

ی

یسیتکلا

و ینوخ یاهروتکاف ،دشر یور

رزخ یایرد دازآ یهام رد یمرس

ینیسح اضریلع

*

یباهش دماح ؛ هناگی هنیکس ؛یجروا نیسح ؛

* [email protected] اشک مولع هاگشناد ،تلايش و يماد مولع هورگ :يتسپ قودنص یراس ،یراس يعيبط عبانم و یزرو 875 :تفايرد خيرات دنفسا 9312 :شريذپ خيرات ناتسبات 9313

هدیکچ

کیتویبورپ رثا یسررب قیقحت نیا زا فده سوکوکویدپ دیسا ی یسیتکلا یمرس و ینوخ یاهرتماراپ ،دشر درکلمع یور رب هچب رزخ یایرد دازآ نایهام (Salmo trutta caspius)

.دوب هیلوا نزو اب( رزخ یایرد دازآ نایهام هچب ،روظنم نیدب 1 / 0 ± 9 / 6 مرگ تدم هب ،) 8 هتفه لماش هریج جنپ یریگراک هب اب حوطس 0 )دهاش( 1 / 0 ، 2 / 0 ، 3 / 0 و 4 / 0 مرگولیک رد مرگ و هدش یرادهگن رد شیامزآ نیا 5 ،رامیت 3 دشر یاهرتماراپ زا هرود ناباپ زا سپ .دش ماجنا رارکت زا اهتنا رد نینچمه ،دش یریگ هزادنا نایهام و نیبولگومه ،دیفس یاهلوبلگ دادعت ،زمرق یاهلوبلگ دادعت :لماش ینوخ یاه صخاش و دمآ لمعب یریگنوخ نایهام بیرض هک داد ناشن جیاتن .دش یسررب )لک نیئتورپ و دیرسیلگ یرت ،زکولگ،لورتسلک( ییایمیشویب یاه صخاش ،تیرکوتامه ذغ لیدبت ( مجنپ رامیت رد ییا 4 / 0 ،هژیو دشر بیرض .تفای شهاک دهاش رامیت هب تبسن یراد ینعم روط هب )کیتویبورپ مرگ موس رامیت رد نزو شیازفا و ییاهن نزو ( 2 / 0 ینعم روط هب دهاش هورگ اب هسیاقم رد )مرگ زا هدافتسا .تفای شیازفا یراد ینعم فلاتخا ییاذغ هریج رد کیتویبورپ مه رد یراد و تیرکوتامه ،نیبولگو ( زمرق لوبلگ نیبولگومه طسوتم تظلغ MCHC ) یلولس طسوتم نیبولگومه هک یلاح رد .درکن داجیا ( MCH ( یلوبلگ طسوتم مجح و ) MCV ( مجنپ رامیت رد ) 4 / 0 مرگ ینعم تروص هب دهاش هورگ اب هسیاقم )کیتویبورپ رد یراد ینعم تروص هب زمرق لوبلگ نینچمه و شیازفا یراد اب هسیاقم ( تفای شهاک دهاش هورگ 05 / 0 P < نازیم ات کیتویبورپ نازیم شیازفا اب زین دیفس لوبلگ .) 2 / 0 جیاتن .تفای شیازفا مرگ یم ناشن قیقحت نیا زا لصاح هک دهد 2 / 0 کیتویبورپ مرگولیکرد مرگ روک ذم یم صخاش دوبهب یارب دیفم ییاذغ لمکم کی ناونع هب دناوت نایهام یدشر یاه .ددرگ هدافتسا رزخ یایرد دازآ تاغل یدیلک

:

یسیتکلا ی دیسا سوکوکویدپ رتماراپ ، رزخ یایرد دازآ یهام ،دشر ،ینوخ یاه * وئسم هدنسيون ل

53

همدقم

لاس رد یزبآ ریخا یاه عیرس زا یکی یرورپ نیرتدشرلا شخب یزبآ تعنص ،تسا هدوب اذغ دیلوت یاه مغریلع یرورپ هجوت لباق دشر نیا تسا هدوب وربور یتلاکشم اب هراومه ، یم هلمج نآ زا هک عویش ،بآ تیفیک لرتنک هب ناوت ،اه یرامیب لرتنک هنیمز رد ،دومن هراشا اه یرامیب لاس زا سپ هک دیدرگ حرطم اه کیتویب یتنآ زا هدافتسا مواقم هلمج زا یا هدیدع تلاکشم دوخ اهوراد نیا اه حم تسیز لئاسم ،اه نژوتاپ ندش رد .دومن داجیا ار یطی لاس کیتویبورپ زا هدافتسا ریخا یاه ناونع هب اه شور یارب ینیزگیاج هک هدیدرگ حرطم یلبق ینامرد یاه یم رظن هب یم دسر عفترم ار تلاکشم زا یرایسب دناوت دزاس 2005) (Vazquez et al ., . یزبآ دیدج یژولونکت عقاو رد اه کیتویبورپ زا هدافتسا یرورپ رامش هب تسیز طیحم اب ماگمه اب .دنور یم یم مه داوم نیا زا هدافتسا ،داد شیازفا ار دیلوت ناوت مه هب ار اهنآ ناوت یم هکنیا مه و درک حلاصا ار بآ تیفیک مسیناگراورکیم اب کیژولویب زرابم ناونع رظن دم یزبآ یاه .داد رارق Gatesoupe ( 1991 ) زا یعماج فیرعت ار کیتویبورپ :درک هئرا " لولس هتخای کت یاه زا هک یا تیلباق ندوب اراد و نابزیم یشراوگ هدور هب دورو قیرط ،هدور رد ینام هدنز دروم نابزیم یتملاس دوبهب فده اب یم رارق هدافتسا دنریگ " . کیتویبورپ زا هدافتسا هقباس هب اه ههد هب یشرورپ تاناویح یارب ییاذغ لمکم ناونع 1991 یمرب .ددرگ یزبآ رد راب نیلوا یارب یرورپ Yasuda و Taga ( 1991 شیپ ) یرتکاب هک دندرک ینیب تفای ییاه لرتنک ناونع هب هکلب اذغ ناونع هب اهنت هن هک دش دنهاوخ هدننک هدننک لاعف و نایهام یرامیب کیژولویب یاه یاه یم دیفم ییاذغ داوم هخرچ دنشاب رد . عرازم شرورپ نایزبآ ( مرن ،نانت تخس ،ناتسوپ یهام ) زا کیتویبورپ اه یارب رتهب ندرک تیفیک طیحم تسیز یزبآ و یارب شیازفا یاهرولفورکیم دیفم رد هلول زا یهام شراوگ رظن هیذغت یا یارب دوبهب بذج اذغ اب دیلوت میزنآ یاه جراخ یلولس و نیماتیو اه تسا . ریثأت مهم رگید کیتویبورپ اه شهاک نازیم زورب و هرود ب یرامی ،اه تیوقت متسیس ینمیا و تیلاعف یاه دض یسوریو تسا (Fuller, 1989) . کیتویبورپ دیلوت یارب مهم یژتارتسا کی ناونع هب اه تلاوصحم و یکیژولویب لرتنک قیرط زا دیدجت لباق متسیس رد دشر درکلمع شیازفا داهنشیپ یشرورپ یاه یم یرتکاب زا هدافتسا هک یروط هب ،دندرگ رپ یاه یکیتویبو یرتکاب هک هدش دیلوت تابیکرت ای و دنشاب یم دیفم یاه یزبآ رد ،نابزیم رب دیفم تارثا اب ،اهنآ طسوت یارب یرورپ یرامیب لرتنک لمکم ناونع هب نینچمه و اه یارب ییاه ورلا دشر دوبهب تسا هدش هدافتسا یهام یاه (Austine & Irianto, 2002) . Jobron ناراکمه و ( 1999 ) ن ناش ندوزفا هک دنداد یواح کیتویبورپ Carnobacterium هب لزق یهام ییاذغ هریج نیگنر یلاآ ود راهم بجوم نامک جیار لماع یرامیب از لماش Aeromonassalmonicida و Vibrio anguillarum رد یهام عوفدم و هدور سوکوم لزق لاآ ی نیگنر یم نامک دوش . Moriarty ناراکمه و ( 5112 ) شرازگ دوبهب بجوم کیتویبورپ هک دندرک یرامیب لماوع لرتنک قیرط زا وگیم و یهام یتملاس و از و بآ یبورکیم تیعمج رد رییغت هلیسوب بآ تیفیک دوبهب یم شرورپ رختسا رتسب داوم -.دوش عون کی زا هدافتسا ،کیتویبورپ ناونعب رمخم و یرتکاب یواح یراجت لوصحم روصب اذغ هب ندوزفا قیرط زا تیقفوم ت هب رجنم یزیمآ هنوگ یدنه روپک یهام رد ءاقب دصرد و ندب نزو شیازفا دش لاتاک (Mohanty et al., 1996) . Kennedy و ( ناراکمه 1999 یرتکاب زا ) شرورپ رد کیتویبورپ یاه نآ ،دندرک هدافتسا ییایرد نایهام ورلا کیتویبورپ زا اه اه لزق یهام شرورپ رد لاخ ییایرد یلاآ اد ططخم لافک ،ر یرتکاب زا هدافتسا هک دندرک هدهاشم و دندومن هدافتسا ببس یهام ورلا شرورپ یاهرختسا رد کیتویبورپ یاه یم دشر خرن هزادنا رد ینوگمه ،ءاقب شیازفا یفرط زا .دوش یرتکاب یا هرود ندوزفا رختسا هب اه رییغت ،یشرورپ یاه ند هب ار یهام و رختسا ییایرتکاب عماوج رد .تشاد لاب ( ناراکمه و مرذآ یدمحم 1191 کیتویبورپ زا ،) لزق یهام ورلا هریج رد نیسکتورپ نیگنر یلاآ نامک هدنز و دشر رب ار نآ رثا و هدرک هدافتسا دروم اهورلا ینام هیذغت یاهورلا یگدنامزاب هک دندرک شرازگ و یسررب هدش ینعم روط هب دهاش اب هسیاقم رد کیتویبورپ اب یب یراد رتش .دوب ( ناراکمه و رفنازورف 1192 هریج رثا ،) ییاذغ یاه

53 هتشغآ یکیتویبورپ لوصحم هب هدش Bioplus 2B رب ار لزق یهام هشلا تیفیک و دشر ،یگدنامزاب ریظن یلماوع لاآ کیتویبورپ تظلغ شیازفا اب هک دنداد ناشن و هعلاطم هیذغت شیازفا روکذم یاهورلا رد دشر و نزو ریداقم ،هدش ینعم .دنتشاد یراد هنوگ نیرت شزرا اب و نیرت مهم زا رزخ یایرد دازآ یهام لاس رد یهام نیا ریاخذ ،دشاب یم ناریا رد یراجت یاه مهم تاکن زا ،دشاب یم ضارقنا رطخ ضرعم رد ریخا یاه و هیذغت حیحص تیریدم لامعا یهام نیا یورلا شرورپ رد ب ورلا .دشاب یم ءاقب دصرد ندرب لااب ناروناج زا یرایس ،دنوش یم اهر جراخ طیحم هب هیلوا دشر لحارم رد یزبآ ضرعم رد یا هدور یبورکیم رولف ظاحل زا اهورلا نیا عورش ماگنه اریز ،دنراد رارق یدایز تاناسون و تارییغت هتفاین هعسوت لماک روط هب اه نآ شراوگ هلول یتح ،هیذغت ب کیتویبورپ یاهرامیت ساسا نیا رب تسا نارود رد هژیو رتشیب هکنیا هب هجوت اب .دنبولطم رایسب یگدنز هیلوا هلحرم هب ناریا رد دازآ نایهام هچب هب طوبرم تلاکشم شیازفا روظنم هب شیامزآ نیا نیاربانب ،تسا طوبرم یورلا .دش ماجنا دازآ نایهام هچب ینام هدنز و دیلوت

اه شور و داوم

و ریثکت نلاس رد رضاح هعلاطم مولع هاگشناد شرورپ نیا رد .تفرگ ماجنا یراس یعیبط عبانم و یزرواشک زا هعلاطم 12 مجح اب کنات 111 یارب .دش هدافتسا رتیل روظنم نیا 591 نیگنایم اب یهام (±SD) ینزو 1 / 1 ± 9 / 6 ( مرگ 19 رد یفداصت ًٌالاماک تروص هب )کنات ره رد یهام ت دوب رارکت هس رد رامیت ره هک رامیت جنپ عیزو دندش . رد طسوتم شرورپ هرود لوط (±SD) بآ یامد 5 ± 11 هجرد یتناس ،دارگ pH بآ 5 / 1 ± 6 / 9 نژیسکا تظلغ ، 1 ± 6 / 9 یلیم هرود و رفص دح رد کاینومآ تظلغ ،رتیل رد مرگ تروص هب یرون 15 و ییانشور تعاس 15 یکیرات تعاس یهام ،یراگزاس هتفه ود رد .دوب هریج زا هدافتسا اب اه و دهاش هب .دندش هیذغت یشیامزآ یاه هریج اب نآ زا سپ کیتویبورپ ریثأت یسررب روظنم ی دیسا سوکوکویدپ یسیتکلا جنپ ،نایهام یمرس و ینوخ یاهرتماراپ و دشر رب ،هس ،ود ،کی رامیت رد نایهام هچب .دش هیهت ییاذغ رامیت نازیم بیترت هب جنپ و راهچ 1 ، 1 / 1 ، 5 / 1 ، 1 / 1 و 4 / 1 مرگ یتویبورپ ک یسیتکلا ی دیسا سوکوکویدپ هارمه هب ml 11 مرس و یژولویزیف ml 2 هب نادرگباتفآ عیام نغور تدم هب هیاپ هریج زا مرگولیک ره یازا 26 هیذغت زور .دندش یاذغ SFT3 زا ،شهوژپ نیا رد هدافتسا دروم هنادهب نایزبآ و رویط ماد کاروخ یدیلوت ینواعت تکرش آ تابیکرت هک دش هیهت لامش لودج رد ن 1 هدش هئارا هب تبون هس رد و هنازور تروص هب نایهام هچب هیذغت .تسا نازیم 5 -2 / 5 نییعت روظنم هب .تفرگ تروص ندب نزو % یرتمویب شرورپ هرود یادتبا رد ،نایهام هچب یاذغ رادقم تروص هب نایهام هچب یاذغ نیزوت .تفرگ تروص کنات ره ازور یهداذغ دصرد .دش ماجنا هنازور اب هرود لک رد هن هب هجوت اب یهداذغ نازیم صوصخم لودج زا هدافتسا تفرگ رارق هبساحم دروم بآ یامد یسررب روظنم هب . اب نایهام ندب نزو ،ییاذغ لیدبت بیرض و دشر نازیم تقد 1 / 1 هلصاف هب مرگ 1 .دش یریگ هزادنا راب کی هتفه هرود نایاپ رد 26 دادعت رامیت ره زا ،شرورپ هزور 9 ددع شجنس و یریگنوخ تهج یفداصت روط هب یهام هچب لگ ردوپ طسوت نایهام ادتبا .دش باختنا ینوخ یاهروتکاف کخیم ( 111 و دندش شوهیب )رتیل ره رد مرگ یلیم طسوت نایهام یجرخم هلاب ییاهتنا تمسق زا یریگنوخ هنومن ،یریگنوخ زا سپ .تفرگ تروص گنرس نوخ یاه عمج خب ود هب هدش یروآ :دندش میسقت ش هنومن :لوا شخب هلول رد نوخ یاه دض هدام یواح یاه شرامش ،زمرق لوبلگ شرامش ات دنتفرگ رارق نوخ داقعنا شرامش .دریگ تروص تیرکوتامه نازیم ،دیفس لوبلگ رتموتیسامه ملا زا هدافتسا اب نوخ دیفس و زمرق لوبلگ سوت نوخ تیرکوتامه نازیم یریگ هزادنا .دش ماجنا ط سیدنا نازیم نینچمه .تفرگ تروص تیرکوتامهورکیم .دش هبساحم لومرف قبط یلوبلگ یاه هنومن :مود شخب هلول رد نوخ یاه دض هدام دقاف یاه نوخ مرس ،هتخل لیکشت زا سپ و دنتفرگ رارق نوخ داقعنا تدم هب( ژوفیرتناس زا هدافتسا اب 12 رود و هقیقد 6111 rpm ج هتخل زا رلپمس طسوت ) رد و دش یزاساد مرس یاه هنومن .تفرگ رارق هناگادج یاه پویتورکیم تیک هب هجوت اب هدش یزاسادج تکرش یشیامزآ یاه

53 سراپ ،لورتسلک ،لک نیئتورپ یریگ هزادنا یارب نومزآ یرت .تفرگ رارق هدافتسا دروم دیرسیلگ هداد هیلک هب اه نیگنایم تروص ± ( رایعم فارحنا SD هدش نایب ) ت .دنا هیزج هداد لیلحت و (یرامآ رازفا مرن زا هدافتسا اب اه V. 17.0 ) SPSS .تفرگ تروص هداد ندوب لامرن زا هدافتسا اب اه فارگوملوک نومزآ -نیب هسیاقم ،فونریمسا نیگنایم اب اه نیگنایم نیب فلاتخا و هفرط کی سنایراو زیلانآ شور اه هنماد دنچ نومزآ کمک اب د ینعم حطس رد نکناد یا یرا 2 .تفریذپ تروص % لودج 1 هدافتسا دروم هیاپ یاذغ یبیرقت زیلانآ تابیکرت دصرد بسح رب رادقم ماخ نیئتورپ لقادح 44 ماخ یبرچ لقادح 11 رتسکاخ رثکادح 11 ربیف رثکادح 2 / 5 رفسف لقادح 2 / 1 تبوطر رثکادح 11

جیاتن

لوط رد دشر یاهرتماراپ رب یشیامزآ یاهرامیت رثا 26 زور لودج رد شرورپ هرود 5 یاهتنا رد .تسا هدش هداد ناشن زا یتملاع چیه و هدرک دشر یبوخ هب نایهام همه شیامزآ ،هدمآ تسد هب جیاتن ساسا رب .دشن هدهاشم یرامیب کیتویبورپ نازیم شیازفا یسیتکلا ی دیسا سوکوکویدپ نازیم ات( هریج رد 5 / 1 ینعم رثا )کیتویبورپ مرگ رب یراد و تشاذگ هژیو دشر خرن و نزو شیازفا ،ییاهن نز (P≤0.05) . لودج هب هعجارم اب 5 هک دوش یم هظحلام هریج زا هک تسا ینایهام هب طوبرم ییاهن نزو نیرتلااب یواح 5 / 1 یواح یاه هریج و دندرک هیذغت کیتویبورپ مرگ 1 / 1 نییاپ دهاش و کیتویبورپ مرگ دوخ هب ار نازیم نیرت .دنداد صاصتخا ا نیب ییاذغ لیدبت بیرض روتکاف ظاحل ز بیرض نیرتلااب و تشاد دوجو یراد ینعم توافت اهرامیت رامیت رد رادقم نیرتمک و دهاش رامیت رد ییاذغ لیدبت 2 یواح هک 4 / 1 هدهاشم دوب کیتویبورپ مرگولیک رد مرگ دش (P≤0.05) . ( هس هورگ نایهام رد هژیو دشر تباث اب هدش هیذغت 1 / 1 ورپ مرگ یراد ینعم روط هب )کیتویب دوب رت شیب جنپ و راهچ ،ود ،دهاش یاهرامیت هب تبسن (P≤0.05) . لودج رد ینوخ یاه صخاش رب کیتویبورپ تارثا 1 ناشن کیتویبورپ هک داد ناشن هدمآ تسدب جیاتن .تسا هدش هداد طسوتم تظلغ ،تیرکوتامه ،نیبولگومه رب یرثا ( زمرق لوبلگ نیبولگومه MCHC لک ،) نیگنایم و لورتس درادن نیئتورپ لک (P≥0.05) . مجح رادقم لاح نیا اب ( یلوبولگ طسوتم MCV یواح رامیت رد ) 4 / 1 مرگ رادقم نیرتمک دهاش رامیت رد و رادقم نیرتشیب کیتویبورپ دش هدهاشم (P≤0.05) . هچب دیفس یاه لوبلگ لک دادعت لودج رد دازآ نایهام 1 .تسا هدش هداد ناشن هدهاشم ب هیذغت دازآ یاه یهام هچب رد دیفس لوبلگ رادقم نیرتشی ( جنپ رامیت رد رادقم نیرتمک و دهاش رامیت اب هدش 4 / 1 دش هدهاشم )کیتویبرپ مرگ (P≤0.05) . رادقم نیرتشیب ( ود رامیت رد نوخ زکولگ 1 / 1 نیرتمک و )کیتویبرپ مرگ رادقم نیرتشیب هولاعب .دش هدهاشم دهاش رامیت رد رادقم یرت اب هدش هیذغت دازآ یاه یهام هچب رد دیرسیلگ 1 / 1 جنپ و دهاش یاهرامیت رد رادقم نیرتمک و کیتویبرپ مرگ ( 4 / 1 دش هدهاشم )کیتویبورپ مرگ (P≤0.05) . لودج 1 : نازیم تارییغت THC شیامزآ دروم یاهنامز رد لرتنک یاهوگیم اب هسیاقم رد هدولآ یاهوگیم رد (رایعم فارحنا و اه نیگنایم Mean ± SD ی یاه فیدر رد توافتم فورح اب ) دنشاب یم اهرامیت رد یرامآراد ینعم فلاتخا هدنهد ناشن ناسک ( 12 / 1 < P .) رتماراپ دهاش 1 / 1 رپ مرگ کیتویبو 5 / 1 کیتویبورپ مرگ 1 / 1 کیتویبورپ مرگ 4 / 1 مرگ کیتویبورپ )مرگ( هیلوا نزو 19 / 1 ± 96 / 6 12 / 1 ± 99 / 6 54 / 1 ± 9 19 / 1 ± 94 / 6 16 / 1 ± 11 / 9 )مرگ( ییاهن نزو b 41 / 1 ± 24 / 16 b 1 ± 22 / 12 a 21 / 1 ± 91 / 19 b 9 / 1 ± 14 / 191 b 9 / 1 ± 99 / 16 )دصرد( نزو شیازفا bc 94 / 6 ± 61 / 119 c 1 / 9 ± 26 / 111 a 21 / 2 ± 11 / 169 b 91 / 6 ± 99 / 146 bc 46 / 9 ± 91 / 141 )دصرد دشر هژیو بیرض b 11 / 1 ± 91 / 1 b 11 / 1 ± 949 / 1 a 16 / 1 ± 611 / 5 b 19 / 1 ± 995 / 1 b 11 / 1 ± 91 / 1 )دصرد(ییاذغ لیدبت بیرض a 15 / 1 ± 11 / 1 ab 16 / 1 ± 1 / 1 ab 14 / 1 ± 1 / 1 ab 11 / 1 ± 1 / 1 b 11 / 1 ± 14 / 1

53 لودج 3 -روتکاف ییاذغ فلتخم یاهرامیت اب هدش هیذغت رزخ یایرد دازآ یهام رد ینوخ یاه 4 / 1 مرگ کیتویبورپ 1 / 1 کیتویبورپ مرگ کیتویبورپ1مرگ /5 کیتویبورپ مرگ1/1 دهاش ینوخ یاه رتماراپ 15 ± 116 × 21 b 91×116±59a 61×116±94 ab 69×116±51 ab 92×116±11a 11( زمرق لوبلگ 6 × )رتیل ورکیم 14 ± 111 × 2 c 11×111±95ab 19×111±121a 9×111±15bc 6×111±59c 11( دیفس لوبلگ 1 × )رتیل ورکیم 159 / 2 6/449±1/29 4/919±1/199 2/211±1/214 2/299±1/295 )رتیل یسد رد مرگ(نیبولگومه 99 / 5 ± 66 / 19 14/2±1/9 19/92±5/659 41/6±1/2 19/2±1/59 )دصرد( تیرکوتامه a 91 / 29 ± 11 / 991 c459/29±9/99 b659/16±9/96 b295/19±9/96 c449/99±12/12 )رتیل وتمف(MCV a 11 / 19 ± 29 / 116 b91/11±9/51 b95/59±19/91 b91/51±9/99 c62/11±6/911 )مرگ وکیپ(MCH 59 / 1 ± 64 / 11 19/15±1/91 15/41±1/99 11/95±1/46 14/4±5/51 )دصرد(MCHC b 65 / 1 ± 42 / 44 b41/91±51/96 b41/21±19/49 a92/19±11/99 b16/91±6/64 یسد رد مرگ یلیم( زکولگ )رتیل 61 / 51 ± 19 / 111 161/59±41/95 145/41±55/21 121/94±41/56 119/91±11/19 یسد رد مرگ یلیم(لورتسلک )رتیل c 52 / 14 ± 61 / 114 ac191/46±21/95 ab591/16±95/11 a151/56±91/99 c112/26±9/19 رد مرگ یلیم(دیرسیلگ یرت )رتیل یسد 515 / 1 ± 919 / 1 1/99±1/114 1/61±1/141 1/692±1/114 1/629±1/194 یسد رد مرگ( لک نیئتورپ )رتیل (رایعم فارحنا و اه نیگنایم Mean ± SD نعم فلاتخا هدنهد ناشن ناسکی یاه فیدر رد توافتم فورح اب ) دنشاب یم اهرامیت رد یرامآراد ی ( 12 / 1 < P .)

ثحب

کیتویبورپ ندوزفا رضاح قیقحت رد ی دیسا سوکوکویدپ یسیتکلا شیازفا هب رزخ یایرد دازآ یهام ییاذغ هریج هب رد شیازفا نیا هک دش رجنم هژیو دشر بیرض و ندب نزو حطس 5 / 1 کیتویبورپ مرگ یسیتکلا ی دیسا سوکوکویدپ ره یازا هب .دوب راد ینعم رگید یاهرامیت اب اذغ زا مرگولیک کیتویبورپ هدافتسا رد مه یهباشم جیاتن سوکوکویدپ یسیتکلا ی دیسا ،ناراکمه و داژن ییایض( وگیم رد 1195 ،ناراکمه و ریذپ لیلخ و 1194 .تسا هدش شرازگ ) هب یم ناشن جیاتن یلک روط کیتویبورپ زا هدافتسا هک دهد دیسا سوکوکویدپ یسیتکلا ی یاهرتماراپ شیازفا بجوم یم دشر یواح هریج هک یروط هب .دوش 5 / 1 مرگ شیازفا ،ییاهن نزو ،دهاش هورگ اب هسیاقم رد کیتویبورپ .تشاد یرتلااب هژیو دشر خرن و ندب نزو یم رظن هب دسر لیلد هب رضاح قیقحت رد هدش هدهاشم دشر شیازفا هک ب ای میزنآ حشرت و اهتشا شیازفا رد یهام یتملاس دوبه ییاذغ داوم مضه تیلباق شیازفا و تنوفع لرتنک هجیتن دشاب (Gatesoupe , 1999) هدام نیا درکلمع مزیناکم . ( یسیتکلا ی دیسا سوکوکویدپ دادعت شیازفا یانبم رب ) یرتکاب شهاک و کیتکلادیسا دیلوت ،هدور دیفم یاه pH نژوتاپ دشر فقوت بجوم ،هدور گ هاگتسد رد اه هدش شراو هیلع ار اهنآ تمواقم نایزبآ ینمیا متسیس کیرحت اب و سوریو ،اهیرتکاب سرتسا لماوع ریاس و اه نازیم هب از ینعم یم شیازفا یراد دیاش ار شیازفا نیا لیلاد .دهد یرتکاب نتفر نیب زا هب ناوتب یرتکاب هژیوب رگید یاه یاه نیا .تسناد )کیتویبورپ( دیفم یاهیرتکاب هلیسو هب رضم

04 داوم یخرب یبورکیم یاهتیعمج هک دراد دوجو لامتحا تیعمج رب هک دننک دازآ ییایمیش راثآ رگید یبورکیم یاه ار یتیعمج نیب طباور دنناوتب و دنشاب هتشاد یبورکیم دض داوم بذج یارب تباقر و نداد رارق ریثأت تحت قیرط زا دنهد رییغت دوجوم یژرنا ای ییایمیش (Gatesoupe., 1999) . یرتکاب ،یشرازگ ساسا رب ا یاه زا کیتکلادیس دننامه یتابیکرت هک دنتسه ییاهیرتکاب هلمج یم دیلوت ار اهنیسویرتکاب دشر زا قیرط نیدب و دننک ورکیم یریگولج رگید یاه مسیناگرا یم دننک (Vazquez et al., 2005) . گنامه هک هنو Moriarty ( 1999 نایب زین ) یم یرتکاب دنک یرتکاب ریاس دنرداق مه سولیساب یاه ار اه یارب دنرداق مه و )اه کیتویب یتنآ دیلوت اب( دنربب نیب زا یرتکاب ریاس اب حطس و اضف ،ییاذغ داوم .دننک تباقر اه نینچمه Rengpipat ( ناراکمه و 5111 دنداد ناشن زین ) کیتویبورپ هک Bacillus S11 و طیحم رد مه تسا رداق هاگتسد رد مه نیزگیاج عوفدم رد مه و یزبآ شراوگ هنوگ شیازفا ار یگدنامزاب قیرط نیا زا و دوش ویربیو یاه یم نکمم )یگدنامزاب شیازفا( هلئسم نیا هولاع هب .دهد ربارب رد تمواقم و یزبآ ینمیا حطس شیازفا تلع هب تسا یرامیب لماوع اب از یم کیتویبورپ نیا هکنیا ای و دش اب دناوت لاعف اب زین و یلولس و لاروموه ینمیا عافد یزاس مسیناکم اهنآ زا ،یزبآ شراوگ هاگتسد رد یتباقر فذح یاه یرامیب ربارب رد دوبهب ار یگدنامزاب و دنک تظفاحم اه خساپ شیازفا هیجوت رد .دشخب هدرک نایب ینمیا یاه هک دنا یتنآ نژ یاه حطس Bacillus S11 تیلوباتم ای نآ یاه اه نژ ناونع هب نایزبآ ینمیا عافد یارب تسا نکمم یاه .دننک لمع ینمیا Gastesuqe ( 1999 هک دندومن نایب ) یم نابزیم یاهتشا شیازفا بجوم اه کیتویبورپ زا یخرب نزو هلمج زا دشر یاه صخاش نآ هجیتن رد و دنوش تن .دنک یم ادیپ دوبهب ییاهن رضاح قیقحت زا لصاح جیا هک دهد یم ناشن زین یسیتکلا ی دیسا سوکوکویدپ اه هژیو بیرض و نزو شیازفا ،ییاهن نزو یراد ینعم روط هب شیازفا دهاش نایهام هب تبسن ار دازآ یاه یهام هچب دشر .داد Irianto و Austin لاس رد 5115 هک دندرک ناونع ام یاذغ هب اه کیتویبورپ ندرک هفاضا شیازفا ثعاب یه ااتیاهن و اهتشا کیرحت و یمیزنآ ،یشراوگ یاه تیلاعف .دنوش یم دشر شیازفا Merrifield ( 5119 درک ملاعا ) بیرض هلمج زا دشر یاهروتکاف رد یراد ینعم فلاتخا هک نیگنر یلاآ لزق یهام ییاذغ لیدبت بیرض و دشر هژیو اش نایهام هب تبسن کیتویبورپ اب هدش هیذغت نامک ده یسررب روظنم هب یقیقحت رد زین یهباشم جیاتن .تشاد نیرفوتکلا و مورتنلاپ سولیسابوتکلا کیتویبورپ تارثا لزق یهام دشر یاهرتماراپ رب یکاروخ نیگنر یلاآ رد نامک نامز تدم یم عومجم رد ،دمآ تسدب فلتخم یاه ناوت هجیتن و موراتنلاپ لیسابوتکلا دربراک هک درک یریگ یرفوتکلا تدم رد ن 61 ریثات نایهام دشر نازیم رب ،زور ،ناراکمه و یزیزع( تسا هتشاد یرتهب 1191 .) لهس و لایس تفاب کی ناونع هب ،نوخ زا یکی لوصولا مهم تلااح ریثأت تحت هک هدوب ندب کیژولویب تاعیام نیرت شوختسد نآ تابیکرت ،کیژولوتاپ و کیژولویزیف فلتخم یم رییغت و ناسون .دندرگ ریداقم نتشاد رایتخا رد اذل نآ تارییغت یگنوگچ یسررب و ینوخ یاهرتماراپ یعیبط اه یرامیب رد صیخشت مهم یاهرازبا زا هراومه فلتخم یاه یرامیب زا یرایسب رد یاه نایزبآ .تسا هدوب صخاش یاه یم نایهام رد ینوخ هنوگ نوچ یدراوم زا رثاتم دناوت زیف تیعضو ،نس ،هزادنا ،یشرورپ طیارش ،یکیژولوی دشاب ییاذغ میژر و یطیحم (Burt et al., 2005) . ،یفرصم کیتویبورپ عون ،ییاذغ یاه هریج نویسلاومرف هفاضا فلتخم یاه شور ،یفرصم کیتویبورپ صولخ هجرد هریج هب ندرک تایصوصخ رب یا هظحلام لباق روط هب دنراذگ یم رثا نوخ یسانش تخیر . هعلاطم نیا جیاتن داد ناشن کیتویبورپ فلتخم حوطس ندوزفا هک یسیتکلا ی دیسا سوکوکویدپ دازآ یهام ییاذغ هریج هب ،تیرکوتامه نازیم رظن زا رزخ یایرد MCH و MCHC یراد ینعم فلاتخا دهاش هورگ اب یشیامزآ یاهرامیت نیب ینعم فلاتخا مجنپ رامیت قیقحت نیا رد .دشن هدهاشم اب زمرق یاه لوبلگ دادعت رد یراد داد ناشن ار دهاش هورگ ناشن یراد ینعم فلاتخا دهاش هورگ اب اهرامیت ریاس یلو رد تیرکوتامه دصرد یراد ینعم مدع الاامتحا .دهد یمن هورگ اب مجنپ رامیت زمرق لوبلگ ندوب راد ینعم و اهرامیت هجیتن رد و نایهام یتشادهب ای ییاذغ تیعضو رد ار دهاش هیجوت نایهام نوخ مجح شهاک ( درک ،یراتس 1191 ). زا

04 فرصم اب یشیامزآ یاهرامیت دیفس لوبلگ دادعت رظن کیتویبورپ یسیتکلا ی دیسا سوکوکویدپ ینمیا متسیس یم کیرحت اهنآ لوبلگ دادعت و دوش رد دیفس یاه و شیازفا ادتبا دهاش هورگ هب تبسن یشیامزآ یاهرامیت یم شهاک سپس لوبلگ دادعت شیازفا .دبای دیفس یاه خ یم نو هولاع هب .ددرگ زوتیسوگاف شیازفا بجوم دناوت رامیت رد دیفس لوبلگ دادعت نیرتشیب 1 ( 5 / 1 رد )مرگ دیدرگ هدهاشم دهاش هورگ اب هسیاقم . لوبلگ دادعت رظن زا کیتویبورپ فرصم اب زمرق یسیتکلا ی دیسا سوکوکویدپ لوبلگ دادعت تبسن یشیامزآ یاهرامیت همه رد زمرق یاه هورگ هب نازیم یلو دنداد ناشن ار یراد ینعم شهاک دهاش درکن یرییغت تیرکوتامه جیاتن صوصخ نیمه رد . طسوت یهباشم Aly لاس رد ناراکمه و 5119 هدافتسا رد .دندرک هدهاشم لین یایپلایت یهام رد کیتویبورپ زا زا یشیامزآ یاهرامیت نیب نیبولگومه نازیم رظن 5 ، 1 ، 4 و 2 هاش هورگ هب تبسن .دراد دوجو یرادانعم فلاتخا د رامیت رد نیبولگومه نازیم نیرتشیب 4 ( 1 / 1 رد )مرگ .دش هدهاشم دهاش رامیت اب هسیاقم رظن زا MCV نیب یرادانعم فلاتخا دهاش هورگ اب یشیامزآ یاهرامیت یم هدهاشم رامیت رد نآ نازیم نیرتشیب .دوش 2 ( 4 / 1 )مرگ تویبورپ نودب (دهاش رامیت اب هسیاقم رد یم هدهاشم )کی -هعلاطم رد .دوش کیتویبورپ مأوت ندوزفا یا سوکوکویدپ یسیتکلا ی دیسا ( 111 یرپ و )مرگ یلیم ( نانام کیتویب 2 ینعم روط هب تسناوت )مرگ یلیم دشر دوبهب ببس یراد لزق یهام هورگ نایهام اب هسیاقم رد نامک نیگنر یلاآ نیا زا هدمآ تسدب جیاتن ساسا رب .ددرگ دهاش قیقحت یاج هب نمیا و یعیبط تابیکرت زا هدافتسا هک دش نایب کیتویب یتنآ یم ،دشر کرحم یاه ار یهام دشر مه دناوت یگدولآ داجیا زا مه و دهد شیازفا یطیحم تسیز یاه ،ناراکمه و ییانج( دنک یریگولج 1191 .) Irianto و Austin ( 5115 کیتویبورپ اب هیذغت هک دندرک شرازگ ) -گ یاه یازا هب یفنم مرگ و تبثم مر 119 ره رد لولس یم یلولس ینمیا کیرحت ببس هریج مرگ رب اما دوش مرس( لاروموه ینمیا هدهاشم موزوزیل تیلاعف شیازفا و .دش هعلاطم رد نینچمه رثا یا ی دیسا سوکوکویدپ یسیتکلا یشرورپ ناوج یهام لیف ینوخ یاهرتماراپ رب ناراکمه و نایدیمح طسوت هک 1195 نیا هب دش ماجنا فلتخم حوطس هک دندیسر هجیتن ی دیسا سوکوکویدپ یسیتکلا و نایدیمح ،درادن ینوخ یاهرتماراپ رب یریثات دادعت کیتویبورپ نازیم شیازفا اب هک دنداد ناشن ناراکمه لوبلگ لوبلگ وزمرق یاه یم شیازفا دیفس یاه ،دبای یتنآ یداب ا رد .درادن یریثات )طاخم یاه ندوزفا اب هعلاطم نی زا دعب هریج هب کیتویبورپ 5 رد یهجوت لباق شیازفا هتفه تیسورتیرا دادعت تیسوفنل و اهژافورکام ،اه لاح نیا اب ،اه ینعم دهاش هورگ اب هسیاقم رد شیازفا دنور نیا .دوبن راد ( ناراکمه و یدنهس 1195 ود زا هدافتسا ریثات هعلاطم هب ) یتویبورپ یرتکاب هنوگ یک Bifidobacterium animalis و Bifidobacterium lactic ورلا رد ینوخ یاهرتماراپ رب لزق یهام نیگنر یلاآ رادقم هک دنداد ناشن نامک ،نیبولگومه MCV ، MCH یشیامزآ یاهرامیت نیب ، ینعم فلاتخا ،تیرکوتامه رادقم اما ،درادن دوجو یراد لوبلگ و دیفس ،زمرق یاه MCHC ینعم فلاتخا یراد .دراد دوجو Aly ناراکمه و ( 5119 رادقم شیازفا ) لوبلگ و تیرکوتامه کیتویبورپ هیذغت اب ار دیفس یاه .دندومن شرازگ نیسکتورپ یسررب یم ناشن اه هک دهد لوبلگ کیرحت فدص و نایهام رد دیفس یاه لااب ببس اه یتنآ دیلوت نتفر یم یداب دوش (Gatesoupe , 1999) . تسلک حطس هچرگا یاهرامیت رد مرس لک نیئتورپ و لور دهاش رامیت اب یراد ینعم توافت کیتویبورپ اب هدش هیذغت دادن ناشن روط هب مرس دیرسیلگ یرت و زکولگ حطس ، رامیت رد یراد ینعم 1 / 1 .تفای شیازفا کیتویبورپ مرگ هک تفرگ هجیتن ناوت یم هدمآ تسدب یاه هتفای ساسارب ندوزفا 5 / 1 کیتویبورپ مرگ پ ی دیسا سوکوکوید یسیتکلا ببس دناوت یم دازآ نایهام ییاذغ هریج رد یفیک یاهرتماراپ رد رییغت و دشر یاه صخاش دوبهب هب تسیاب یم یرتشیب تاعلاطم نینچمه .ددرگ نوخ کیتویبورپ تارثا نییعت روظنم ی دیسا سوکوکویدپ یسیتکلا میزنآ و شراوگ هاگتسد یژولویزیف رب یاه مج زا یشراوگ .دریذپ تروص زاپیل و زائتورپ ،زلایمآ هل

04

عبانم

ر ،ییانج . ؛ .س ،ینیکشم ؛ .ا ،یچ همکوت ،یلیلج و ،.ر 1331 . لزق یهام دشر شیازفا نیگنر یلاآ نامک اب ا کیتویبورپ زا هدافتس سولیساب ی دیسا یسیتکلا یزبآ یلم شیامه .نانام کیتویب یرپ و تاحفص ،ناریا یرورپ 29 ات 64 . دیمح ،.ن ،نای 1331 . رثا یبایزرا Pediococcus acidilactici صخاش رب رتماراپ و دشر یاه یاه یهام لیف ینوخ

(

Huso huso

.)

یلم شیامه تاحفص ،نلایگ هاگشناد ،تشر ،یزبآ ناروناج مولع 511 ات 542 . ،.م ،ریذپ لیلخ 1331 . کیتویبورپ ردوپ رثا یسررب سولیساب

.(

Bacillus sp

)

رد هدش لح رب ،بآ و دشر یبرغ دیفس یوگیم یگدنامزاب دصرد

(

Litopenaeus vannamei

)

یلم شیامه تاحفص ،یزبآ ناروناج 62 ات 95 . ،.م ،یراتس 1331 . باتک یهام یسانش ( 1 ( ) رشت حی و یزولویزیف ) . تاراشتنا شقن رهم هاگشناد نلایگ . تاحفص 112 ات 196 . ،.ج ،یدنهس 1331 بوتکلا ریثات یبایزرا . سولیسا یاه ( یکیتویبورپ Bifidobacterium animalis و Bifidobacterium lactic دشر درکلمع رب ) لزق ورلا نیگنر یلاآ (نامک Oncorhynchus mykiss سرتسا ربارب رد ) شیامه ،یطیحم یاه ،نلایگ هاگشناد ،تشر ،یزبآ ناروناج مولع یلم تاحفص 51 ات 11 . ،.س ،داژن ییایض 1331 . یثات یسررب یرتکاب ر یاه و یگدنامزاب ،دشر رب کیتویبورپ ناونع هب سولیساب میزنآ تارییغت و یورلا لحارم رد یشراوگ یاه یدنه دیفس یوگیم یورلا تسپ

(

Fenneropeaneus indicus

.)

نایاپ همان یعیبط عبانم هدکشناد ،تلایش دشرا یسانشراک .نارهت هاگشناد تاحفص 24 ات 99 . ،.ح ،یزیزع 1191 رب . کیتویبورپ تارثا یسر رب یکاروخ نیرفوتکلا و مورتنلاپ سولیسابوتکلا رتماراپ لزق یهام دشر یاه نیگنر یلاآ رد نامک نامز یزبآ یملع شیامه .فلتخم یاه یرورپ ، تاحفص 99 ات 91 . .ع ،رفنازرف ؛ .غ ،ییاقآ وتشل ؛ .م ،هدازیلع ؛ و .م ،یتایب ،.ر ،یدابآرصن ینابرق 1331 . تارثا یسررب س درکلمع رب ییاذغ هریج کیتویبورپ فلتخم حوط یهام دشر لزق نیگنر یلاآ نامک

(

Oncorhynchus mykiss

)

. هسسوم یتاقیقحت حرط ییاهن شرازگ ناریا تلایش تاقیقحت . تاحفص 66 ات 91 . .ح ،مرذآ یدمحم ؛ ،.ب ،یحطبا و .ع ،یرانک نایدباع 1333 هدنز و دشر رب نیسکتورپ کیتویبورپ ریثات . -ینام لزق یهامورلا نیگنر یلاآ نامک

(

Oncorhynchus mykiss

)

ییایرد مولع هلجم . هرامش ،موس هرود ،ناریا ،موس و مود ی تاحفص 99 -69 .

Aly S.M., Abdel-Galil A.Y., Ghareeb A., and Mohamed M.F., 2008. Studies on

Bacillus subtilis and Lactobacillus acidophilus, as potential probiotics, on

the immune response and resistance of

Tilapia nilotica (Oreochromis niloticus)

to challenge infections. Fish Shellfish Immunology, 25: 128-136.

Brunt J., and Austin B., 2005. Use of a probiotic to control lactococcosis and streptococosis in rainbow trout, (Oncorhynchus mykiss). Journal of Fish Disease, 28: 693-70.

Fuller R., 1989. Probiotics in man and animal. Journal of Applied Bacteriology, 66: 365-378.

05

Gatesoupe F.J., 1991. Further advances in the nutritional and antibacterial treatments of rotifers as food for turbot larvae, Scophthalmus maximus L. In: de Pauw N (Ed.) Aquaculture -a biotechnology.

Gatesoupe F.J., 1999. Review: The use of

probiotics in aquaculture.

Aquaculture,180: 147-165.

Irianto A., and Austine B., 2002. Probiotics in aquaculture. Fish Disease, 25: 633-642.

Jobron A., Olsson J.C., Westerdahl A., Conwey P.L., and Kejelleberg S., 1997. Colonization in the fish intestinal

tract and production of inhibitory substances intestinal mucus and fecal exacts by Carnobacterium sp. strain K1. Journal of Fish Diseases, 20: 383-392.

.Kennedy S.B., Tucker J.W., Thoresen M., and Sennett D.G., 1998. Current methodology for the use of probiotic bacteria in the culture of marine fish larvae. Aquaculture 98. World Aquaculture Society, Baton Rouge, 286 P.

Merrififld D., Bardley G., Baker R., and Davies S., 2009. Probiotic applications for rainbow trout (Oncorhynchus

mykiss) effects on growth performance,

feed utilization, intestinal microbiota and related health criteria postantibiotic treatment. Aquaculture Nutrition, 22: 141-150.

Mohanty S.N., Swain S.K., and Tripathi S.D., 1996. Rearing of catle (Catlacatla

ham.) Spawn on formulated diets.

Journal of Aquaculture in the Tropics, 11: 253-258.

Moriarty D.J., 1999. Disease control in shrimp aquaculture with probiotic bacteria. In: Bell CR, Brylinsky M, Johnson-Green P (Eds) Proceedings of the 8th International Symposium on Microbial Ecology, Atlantic Canada Society for Microbial Ecology. Halifax, Canada, pp: 1-7.

Moriarty D.J., Decamp O., and Lavens P., 2005. Probiotics in aquaculture. Aquaculture Asia pacific Magazine, pp: 14-16.

Rengpipat S., Rukpratanporn S., Piyatiratitivorakul S., and Menasaveta P., 2000. Immunity enhancement on black tiger shrimp (Penaeus monodon) by a probiont bacterium (Bacillus S11). Aquaculture, 191: 271-288.

Vazquez J.A., Gonzalez M.P., and Murado, 2005. Effects of lactic acid bacteria cultures on pathogenic microbiota from fish. Aquaculture, 245: 149-161. Witteveldt, J., Cifuentes, C. C., Vlak, J. M.

and Van Hulten. M. C. W. 2004. "Protection of Penaeus monodon

against white spot syndrome virus by oral vaccination." J. Virol. 78, 2057-2061.

Yasuda K., and Taga N., 1980. A mass culture method for Artemia salina using

00 bacteria as food,. La mer (Bulletin de Ia

Societe franco-japonaise d

oceanographie) 18: 55-62.

03

The effect of probiotic Pediococcus acidilactici on growth

performance, blood and some serum parameters in Caspian

salmon (Salmo trutta caspius)

Hosseini A.

*

; Oraji H.

;

Yegane S.

;

Shahabi H.

[email protected]

Animal Science and Fisheries Group, Faculty of Agriculture and Natural Resources, Sari University, P.O.Box: 578 Sari, Iran

Key words: Pediococcus acidilactici, Parameters of blood, Growth, Caspian salmon

Abstract

The effect of probiotic Pediococcus acidilactici on growth performance, blood and some serum parameters on Caspian salmon (Salmo trutta caspius) was studied. An experiment was designed with five treatments each with three replicates. Two hundred and seventy Caspian salmons average (±SD) initial weight of 6.9 ± 0.1 g were assigned to fifteen experimental tanks. The experimental period was eight weeks. At the end of this period, the growth parameters were measured. In addition, after 8 weeks feeding on experimental diets, hematological parameters and metabolic products (cholesterol, glucose and total protein) were measured. Results showed that feed conversion in five treatments (0.4 g probiotic) significantly was lower than control group. Specific growth rate, final weight and weight gain in treatments (0.2 g) compared with the control group significantly increased. Use of probiotics in the diet, showed no significant differences in hemoglobin, hematocrit and mean cell hemoglobin concentration (MCHC). The mean cellular hemoglobin concentration (MCH) and mean corpuscular volume (MCV) were significantly increased in five treatments (0.4 g) compared with the control group, but significantly decreased red blood cell counts (RBC) in five treatments. White blood cells also increased the amount of probiotics 0.2 g. The results of this study indicated that 0.2 g/kg

Pediococcus acidilactici probiotics in the diet could be a useful food supplement and should be used to

improve the growth parameters in Caspian salmon.

*

Corresponding author