Penggunaan sistem e pembelajaran author dalam pengajaran dan pembelajaran di UTHM

49  76  Download (3)

Full text

(1)

PENGGUNAAN SISTEM E-PEMBELAJARAN AUTHOR DALAM PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN DI UTHM

AISHA BINTI ABD.GHANI

Laporan projek ini dikemukakan sebagai memenuhi sebahagian daripada syarat penganugerahan Ijazah Sarjana Pendidikan Teknikal Dan Vokasional

Fakulti Pendidikan Teknikal dan Vokasional Universiti Tun Hussein Onn Malaysia

(2)

ABSTRAK

(3)

ABSTRACT

(4)

KANDUNGAN

JUDUL TESIS i

HALAMAN PENGAKUAN ii

HALAMAN DEDIKASI iii

PENGHARGAAN iv

ABSTRAK v

ABSTRACT vi

SENARAI KANDUNGAN vii

SENARAI JADUAL xi

SENARAI RAJAH xii

SENARAI LAMPIRAN xiii

BAB 1 PENDAHULUAN 1

1.1 Pengenalan 1

1.2 Latar Belakang Masalah 3

1.3 Pernyataan Masalah 6

1.4 Tujuan Kajian 7

1.5 Persoalan Kajian 7

1.6 Skop Kajian 8

1.7 Batasan Kajian 8

1.8 Kepentingan Kajian 9

1.9 Kerangka Teoritikal 9

1.10 Definisi Operational 10

1.10.1 Inovasi 10

1.10.2 Pengadopsian 10

(5)

1.11 Rumusan 11

BAB 2 KAJIAN LITERATUR 12

2.1 Pengenalan 12

2.2 Apa Itu E-Pembelajaran 12

2.3 Perkembangan E-Pembelajaran Dalam

Sistem Pendidikan Di Malaysia 13

2.4 E-Pembelajaran Di Peringkat Universiti 14

2.5 Sejarah E-Pembelajaran Di Uthm 15

2.5.1 Pelaksanaan Sistem ‘Learning management System’ (Lms) ‘Uthm Academic

Online Resources’ (Author) 15

2.6 Kelebihan E-Pembelajaran Dan Kesannya

Terhadap Pelajar 16

2.7 Kepentingan E-Pembelajaran 17

2.8 Kepelbagaian Strategi Penggunaan.

Kandungan Bahan Terkini 18

2.8.1 Kandungan Bahan Terkini 19

2.8.2 Perkongsian Maklumat 19

2.8.3 Maklumat Diakses Secara Serentak 19

2.8.4 Interaktif 20

2.9 Sikap Pelajar Terhadap E-Pembelajaran Dan

Faktornya 20

2.10 Sistem Pengurusan Pembelajaran (Spp) 22

2.11 Teori Resapan Inovasi 23

2.11.1 Kajian Lepas Yang Menggunakan Teori

Resapan Inovasi 24

2.12 Penyebaran Dan Penerimaan Inovasi 25

2.12.1 Ciri - Ciri Inovasi 25

2.12.2 Jenis-Jenis Keputusan Inovasi 26

2.12.3 Saluran Komunikasi 27

(6)

2.12.5 Peranan Agen Perubahan 29 2.12.6 Tahap Peristiwa Yang Mencipta

Proses Resapan 29

2.12.7 Lima Tahap Proses Adopsi 30

2.13 Kategori Pengadopsi 31

2.14 Penggunaan 32

2.15 Rumusan 33

BAB 3 METODOLOGI 34

3.1 Pengenalan 34

3.2 Rasional Penyelidikan Kualitatif 34

3.3 Rekabentuk Kajian 35

3.4 Lokasi Kajian 36

3.5 Persampelan 37

3.6 Tempoh Kajian 38

3.7 Instrumen Kajian 38

3.8 Pengumpulan Data 39

3.8.1 Temubual 39

3.8.2 Temu Bual Tidak Formal 40

3.9 Analisis Data 40

3.10 Etika Dalam Penyelidikan 41

3.11 Etika Dilapangan Kajian 42

3.12 Pemilihan Tempat 43

3.13 Peranan Penyelidik 43

3.14 Kesahan Data 43

3.15 Kebolehpercayaan 44

3.16 Rumusan 44

BAB 4 DAPATAN KAJIAN 45

4.1 Pengenalan 45

4.2 Pengenalan Kepada Universiti Tun

Hussein Onn Malaysia 46

(7)

Malaysia 49 4.2.2 Infrastruktur Dan Sokongan Kepada

E-Pembelajaran 49

4.3 Dapatan Berasaskan Soalan Kajian 50 4.3.1 Subsoalan Utama1: Alatan

Yang Disediakan Dalam Sistem

E-Pembelajaran Author 50

4.3.1.1 Rumusan 63

4.3.2 Subsoalan Utama 2: Penerimaan 64 Pensyarah Dan Pelajar Terhadap

Pelaksanaan Sistem E-Pembelajaran Author Di Uthm

4.3.2.1 Rumusan 68

4.3.3 Subsoalan Utama 3: Penyebaran 69 Penggunaan Sistem E-Pembelajaran

Author Di Uthm

4.3.3.1 Pengadopsian Inovasi 69 4.3.3.2 Peranan Agen-Agen

Perubahan 72

4.3.3.3 Rumusan 74

4.3.4 Subsoalan Utama 4 : Halangan Dalam Penggunaan Sistem E-Pembelajaran

Author 74

4.3.4.1 Halangan Situasi 75

4.3.4.2 Halangan Teknologikal 75

4.3.3.3 Rumusan 76

4.4 Rumusan Dapatan Kajian 76

BAB 5 PERBINCANGAN, RUMUSAN DAN

CADANGAN 78

5.1 Pengenalan 78

5.2 Alatan Dan Pelaksanaan Sistem

(8)

5.3 Penerimaan Pensyarah Dan Pelajar

Terhadap Pelaksanaan Sistem E-Pembelajaran 85 5.4 Penyebaran Penggunaan Sistem E-Pembelajaran

Author Di Uthm 88

5.5 Halangan Penggunaan Sistem E-Pembelajaran Author Dalam Pengajaran Dan Pembelajaran Yang Dihadapi Oleh Pelajar, Pensyarah Dan

Pegawai Organisasi E-Pembelajaran 90

5.6 Rumusan 93

5.7 Cadangan Untuk Meningkatkan Kadar Penggunaan Pensyarah Dan Pelajar Dalam

Sistem E-Pembelajaran Author 94

5.8 Cadangan Penyelidikan Lanjutan 96

RUJUKAN 98

(9)

SENARAI JADUAL

1.1 Kerangka Teori Resapan Inovasi 10

(10)

SENARAI RAJAH

4.1 Halaman Utama Sistem E-pembelajaran Author 53

4.2 Kerangka Operasi Kajian 54

4.3 Paparan maklumat mata pelajaran 54

4.4 Paparan Senarai permarkahan 55

4.5 Paparan Utama email 55

4.6 Paparan Video Conference 56

4.7 Paparan Blog 56

5.1 Model Konsep Penggunaan dan Pelaksanaan Sistem

(11)

SENARAI SIMBOL/SINGKATAN/TATANAMA/ISTILAH

AUKU Akta Universiti dan Kolej Universiti AUTHORS UTHM Academic Online Resources

CAD Centre Academic Developement / Pusat Pembangunan Akademik IPTA Institut Pengajian Tinggi Awam

IPTS Institut Pengajian Tinggi Swasta ITTHO Institut Teknologi Tun Hussein Onn KPM Kementerian Pelajaran Malaysia KPT Kementerian Pengajian Tinggi

KUITTHO Kolej Universiti Teknologi Tun Hussein Onn Malaysia LMS Learning Management System

MQA Malaysian Qualifications Agency P&P Pengajaran dan Pembelajaran PLSP Pusat Latihan Staf Politeknik SMP Sistem Maklumat Pelajar SMS Sistem Maklumat Staf

(12)

SENARAI LAMPIRAN

A Carta Guntt Projek Sarjana 1 112

B Carta Guntt Projek Sarjana 2 113

C Rajah 5.1 : Model Konsep Penggunaan dan Pelaksanaan Sistem E-pembelajaran 114

D Surat Kebenaran Menjalankan Kajian 115

E Surat Kebenaran Peserta Kajian 117

F Contoh Soalan Temubual 121

(13)

BAB 1

PENDAHULUAN

1.1 Pengenalan

Institusi pendidikan memainkan peranan yang cukup besar dalam membentuk serta mendidik insan untuk memenuhi matlamat dan hasrat Falsafah Pendidikan Negara. Matlamat utamanya adalah membentuk masyarakat yang berpengetahuan tinggi serta beretika seterusnya dapat memajukan negara dalam menuju wawasan 2020. Sejajar dengan perkembangan semasa bidang teknologi maklumat dan komunikasi, terdapat pelbagai perisian dan perkakasan terkini telah dihasilkan. Dalam era ini juga, para pelajar kini lebih terdedah kepada pendekatan E-pembelajaran yang membolehkan mereka mencapai maklumat pada bila-bila masa dan di mana sahaja. E-pembelajaran bermaksud reka bentuk kurikulum dan bahan pembelajaran yang dimasukkan ke dalam rangkaian komputer samada LAN, WAN atau internet yang boleh diakses oleh pelajar secara sinkronous atau asinkronous untuk membantu pengajaran konvensional (Yusuf Hashim, 2002).

(14)

lama digunakan di luar negara. Terdapat lebih 50 jenis sistem telah dibangunkan (Mohamad Hisyam, 2004). Antaranya ialah WebCT, Blackboard dan Top Class.

Penggunaan perisian dan perkakasan tersebut memberi manfaat dalam mewujudkan suasana pengajaran dan pembelajaran interaktif yang lebih fleksibel serta canggih. Manakala di Malaysia, kebanyakan universiti menggunakan sistem e-pembelajaran tersendiri sama ada perisian open-source ataupun Learning Management System (LMS) yang berlesen. Semua sistem yang dibangunkan ini mempunyai pelbagai ciri yang dapat membantu proses pengajaran dan pembelajaran di mana kesesuaian ciri-ciri bergantung kepada persekitaran pembelajaran itu sendiri. Begitu juga Universiti Tun Hussein Onn Malaysia (UTHM), melihat penggunaan E-pembelajaran sebagai satu instruksi pelengkap yang mampu meningkatkan keberkesanan proses pengajaran dan pembelajaran (P&P). Semua Institusi Pengajian Tinggi Awam (IPTA) mempunyai platform tersendiri sebagai medium E-pembelajaran antara pensyarah dan pelajar. Justeru, peranan pensyarah, pelajar juga pusat/jabatan E-pembelajaran amat penting bagi membudayakan E-pembelajaran sama ada melalui forum, kuiz, tugasan, bahan kuliah dan tutorial secara atas talian. Keberkesanan E-pembelajaran memerlukan sokongan dari aspek teknologi untuk membolehkan interaksi dalam talian dan budaya untuk menyokong penyampaian E-pembelajaran tersebut di dalam dan di luar kampus dan ia menyokong rangka kerja pedagogi bahawa mempunyai kaitan dengan pembangunan dan penilaian kurikulum.

(15)

Menurut Badrul Khan (2005), E-pembelajaran boleh dilihat sebagai satu pendekatan yang inovatif untuk menyampaikan perkara yang menarik, berpusatkan kepada pelajar dan suasana kemudahan pembelajaran kepada sesiapa sahaja, di mana sahaja dan pada bila-bila masa serta sumber kepada pelbagai teknologi digital kepada bahan pembelajaran yang sesuai untuk keterbukaan, fleksibel dan keserataan suasana pembelajaran.

Institusi pengajian mempunyai pelbagai peringkat kejayaan dalam resapan e-pembelajaran. Beberapa institusi kekal reaktif sementara yang lain telah menerima E-pembelajaran sebagai sebahagian aktiviti harian dalam pengajaran dan pembelajaran. Nichols (2008) menekankan pentingnya dasar-dasar yang ditetapkan dan peranan yang dimainkan oleh institusi-institusi dan menyimpulkan bahawa E-pembelajaran boleh terhad kepada penggunanya melainkan jika keberkesanan sesebuah institusi menerapkan E-pembelajaran. Oleh itu, E-pembelajaran merupakan satu inovasi teknologi yang digunakan secara luas dalam pendidikan tinggi untuk tujuan komunikasi di negara-negara barat seperti Amerika Syarikat dan Australia. Menurut Berge (2001), teknologi diperlukan dalam pendidikan tinggi untuk meningkatkan kualiti pembelajaran, mempertingkatkan jalan masuk ke pendidikan dan kursus, mengurangkan perbelanjaan pendidikan dan juga meningkatkan keberkesanan pendidikan. Walau bagaimanapun, proses pengajaran dan pembelajaran E-pembelajaran ini perlu dikaji dengan lebih mendalam supaya penggunaannya adalah maksimum dan berkesan serta berkonsepkan pedagogi.

1.2 Latar Belakang Masalah

(16)

meninggalkan kursus online ialah kursus online agak panjang dan membosankan (Alexander, 2005). Terdapat juga pelajar yang tidak memilih menggunakan atau kurang menggunakan teknologi komunikasi dan maklumat dalam universiti.

Selwyn (2003) dalam kajiannya telah menunjukkan beberapa halangan pelaksanaan teknologi komunikasi dan maklumat yang menyebabkan mahasiswa menolak diri daripada teknologi elektronik. Salah satu sebab ialah faktor E-pembelajaran itu sendiri, di mana E-E-pembelajaran yang dilaksanakan kurang mendapat sambutan dari segi penggunaaannya oleh pensyarah dan pelajar. Pelajar juga tidak memanfaatkan E-pembelajaran seperti yang diinginkan. Contohnya sesetengah pelajar di universiti hanya menggunakan E-pembelajaran untuk mencetak bahan rujukan daripada web lalu membacanya seperti dalam bentuk buku (Rashid Mohammed Salim Alhajri, 2006).

Secara teorinya, perubahan inovasi dalam pendidikan adalah bertujuan untuk membantu institusi pendidikan mencapai matlamat dengan cara menggantikan struktur, budaya atau amalan dengan sesuatu yang lebih baik daripada sebelumnya. Menguruskan perubahan dengan berkesan adalah sukar dan kompleks kerana berlakunya sesuatu yang baru dari kelaziman. Menurut O'Sullivan & Samarawickrema (2008), pendidikan pada masa kini sedang digantikan oleh sebuah metafora "penyertaan" yang menekankan penglibatan aktif pelajar dalam proses pembelajaran berikutan pengambilalihan metafora pembelajaran dengan konotasi pembelajaran yang pasif. Rekabentuk terkini pembelajaran yang menggabungkan teknologi maklumat dan komunikasi termasuk kohort pelajar dan guru telah membawa kepada andaian-andaian yang berbeza tentang sifat pengajaran dan pembelajaran. Dari segi sosial, andaian-andaian dan jangkaan ini boleh menjadi permasalahan untuk semua individu (pensyarah dan pelajar) yang terlibat.

(17)

boleh diintegrasi dengan pangkalan data sistem Universiti yang lain. Penggunaan Sistem Blackboard dalam E-pembelajaran di UTHM dibahagikan kepada tiga peringkat. Peringkat pertama memerlukan staf akademik memuat naik maklumat kursus seperti rangka kursus dan masa pertemuan kuliah dan tutorial. Peringkat kedua pula memerlukan staf akademik memuat naik bahan-bahan pengajaran dan pembelajaran seperti nota, slaid persembahan, dokumen dan soalan tugasan ke dalam sistem. Peringkat ketiga pula memerlukan staf akademik membina bahan kandungan yang berbentuk multimedia dan interaktif. Pensyarah juga digalakkan menggunakan beberapa kemudahan lain dalam sistem seperti kuiz di atas talian dan e-forum.

Sistem LMS yang terdahulu digunakan ini tidak boleh diintegrasi dengan sistem lain, khususnya Sistem Maklumat Pelajar (SMP) dan Sistem Maklumat Staf (SMS) UTHM. Oleh itu, setiap semester pendaftaran akaun pelajar dilakukan secara manual oleh pentadbir sistem. Oleh itu, pegawai organisasi E-pembelajaran mendapati penggunaan Blackboard Basic Edition sebagai LMS adalah tidak efektif. Selain daripada kos yang kian meningkat saban tahun, fungsi yang ditawarkan juga adalah terhad. Menurut Penolong Pegawai Teknologi Maklumat di Pusat Pembangunan Akademik (CAD) UTHM, setelah dikaji penggunaan Sistem Blackboard dan kos yang agak mahal dikenakan bagi memperbaharui perisian, ia menjadi antara faktor yang menyumbang kepada kegagalan membangun e-kandungan sebagaimana yang dikendaki. Pihak Universiti telah membuat keputusan untuk menghentikan Blackboard sebagai sistem LMS dan menggantikannya dengan sistem yang baru iaitu Sistem E-pembelajaran Author . Kini sistem LMS yang baru telah mula beroperasi mulai Semester 2, Sesi 2010/2011 iaitu pada Januari 2011. Sistem E-pembelajaran Author ini mempunyai ciri-ciri yang menarik dan mesra pengguna serta mampu untuk diintegrasikan dengan sistem-sistem sokongan sedia ada seperti SMAP dan SMP.

(18)

Malaysia, dan di peringkat permulaan, sudah tentu terdapat masalah, kekangan mahupun sesuatu kejayaan, idea atau pengalaman baru berinovasi diperolehi yang tidak kita ketahui.

Kemantapan dan keberkesanan proses pengajaran dan pembelajaran menggunakan Author bergantung kepada keupayaan dan kebolehan yang ada pada pegawai organisasi E-pembelajaran, pensyarah dan pelajar-pelajar yang terlibat. Kajian mengenai penggunaan Author oleh siswazah yang mengikuti kursus di UTHM masih terlalu kurang. Maka, kajian penggunaan Author oleh siswazah di UTHM ini adalah amat diperlukan bagi mengetahui penggunaan Author dalam pengajaran dan pembelajaran.

1.3 Pernyataan Masalah

Sistem E-pembelajaran Author, digunakan sebagai salah satu kaedah pengajaran dan pembelajaran. Ia bermaksud, sistem ini digunakan oleh pensyarah dan pelajar di mana pensyarah boleh menggunakan dengan mereka bentuk bahan pengajaran dan berinteraksi dengan pelajar atau pensyarah lain. Pelajar pula boleh belajar dengan mengakses bahan pembelajaran yang telah di reka bentuk oleh pensyarah mereka dan berinteraksi dengan pelajar lain dan pensyarah. Sistem E-pembelajaran Author ini mempunyai pelbagai alatan yang boleh digunakan oleh pensyarah, pelajar dan pegawai organisasi E-pembelajaran selain daripada alatan komunikasi. Sistem ini telah dinaik taraf dan amatlah rugi jika Sistem E-pembelajaran Author ini tidak digunakan sepenuhnya. Sistem E-pembelajaran Author ini adalah sebagai medium perantaraan kepada pensyarah untuk digunakan alatan-alatannya untuk meraka bentuk bahan pembelajaran dan aktiviti supaya dapat digunakan oleh pelajar.

(19)

dilaksanakan untuk membantu pelajar mempertingkatkan kedalaman ilmu dan menggunakan Author secara maksimum.

1.4 Tujuan Kajian

Tujuan kajian ini adalah untuk meneroka, memahami, dan menjelaskan fenomena penggunaan Sistem E-pembelajaran Author dari aspek alatan dan perlaksanaanya, penyebaran dan penerimaan serta halangan-halangan penggunaan Sistem pembelajaran Author oleh pensyarah dan pelajar serta pegawai organisasi E-pembelajaran menggunakan strategi penyelidikan kajian melalui pengalaman dan perspektif pensyarah dan pelajar serta pegawai yang berkaitan di organisasi. Berasaskan metodologi kualitatif, penyelidik memulakan kajian ini dengan pemahaman mengenai penggunaan Sistem E-pembelajaran Author di Universiti Tun Hussein Onn Malaysia. Seterusnya penyelidik ingin memahami sebab pensyarah dan pelajar kurang atau tidak menggunakan Sistem E-pembelajaran Author. Kajian ini menggunakan metodologi kajian kes kualitatif dan data diorganisasi menggunakan perisian NVivo8.

1.5 Persoalan Kajian

Soalan utama

Mengapakah pensyarah dan pelajar kurang / tidak menggunakan Sistem E-pembelajaran Author?

Secara umumnya pengkaji ingin melihat empat sub soalan bagi menjawab soalan utama iaitu :

i. Bagaimanakah alatan dan pelaksanaan Sistem E-pembelajaran Author di UTHM?

ii. Bagaimanakah penerimaan pensyarah dan pelajar terhadap pelaksanaan Sistem E-pembelajaran Author di UTHM?

(20)

iv. Apakah halangan-halangan penggunaan Sistem E-pembelajaran Author dalam pengajaran dan pembelajaran yang dihadapi oleh pelajar, pensyarah dan pegawai organisasi Sistem E-pembelajaran Author?

1.6 Skop kajian

Dalam kajian ini, elemen ditekankan oleh pengkaji ialah pengadopsian dan peranan agen - agen perubahan. Kerangka Teori Resapan Inovasi yang dipelopori oleh Rogers (1995) antaranya ialah :

i. Resapan inovasi ii. Inovasi

iii. Tahap proses adopsi

Pengkaji dipandu oleh teori resapan dalam kajian ini untuk melihat penyebaran inovasi penggunaan dan penerimaan pensyarah, pelajar serta pegawai organisasi Sistem E-pembelajaran Author dalam pengajaran dan pembelajaran, halangan dalam menggunakan Sistem E-pembelajaran Author dan faktor menyebabkan pensyarah dan pelajar kurang atau tidak menggunakan Sistem E-pembelajaran Author.

Dalam kajian ini, skop kajian hanya meliputi ketiga-tiga elemen. Dalam cadangan penyelidikan ini, penyelidik memilih seramai dua belas orang peserta kajian yang terdiri daripada pelajar dan pensyarah dari lima fakulti yang berlainan, serta pegawai organisasi e-pembelajaran UTHM.

1.7 Batasan Kajian

(21)

1.8 Kepentingan Kajian

Secara umumnya dapatan kajian dapat membantu perkara-perkara berikut :

i. Cadangan hasil penyelidikan dijadikan model dalam meningkatkan lagi penggunaan E-pembelajaran serta penerapan budaya pembelajaran sepanjang hayat dalam kalangan staf akademik dan pelajar.

ii. Dijadikan satu model penting dalam membantu menghasilkan para graduan yang berkualiti tinggi dan mampu menyumbang kepada pembangunan dan kemakmuran negara.

iii. Menjadi asas dan model bagi kajian-kajian E-pembelajaran akan datang untuk meningkatkan tahap penggunaan Sistem E-pembelajaran Author di UTHM.

1.9 Kerangka Teoritikal

Penyelidik menggunakan Kerangka Teori Resapan Inovasi sebagai asas dalam penyelidikan ini. Kerangka teori adalah merupakan orientasi atau pendirian yang penyelidik bawa dalam kajian ini. Ia merupakan struktur, kerangka sokongan atau kerangka kajian (Merriam, 2001). Teori Resapan Inovasi adalah satu teori yang dipelopori oleh Everett M.Rogers. Resapan merupakan proses di mana sesuatu inovasi dihubungkan melalui saluran-saluran tertentu mengikut masa dalam kalangan ahli-ahli dalam sesebuah sistem sosial Rogers, (1995). Secara ringkasnya, teori ini membincangkan dengan mendalam bagaimana sesuatu yang baru sama ada dalam bentuk idea, teknologi, barangan atau teknik-teknik berkembang dalam berbagai-bagai khalayak contohnya dalam hal ini pelajar merupakan khalayak utama. Teori Resapan Inovasi digunakan dalam kajian ini untuk melihat inovasi penggunaan Sistem E-pembelajaran Author dalam pengajaran dan pembelajaran dalam kalangan pelajar, pensyarah dan Pegawai organisasi E-pembelajaran.

(22)

terdapat tiga unsur utama dalam proses Resapan Inovasi iaitu Difusi, Inovasi dan Pengadopsian. Jadual 1.1 di bawah menunjukkan unsur utama dalam proses Resapan Inovasi.

Jadual 1.1: Kerangka Teori Resapan Inovasi oleh (Rogers, 1995)

DIFUSI

i. Inovasi,

ii. Disampaikan melalui saluran tertentu, iii. Dalam jangka masa yang tertentu, iv. Di antara para ahli suatu sistem sosial.

INOVASI

i. Relative advantage (keuntungan relative), ii. Compatibility (kesesuaian),

iii. Complexity (kerumitan),

iv. Trialability (kemungkinan di cuba), iv. Observability (kemungkinan diamati).

PENGADOPSIAN

i. Tahap pengetahuan ii. Tahap persuasi

iii. Tahap turun keputusan iv. Tahap implementasi

iv. Tahap pengesahan

1.10 Definisi Operational

1.10.1 Inovasi

Inovasi merupakan suatu idea, amalan atau objek yang dianggap baru oleh seseorang individu atau unit penerimaan yang lain seperti yang ditakrif oleh ahli-ahli sesebuah sistem sosial.

1.10.2 Pengadopsian

(23)

juga oleh beberapa faktor. Semakin besar pengorbanan yang dikeluarkan untuk mengadopsi sebuah inovasi, semakin kecil peringkat angkatnya.

1.10.3 Penggunaan

Seels dan Richey (1994) menjelaskan terdapat empat domain penggunaan iaitu penggunaan Media, Penerimaan Inovasi, Pelaksanaan dan Institutionalisasi serta polisi dan peraturan. Penggunaan Media dijelaskan sebagai menggunakan pelbagai bahan pembelajaran secara sistematik. Penerimaan inovasi dijelaskan sebagai proses komunikasi melalui strategi yang telah dirancang untuk meningkatkan penerimaan. Pelaksanaan dan Institutionalsisasi dijelaskan sebagai menggunakan bahan pembelajaran atau strategi dalam persekitaran yang sebenar. Institutionalisasi adalah penerusan penggunaan inovasi dalam struktur budaya organisasi. Fungsi penggunaan adalah penting kerana ia menjelaskan antara pelajar dan bahan pembelajaran atau sistem.

1.11 Rumusan

(24)

BAB 2

KAJIAN LITERATUR

2.1 PENGENALAN

Pendidikan merupakan satu proses yang melibatkan pengajaran dan pembelajaran. Oleh itu, ahli pendidikan sentiasa memperbaiki proses pengajaran supaya dapat menghasilkan satu persekitaran pengajaran dan pembelajaran yang bersesuaian dengan pelajar juga pensyarah. Penggunaan teknologi dikatakan dapat memenuhi keperluan tersebut (Johari, 2000). Dengan adanya kemudahan teknologi seperti e-pembelajaran, pelajar berpeluang menggunakan inovasi teknologi yang tidak dapat disediakan oleh kaedah pengajaran dan pembelajaran tradisional.

2.2 APA ITU E-PEMBELAJARAN

E-pembelajaran membawa maksud yang berbeza terhadap setiap orang yang menilainya. Secara amnya, e-pembelajaran boleh dikenali sebagai penggunaan teknologi dalam pembelajaran dan pengajaran untuk menyampaikan maklumat. Konsep e-pembelajaran juga berubah apabila masa berlalu. Dublin (2003) dapati bahawa perkataan tersebut pada tahun 2000 adalah rujuk kepada pembelajaran berasaskan komputer khususnya dalam intranet dan internet dan Clark dan Mayer (2003) bersetuju dengan definisi tersebut dengan menambah lagi bahawa isi kandungan e-pembelajaran harus mengambil kira objektif pembelajaran dan pengajaran, kaedah pengajaran untuk membantu pembelajaran, elemen media yang berlainan untuk menyampaikan isi kandungan dan mencuba membina pengetahuan baru dan kemahiran yang berhubung dengan matlamat pembelajaran secara individu.

(25)

data bernilai, maklumat, isi pembelajaran dan pengetahuan yang dapat menunjukkan persembahan dalam kerja serta perkembangan diri. skop e-pembelajaran seterusnya telah diperluas lagi oleh mereka yang membekalkan pembelajaran dengan memperkenal alat pengurusan dalam bentuk sistem pengurusan isi kadungan ( content management system ), bilik darjah maya, perisian PowerPoint , kursus dalam talian, portal dan sistem penyokong persembahan (performance support system) (Dublin, 2003).

E-pembelajaran juga ditafsirkan sebagai sebarang pengajaran dan pembelajaranyang menggunakan rangkaian elektronik (LAN,WAN atau internet) untuk menyampaikan isi kandunngan, interaksi ataupun pemudahcaraan. Internet, intranet, satelit, pita audio atau video, TV interaktif dan CD-ROM adalah sebahagian daripada media elektronik yang dimaksudkan dalam kategori ini. Pengajaran boleh disampaikan secara segerak iaitu pada waktu yang sama atau serentak, ataupun tidak segerak iaitu pada waktu yang berbeza atau tidak serentak. Bahan pengajaran dan pembelajaran yang disampaikan melalui media ini mempunyai teks, animasi, simulasi, audio dan video. Ia juga harus menyediakan kemudahan untuk perbincangan kumpulan dan bantuan professional isi kandunagn pelajaran secara dalam talian (Leonard, Bet al , 2006).

Kini kemajuannya kian pesat dan digunakan secara meluas dalam dunia korporat dan akademik. E-pembelajaran menerusi teknologi maklumat dan komunikasi (Information and Communication Technology, ICT) merupakan tunjang uatam dalam perancangan ekonomi pengetahuan (k-ekonomi) Negara. Era berasakan ilmu pengetahuan merupakan satu penerokaan baru yang mana adalah mustahil ia dilaksanakan dengan cekap sebelun ini. Dalam hal ini, ciri-ciri tradisional sudah mula digantikan bagi membolehkan pelanggan menggunakan perkhidmatan secara terus dengan lebih murah, muadah dan fleksibel (Abidin, A, dan R.Nawi 2002).

2.3 PERKEMBANGAN E-PEMBELAJARAN DALAM SISTEM

PENDIDIKAN DI MALAYSIA

(26)

memainkan peranan yang penting supaya mencapai matlamat tersebut (Asirvatham dan Abtar Kaur, 2006).

Malaysia telah melaksanakan e-pembelajaran melalui dua peringkat iaitu di peringkat pendidikan dan peringkat kebangsaan. Sebagai persediaan pelaksanaan e-pembelajaran, kerajaan telah melancarkan penggunaan radio dan televisyen di sekolah pada tahun 1972 (Asirvatham dan Abtar Kaur, 2006). Langkah-langkah lain yang penting termasuk penggunaan teknologi komputer dalam pengajaran dan pembelajaran, pelaksanaan projek Sekolah Bestari dan pembukaan universiti maya.

Di peringkat kebangsaan pula, banyak bengkel dan seminar mengenai e-pembelajaran telah diorganisasi (Asirvatham et al., 2004; Asirvatham dan Abtar Kaur, 2006). Kerajaan juga melancarkan projek untuk mempromosikan pelaksanaan e-pembelajaran di kalangan masyarakat seperti projek Malaysian Grid for Learning (MyGfL), National E-pembelajaran Steering Committee, National Information Technology Council, National e-pembelajaran Centre dan ASEN E-pembelajaran Seminar (lihat Asirvatham et al., 2004; Suraya, 2005; Zailan dan Azmi, 2006; Asirvatham dan Abtar Kaur, 2006). Projek E-pembelajaran Untuk Sepanjang Hayat, suatu projek yang diasaskan oleh United Nations Development Information Programme (UNDP), Coca-Cola Corp dan Kementerian Pelajaran, bertujuan menggunakan teknologi maklumat untuk menyebarkan maklumat dalam bentuk digital supaya mengurangkan jurang dari segi pendidikan dalam masyarakat (Suraya, 2005).

2.4 E-PEMBELAJARAN DI PERINGKAT UNIVERSITI

(27)

talian pada tahun 1998 (Asirvatham dan Abtar Kaur, 2006). Pada tahun 1999, Universiti Multimedia (MMU) didirikan dan ia merupakan universiti pertama yang menggunakan teknologi maklumat sepenuhnya dalam sistem P&P dan pengurusan. Universiti lain seperti International Medical Universiti (IMU) dan Universiti Tun Abdul Razak (UNITAR) juga mengikut jejak membentukkan SSP tersendiri pada tahun 1999. Pada tahun 2001, Open Universiti Malaysia (OUM) memulakan sistem e-pembelajaran.

2.5 SEJARAH E-PEMBELAJARAN DI UTHM

Terdapat beberapa jenis teknologi yang diguna pakai dalam proses penyampaian ilmu dan maklumat. Teknologi ini dibangunkan dengan kombinasi teknologi sedia ada seperti komputer, internet dan peralatan rakaman seperti kamera video. Universiti Tun Hussein Onn Malaysia (UTHM) melihat penggunaan e-Pembelajaran sebagai satu instruksi pelengkap yang mampu meningkatkan keberkesanan proses pengajaran dan pembelajaran (P&P). e-Pembelajaran digunakan di UTHM dalam mod ‘blended learning’, iaitu gabungan antara kaedah pembelajaran konvensional dan kaedah pembelajaran maya. Oleh itu, staf akademik dan pelajar masih bertemu di bilik kuliah secara bersemuka mengikut jadual yang ditetapkan oleh Universiti. Terdapat tiga sistem utama yang menyokong pelaksanaan e-Pembelajaran di UTHM, iaitu :

i. Sistem LMS Blackboard Basic Edition. ii. Sistem Perpustakaan.

iii. Universiti Campus Interactive TV (UCiTV).

2.5.1 PELAKSANAAN SISTEM ‘LEARNINGMANAGEMENT SYSTEM’ (LMS) ‘UTHM ACADEMIC ONLINE RESOURCES’ (AUTHOR)

(28)

Sistem E-pembelajaran Author. Sistem LMS yang baru telah beroperasi mulai Januari 2011, Semester 2, (Sesi 2010/2011). Sistem LMS ini mempunyai ciri-ciri yang menarik dan mesra pengguna serta mampu untuk diintegrasikan dengan sistem-sistem sokongan sedia ada seperti SMAP dan SMP.

Bagi tujuan meningkatkan lagi penggunaan e-Pembelajaran serta penerapan budaya pembelajaran sepanjang hayat dalam kalangan staf akademik dan pelajar, pihak CAD merancang untuk memperkenalkan konsep Personal Learning Environment (PLE). Untuk itu, latihan dan kursus berkaitan akan dipergiatkan lagi.

Selain daripada perkhidmatan video on demand yang disediakan oleh pihak UCiTV, perancangan juga perlu dilakukan untuk membangunkan sistem podcast dan juga mobile learning. Pihak CAD juga merancang untuk menambah koleksi bahan multimedia e-Kandungan. Untuk itu, pihak Universiti perlu mendapatkan tenaga kerja sokongan yang berkemahiran dalam bidang berkaitan. Pembangunan Makmal dan Pusat Latihan yang dilengkapi dengan kemudahan ICT dan perisian multimedia juga perlu dibangunkan.

2.6 KELEBIHAN E-PEMBELAJARAN DAN KESANNYA TERHADAP PELAJAR

Pembelajaran mempunyai sifat yang unik yang menyebabkan sekolah atau universiti memilih e-pembelajaran untuk menyampaikan P&P. E-pembelajaran dapat menjimatkan kos pengajaran yang berkait dengan pensyarah, ruang bilik darjah, bahan bercetak, kos perjalanan dan sebagainya (Hartley, 2003). Contohnya, suatu kursus dapat disampaikan kepada bilangan pelajar secara maksimum sekaligus pada satu masa tanpa kekangan saiz ruang bilik darjah. Dengan bantuan teknologi seperti komputer dan Internet, masalah bilangan pensyarah yang tidak mencukupi dapat diselesaikan kerana pensyarah dapat dikongsi (Hasani, 2004 ).

(29)

sepanjang hayat.

Selain itu, pelajar menjimatkan masa untuk belajar. Kebanyakan e-pembelajaran mengandungi latihan yang membenarkan pelajar mencabar subjek tersebut dan memintas bahagian maklumat yang telah diketahui (Ertl, Winkler dan Mandi, 2007). Hal ini menunjukkan bahawa pelajar tetap mencapai objektif pengajaran melalui proses pembelajaran yang berlainan. Kelebihan ini tidak dapat ditanding oleh pembelajaran tradisional. Dalam pembelajaran tradisional, pelajar yang mempunyai tahap pengetahuan yang berbeza terpaksa menerima pengajaran yang sama.

Seseorang pelajar juga dapat meningkatkan keberkesanan pembelajaran melalui e-pembelajaran. Pelajar dapat mencapai maklumat yang meluas apabila perlu. Maklumat dapat dikongsi antara individu dengan pakar dalam bidang tertentu yang dikenali melalui e-mail, chat-room atau papan buletin (Aldrich, 2003). Masa untuk proses pembelajaran secara langsung disingkatkan.

Sifat e-pembelajaran yang tumpu pada kesesuaian pelajar menyebabkan pusat pembelajaran berubah dari guru ke pelajar (Eklund, Kay dan Lynch, 2003). Pelajar diberi kebebasan untuk belajar secara berdikari dan perlu bertanggungjawab dalam pembelajaran. Pelajar perlu rancang masa untuk belajar dan bersedia mencari maklumat berdasarkan daya inisiatif sendiri (Mohd Koharuddin et al., 2003). Dengan perkataan lain, motivasi seseorang pelajar amat penting untuk mengekalkan inisiatif supaya terus mengikuti e-pembelajaran.

Didapati e-pembelajaran dapat meningkatkan motivasi pelajar. Hazura Mohamed et al. (2005) dalam kertas kerjanya yang mengkaji kesan e-pembelajaran mendapati semua responden mempunyai motivasi untuk belajar yang sederhana atau ke atas apabila berhadapan dengan e-pembelajaran.

2.7 KEPENTINGAN E-PEMBELAJARAN

(30)

Di antara kepentingan e-pembelajaran adalah membolehkan pembelajaran kendiri dilaksanakan dengan lebih berkesan. Pelajar boleh memilih masa, kandungan serta hala tuju pembelajaran mereka. Pelajar juga berpeluang belajar tajuk yang susah berulang kali sehingga pemahaman dicapai. Mereka juga dapat belajar di dalam suasana yang „selamat tanpa merasa malu untuk bertanya. Pertanyaan juga boleh dibuat di dalam talian. Perbincangan kumpulan yang lebih terancang dan teratur juga boleh dicapai dengan menggunakan teknologi yang sedia ada. E-pembelajaran yang diuruskan dengan baik dapat menyimpan rekod E-pembelajaran yang berkesan dan sistematik untuk rujukan pelajar dan juga untuk guru, pensyarah, mentor atau fasilitator.

Dalam pembelajaran e-pembelajaran fokus utamanya adalah pelajar. Pelajar perlu berdikari pada masa-masa tertentu dan bertanggung-jawab untuk pembelajarannya. Suasana pembelajaran e-pembelajaran akan menjadikan pelajar memainkan peranan yang lebih aktif dalam pembelajarannya. Pelajar membuat perancangan dan mencari bahan atau maklumat dengan daya usaha, dan inisiatif sendiri.

2.8 KEPELBAGAIAN STRATEGI PENGGUNAAN.

Menurut Ismail (2003), di dalam mempelbagaikan strategi penggunaan, pelajar dapat mengakses bahan serta mempelajarinya mengikut tahap dan masa sendiri. Setiap maklumat atau bahan yang diakses boleh menggunakan samada secara atas talian atau di luar talian.

(31)

2.8.1 KANDUNGAN BAHAN TERKINI

Menurut Shiung (2007), sesi e-pembelajaran atas talian adalah sangat mudah untuk dikemaskinikan kerana bahan kandungan yang terkini boleh dimuatnaikkan ke komputer pelayan apabila perlu. Pada kebiasaannya, segala maklumat yang terdapat dalam sistem e-pembelajaran dikemas kini sepanjang masa. Pelajar akan dapat memperolehi bahan dengan cepat dan terkini.

2.8.2 PERKONGSIAN MAKLUMAT

Setiap maklumat yang diakses melalui e-pembelajaran boleh dikongsi dengan pelbagai cara. Pelajar boleh berkongsi maklumat yang diperolehi melalui kemudahan seperti forum dalam talian, e-mel, telesidang video dan chatting. Menurut Jamaludin Harun (2008), telesidang desktop atau desktop conferencing adalah kaedah komunikasi yang melibatkan kombinasi audio dan visual serta penggunaan komputer untuk menghasilkan suatu proses komunikasi yang interaktif antara dua atau lebih individu. Contoh penggunaannya adalah melalui perbincangan maya di antara individu dengan sesorang yang pakar dalam bidang-bidang tertentu. Perbincangan ini tidak memerlukan halangan jarak walau di mana seseorang individu tersebut berada di lokasi yang jauh.

2.8.3 MAKLUMAT DIAKSES SECARA SERENTAK

(32)

2.8.4 INTERAKTIF

E-pembelajaran menyediakan kaedah pembelajaran yang interaktif dan inovatif. Ianya memudahkan pelajar untuk memahami setiap maklumat yang ingin disampaikan terhadap setiap topik perbincangan.

2.9 SIKAP PELAJAR TERHADAP E-PEMBELAJARAN DAN

FAKTORNYA

Pelajar mempunyai sikap yang berbeza terhadap e-pembelajaran. Kajian Hanafi (2004) dan kajian Paris (2004) menyatakan pelajar mempunyai sikap yang positif terhadap pembelajaran web dalam talian. Menurut Paris (2004), keyakinan terhadap web, kesukaan menggunakan web dan pandangan kegunaan web didapati memberikan kesan yang signifikan positif terhadap keinginan untuk menggunakan web. Drennean, Kennedy dan Pisarski (2005) berpendapat pelajar bertindak berlainan antara satu sama lain apabila menghadapi persekitaran pembelajaran dalam talian, bergantung pada tahap kemahiran e-pembelajaran dan sikap mereka terhadap e-pembelajaran.

Namun demikian, Vuorela dan Nummenmaa (2004) pula menyatakan bahawa komputer masih dipandang secara ancaman dan dapat menghasilkan kegusaran pada tahap tertentu. Mereka juga berpendapat manusia tidak rela bertindak jika mereka berasa tidak mampu untuk bertindak walaupun pandangan mereka terhadap tindakan tersebut adalah positif. Kajian Drennean, Kennedy dan Pisarski (2005) menyokong bahawa semakin tinggi pandangan positif, semakin tinggi kepuasan seseorang pelajar dalam pembelajaran dalam talian yang fleksibel. Oleh itu, keyakinan, kesukaan, kegusaran dan pandangan terhadap sesuatu teknologi akan mempengaruhi keinginan seseorang dalam penerimaan teknologi tersebut.

Jadi, walaupun e-pembelajaran mempunyai potensi menjadi satu kaedah pembelajaran yang dapat memuatkan khalayak ramai, kita mesti memahami faktor apakah yang akan mempengaruhi keinginan pelajar menerima teknologi yang baru ini (Razmah Mahmod et al., 2005).

(33)

Universiti, 2002). Kajian ini menggunakan model “Technology Acceptance Model” atau TAM yang dibentukkan oleh Davis,F.D untuk mencari faktor pelajar terhadap penerimaan e-pembelajaran. Didapati faktor yang menyebabkan pelajar menerima e-pembelajaran termasuk kemahiran komputer, kemahiran Internet, pandangan kegunaan, kesenangan menggunakan dan sikap terhadap e-pembelajaran, manakala masa penggunaan seminggu tiada kaitan dengan penerima e-pembelajaran.

Di negara kita pula, Ndubisi (2004) juga telah menjalankan kajian yang lebih kurang sama dengan kajian di Bangkok Universiti di sebuah universiti tempatan. Sistem e-pembelajaran yang digunakan dalam kajian ialah Blackboard. Model Decomposed version of Theory of Planned Behaviour (DTPB) pula digunakan untuk mengkaji faktor penerimaan e-pembelajaran. Hasilnya, didapati sikap merupakan pengaruh secara langsung terhadap penerimaan e-pembelajaran dan sikap dapat melihat kegunaan serta kesenangan mengguna e-pembelajaran (Ndubisi, 2004).

Jun (2005) telah membuat sorotan kajian mengenai faktor seseorang pelajar meningkalkan e-pembelajaran. Jun (2005) membuat kesimpulan bahawa faktor pelajar meninggalkan e-pembelajaran dapat dikategori sebanyak lima bahagian iaitu latar belakang individu (termasuk kekurangan pengalaman dengan kominikasi berasaskan komputer), motivasi (termasuk keyakinan terhadap komputer), integrasi akademik, integrasi sosial dan persekitaran teknologi (termasuk masalah dengan teknologi). Kajian Ndubisi (2004) menunjukkan bahawa pengalaman komputer mempunyai kaitan secara tidak langsung dengan keinginan seseorang menerima e-pembelajaran.

Selwyn (2003) telah membuat satu laporan mengenai faktor pelajar menerima atau menolak teknologi komunikasi dan maklumat (TKM) di universiti. Menurut beliau, walaupun teknologi komunikasi dan maklumat telah ditentukan keberkesanannya dalam aktiviti akademik kebanyakan fakulti di universiti, namun integrasinya dalam aktiviti akademik setiap hari terhadap pelajar universiti secara keseluruhan kurang ditekankan. Beliau juga memberi pandangan bahawa tahap penggunaan teknologi komunikasi dan maklumat dalam pengajian tinggi sebenarnya tidak rata dan selalu berada pada tahap yang rendah.

(34)

i. Tidak mendapat sokongan bahan dan sokongan kewangan

ii. Kekurangan pengetahuan dan kemahiran tentang teknologi komunikasi dan maklumat

iii. 'Technophobia' atau perasaan benci terhadap teknologi

iv. Enggan menggunakan teknologi kerana salah tanggapan terhadap teknologi komunikasi dan maklumat

Satu kajian mengenai pandangan pelajar universiti terhadap penggunaan e-pembelajaran oleh Keller dan Cernerud (2002). Hasil dapatan amat mengesahkan orang. 50peratus respoden berpendapat bahawa e-pembelajaran tidak membantu mereka dalam pembelajaran. Oleh sebab itu, mereka tidak rela menggunakan e-pembelajaran yang dilaksanakan di universiti.

Cheng-Chang, Sivo dan Brophy (2003) dalam kajian menguji pandangan pelajar mengenai penggunaan WebCT, satu persekitaran pembelajaran maya, berdasarkan Model Penerimaan Teknologi pula menyatakan bahawa faktor pandangan terhadap kesenangan penggunaan , pandangan kebergunaan dan sikap pengguna terhadap WebCT kononnya tidak menentukan antara satu sama lain. Hal ini bermaksud pandangan terhadap kesenangan penggunaan WebCT tidak akan mempengaruhi pandangan kebergunaan WebCT dan sikap pengguna terhadap WebCT; pandangan kebergunaan WebCT tidak akan mempengaruhi pandangan terhadap kesenangan penggunaan WebCT dan sikap pengguana terhadap WebCT; sikap pengguna terhadap WebCT juga tidak akan mempengaruhi pandangan terhadap kesenangan penggunaan WebCT dan pandangan kebergunaan WebCT.

2.10 SISTEM PENGURUSAN PEMBELAJARAN (SPP)

Sistem Pengurusan Pembelajaran, atau Learning Management Systems (LMS) dalam bahasa Inggeris, juga dikenal sebagai Sistem Pengurusan Kursus (Course Management Systems (CMS) atau Persekitaran Pembelajaran Maya (Virtual Learning Environments (VLE).

(35)

serta maklumat kepada pelajar. Kebanyakan SPP telah dilaksanakan melalui rangkaian web supaya pengurusan dan pembelajaran dapat dicapai di mana-mana tempat pada mana-mana masa.

Lewis dan Whitlock (2003) telah menunjukkan empat jenis ciri Sistem Pengurusan Pembelajaran yang dijelaskan dalam laporan DfEE (Department for Education and Employment). Pertama, Laporan DfEE menujukkan bahawa setiap SPP sebenarnya mempunyai beberapa ciri yang lazimnya wujud. Ciri-ciri tersebut termasuk data pendaftaran pelajar (maklumat persedirian, username, password), data pendaftaran program dan data kemajuan pelajar dalam subjek tertentu. Kedua, SPP mempunyai ciri memperuntuk sumber seperti ruang dan kelengkapan. Contoh fungsi-fungsi yang ada termasuk jadual waktu untuk setiap kelas, pembahagian pensyarah kursus tertentu, sokongan atau keperluan yang digunakan (seperti projector video, komputer dan sebagainya), jadual waktu setiap pelajar dan laporan seperti penglibatan setiap pelajar dalam pengajaran dan pembelajaran. Ketiga, SPP dapat menyokong pembelajaran jarak jauh bukan dalam talian (off-line distance learning). Bahan-bahan yang diperlukan untuk ciri tersebut melibatkan multimedia dari bahan cetakan hingga CD-ROM. Ciri keempat sesuatu SPP ialah ia menyokong pembelajaran dalam talian. Kini, SPP secara sumber terbuka semakin berkembang pesat dalam pendidikan dan perniagaan (Wikipedia, 2006).

2.11 TEORI RESAPAN INOVASI

(36)

2.11.1 KAJIAN LEPAS YANG MENGGUNAKAN TEORI RESAPAN INOVASI

Zainal (1998) menggunakan Teori Resapan Inovasi dalam bidang pendidikan di Malaysia di mana kajiannya tertumpu kepada pembuatan keputusan oleh guru-guru sama ada menerima atau menolak Projek Sains Nuffield dari United Kingdom ke dalam kurikulum sekolah menengah di Malaysia. Proses Inovasi-Keputusan yang bermula daripada peringkat penerimaan sehingga ke peringkat implementasi telah dikaji dan faktor-faktor yang mempengaruhi pembuatan keputusan telah dikenalpasti. Faktor-faktor tersebut termasuk sikap terhadap sifat-sifat inovasi yang disarankan oleh Rogers.

Cheah Phaik Kin (1999) juga mengaplikasikan Teori Resapan Inovasi dalam kajiannya yang melihat penerimaan Internet dalam kalangan pelajar Universiti Sains Malaysia. Beliau mengenalpasti faktor-faktor yang mempengaruhi kadar penerimaan Internet dalam kalangan pelajar-pelajar universiti, profil serta sifat pelajar-pelajar yang menerima internet serta melihat sifat-sifat inovasi yang mempengaruhi penerimaan atau penolakan inovasi. Hasil kajian mendapati tiada perbezaan antara pelajar aliran sains dan sastera tetapi dari segi jantina beliau mendapati lebih ramai pelajar perempuan menerima internet berbanding pelajar lelaki. Selain itu, kajiannya telah membuktikan kepentingan faktor sikap terhadap sifat-sifat inovasi dalam penerimaan sesuatu inovasi. Justeru itu, Cheah Phaik Kin (1999) menyarankan agar kajian beliau dapat dijadikan asas untuk membentuk strategi bagi menyokong proses pengajaran dan pembelajaran dalam era teknologi informasi terkini.

Kajian yang hampir sama juga telah dijalankan oleh Jamaludin (1995) yang melihat penerimaan internet oleh pelajar-pelajar yang menuntut di luar negara dan faktor-faktor yang mempengaruhi penerimaannya. Kajian beliau mendapati internet lebih digunakan oleh pelajar-pelajar luar negara bagi tujuan sosialisasi dan mendapatkan berita dan maklumat tentang agama dan politik tetapi tidak ketara bagi tujuan akademik.

(37)

RUJUKAN

Abdul Razak, A. Z. (2004).Teknologi Maklumat & Komunikasi. Edisi Kedua. Kuala Lumpur: MzGraw-Hill (Malaysia) Sdn. Bhd.

Abidin, A, dan R.Nawi, A. F. (2002). E-Learning : Penerokaan Media Pembelajaran Terkinidalamtalian.http://www.elearning.unimas.my/Articles/archieves/0000 02.html.

Aldrich, C. (2003). Global Learning, 2008. AMA Handbook of E-learning. USA: AMACOM American Management Association, 420-422.

Alexander, S. (2005). Do not go pass.

http://www.onlinelearningmag.com/onlinelearning/magazine/article_display.j sp?vnu_content_id=1355614 and pedagogical innovation in higher education institutions’, Association

Asirvatham, D. & Abtar Kaur Zoraini Wati Abas (2006). Country Report: E-learning inMalaysia,http://www.asiaelearning.net/content/conference/2005/file/Malays ia_Countryperatus20Reportperatus20v5.2.pdf

Asirvatham et al., 2004; Country Report: Development of E-learning in Malaysia. http://www.asiaelearning.net/content/conference/2004/file/S2_Malaysia.pdf

ASTD. (1998). Learning Technology Research Report. Alexandria, VA:ASTD.

(38)

Berge, Z. L. (2001). Sustaining Distance Training: IntegratingLearningTechnologies into the Fabric of The Fabric of the Enterprise. San Francisco: Jossey-Bases.

Bishoff, A. (2000). The Elements of Effective Online Teaching: Overcoming Barriers To Success. In K. W. White & B. H. Weight (Eds). The online teaching guide: A handbook of attitudes, strategies and techniques for the virtual classroom. Needham Heights, MA: Allyn and Bacon.

Bogdan, R. C., & Biklen, S. K. (1998). Qualitative research in education: An introduction to theory and methods (3rd ed.). Needham Heights, MA: Allyn & Bacon.

Cavallaro dan Tan (2006). Computer mediated peer-peer mentoring. Assoclation the Advancement of computing in education Journal, 14(2), 129-138.

http://go.editlib.org/a/6219

Cheah Phaik Kin (1999). Kadar Penerimaan Internet di Kalangan Pelajar Universiti: Satu Kajian Kes di Universiti Sains Malaysia,Tesis Sarjana, Universiti Sains Malaysia, Pulau Pinang.

Cheng-Chang, S. P., Sivo, S. dan Brophy, J. (2003). Students' Attitude in a Web-enhances Hybrid Course: A Structual Equation Modeling Inquiry. Journal of Educational Media & Library Sciences. 41(2), December: 181 - 194.

Chidambaram, L., & Zigurs, I. (eds.) (2001). Our Virtual World: The Transformation of Work, Play and Life with New Media, Hershey, PA: Idea Group Publishing

Chin, L. (1999). A study into students’ perceptions of Web-based learning environment, kertas kerja dibentangkan di HERDSA Annual International Conference on Information Technology and Multimedia di UNITEN, 13-15hb Ogos 2001.

(39)

Chu & Hinton; Morgan & Tam, (1999)Institute for Computer Based Learning at Heriot-Watt UniversityRetrieved

from(http://www.jisc.ac.uk/jtap044.html#_TOC465744599 [2001, Feb12]

Clark, R. C. & Mayer, R. E. (2003). E-learning and the Science of Instruction. San Francisco: Jossey-Bass/Pfeiffer.

Clarke A (1992). “The Principles of Screen Design for Computer-based Learning Materials Sheffield: Dept. for Education and Employment”

Coollis dan Anderson, (1994). Computer literacy for the 1990s: Theoritical issues for an international assessment computer in schools, 11(2).55-67.

Cresswel (2005). Educational Research Planning, Conducting, and Evaluating Quantitative and Qualitative Research(2ndEd.). New Jersey Columbus, Ohio : Pearson Education

Creswell(1998). Qualitative inquiry and research design : Choosing among five traditions. Tousand Oaks,CA : Sage.

Curtin (2006) . WebCT and Online Tutorils: New Possibilities For Students Interaction [Electronic Version]. Australia Journal of Educational Technology18(1), 110-126. http://ascilite.org.au/ajet/ajet18/ajet18.html

Dereshiwsky & Moan (2000).diffusion, British Journal of Educational Technology 39(4), 598–609.

Drennean, J. Kennedy, J. dan Pisarski, A. (2005). Factors Affecting Student Attitudes Toward Flexible Online Learning in Management Education. Journal of Educational Research. 98 (6), July/August: 331-338

(40)

Dublin, L. (2003). If You Only Look Under the Street Lamps... Or Nine e-Learning Myths. The e-learning Developers’ Journal , June 16, 2- 7.

http://www.elearningguild.com/pdf/2/061603MAN.pdf Educational Technology 20(1), 33–48.

Eklund, J., Kay, M. dan Lynch, H. M. (2003). e-learning: emerging issues and key trends, A discussion paper. Australian National Training Authority. ISBN 1877057363

http://knowledgetree.flexiblelearning.net.au/edition04/pdf/elearning250903fi nal.pdf

e-learning strategy: Levers for change within academic schools’ Association for Learning Technology Journal, Research in Learning Technology 14(2), 135– 151.

eLearning.com.intros.2007. What is eLearning. (dalam talian)

Embi,(2010). e-Learning in Malaysian Institutions of Higher Learning: Status, Trends and Challenges

Ertl, B., Winkler, K. dan Mandi, H. (2007). E-Learning: Trends and Future

Development, Advances in Computer-Supported Learning. USA: Information Scienve Publishing for Learning Technology Journal, Research in Learning Technology 13(3),

Garland, M. (1993).Student Perceptions of The Situational, Institutional, Dispositional, And Epistemological Barriers to Persistence. Distance Education, 14(2), 181-198

(41)

Giles, 1999; Giles, I.M. (1999). An Examination of Persistence and Dropout N the Online Computer-Conferenced Classroom. Virginia Polytechnic Institute and State University: Doctoral dissertation.

Gorard & Selwyn, 2000) Gorard, S. & Selwyn, N. (2000). Researching The Role of Digital Technology in Widening Participation. (ERIC Document

Reproduction Service No. ED45442)

Guba dan Lincoln(1985). Fourth Generation Evaluation, Newbury Park, CA : Stage

Hanafi Atan, Zuraidah A Rahman dan Rozhan M Idrus (2004). Characteristics of the Web-Based Learning Environment in Distance Education: Students’

Perceptions of Their Learning Needs. Educational Media International. 41 (2), Jun: 103-110. http://www.tandf.co.uk/journals

Hartley,D (2000). All Aboard The E-learning Train. Trainning and Development, 54(57),pp 37-43.

Hasani Hassan (2004, Ogos 9). E-pembelajaran Atasi Kekurangan Pakar. Utusan Malaysia.

Hazura Mohamed et al. (2005), Kesan Penggunaan E-pembelajaran, Konvensyen Teknologi Pendidikan Ke-18. September 16-19. Hotel Grand Continental Kuala Terengganu, Terengganu Darul Iman.

Hisyam, (2000). Perisian Pembelajarn Berasaskan Web : Keperluan Dalam Pendidikan Jarak Jauh. Jurnal Pendidikan Jarak Jauh Malaysia.

Holmes, 2006) Holmes, B dan Gardner, J. (2007). E-Learning: Concepts and Practice. London: SAGE Plications

http://www.formatex.org/micte2005/261.pdf

(42)

Universiti Teknologi Tun Hussein Onn.Persidangan Kebangsaan Pendidikan dan Latihan Teknik dan Vokasional 2003.

Jailani (2002). Kepentingan ‘Content Management System’ dalam e-lesrning. Dalam Prosiding Konvensyen Teknologi Pendidikan ke 15 (m.s 282-290), Perlis: Hotel Putra Palace.

Jamaludin (2000). Inovasi dan Teknologi dalam Pengajaran dan Pembelajaran. AJM Publication.

Jamalludin Harun (2006). Saya Tidak Berminat Menggunakan E-pembelajaran: Tolong Jangan Paksa Saya. Buletin e-Pembelajaran@UTM, edisi 1, Disember 2006. Pusat Pengajaran dan Pembelajaran (CTL), UTM Skudai, 14-15.

Jamilah (2006). Organizing Enterprise-Wide E-learning and Human Capital Management.”

Johari bin Mat (2000). Technology in the Malaysia Education System, Malaysia International Conference on Electronic Learning 2000 (e-learning 2000). 25-26 Mei Kuala Lumpur: UTM, 1-10.

Jongensen (1989).Forum Perbincangan berasaskan

Web. Universiti Teknologi Malaysia: Projek Sarjana Muda

Jun, J. (2005). Understanding E-dropout. International JI. On E-Learning. 4(2): 229-240.

Keller, C.& Cernerud, L. (2002). Students' Perceptions of E-Learning in University Education. Journal of Educational Media. 27

http://beat.doebe.li/bibliothek/t03555.html

(43)

Kramarae, C. (2001). The third shift: Women learning online. Wishington, DC: AAUW Educational Foundation.

Kvale (1996).Interactions in online education: Implications for Theory and Practice. New York,NY:Routledge

Laurillard (1991).E-learning and Social Networking Handbook: Resources for Higher Education. London: Taylor and Francis

Leonard, Bet al , 2006).E-learning: Strategies for delivering knowledge in the digital age. New York, NY : McGraw-Hill.

Lewis, R. & Whitlock, Q. (2003). How to Plan and Manage an E-learning Programme. England: Gower Publishing Limited.

Marohaini Yusoff (2001), Pengutipan dan Pengumpulan data perlakuan dan proses Menulis karangan dalam bilik darjah. dalam y, Maharoni (Ed).Penyelidikan Kualitatif : Pengalaman kerja lapangan)

Marshall & Rosman (1995). Designing Qualitative Research NewBury Park, CA : Sage Publications.

Masie, E. (2000). Blending Learning: The Magic is in The Mix. In A. Rosselt (Ed.) The ASTD E-learning handbook: Best practices, strategies, and case studies for an emerging field, (pp.58-63). New York: McGraw-Hill.

Mauthner & Edwards (2002). "Ethics and feminist research: theory

o and practice", in Mauthner, M., Birch, M., Jessop, J. and Miller, T. (eds.) Ethics in qualitative research, Sage, London, pp. 14-31.

(44)

Merriam, S. B. (2001). The new update on adult learning theory. New Directions for Adult and Continuing Education, No. 89, San Francisco: Jossey Bass Publishers.

Miles & Huberman (1994) Qualitative data analysis(2nd ed.). Thousand Oaks, CA: Sage.

Mohamad Hisham Mohd Hashim dan Yusuo Hashim(2004). “Penggunaan Sistem pengurysan Pembelajaran di Institusi Pengajian Tinggi: Satu Tinjauan: Konvensyen Teknologi Pendidikan ke 17. 25-29

Mohd Koharuddin Mohd Balwi, Adanan Mat Junoh, et al. (2003). Kesediaan Pelajar University Malaysia Menggunakan E-Pembelajaran Sebagai Satu Alat Pembelajaran.Satu kajian kes di Unisversiti Teknologi Malaysia (UTM) di Skudai.

Moore, M.G., & Kearsley, G. (1996). Distance education: A system view. Belmont, CA: Wadsworth Publishing Company.

Morgan, C.K. & Tam, M. (1999). Unraveling the complexities of distance education student attrition. Distance Education, 20(1), 96 – 108.

Ndubisi, N. O. (2004). Factors Influencing E-learning Adoption Intention:

Examining the Determinant Structure of the Decomposed Theory of Planned Behaviour Constructs, HERDSA 2004 Conference Proceedings.

http://www.herdsa.org.au/conference2004/Contributions/RPapers/P057-jt.pdf

Nichols & Anderson (2005). Strategik pelaksanaan e-pembelajaran.Teknologi Pendidikan & Society,8 (4), 1-8.

(45)

O’Connor, C., Sceiford, E., Wang, g., Fourcar, Scocki, D., & Griffin, O. (2003). Departure, abandonmment, and dropout of e-learning: Dilemma and Solutions.Retrieved November 16, 2003, from www.masie.com

O’Malley, J. & McCraw, H. (1999). Student perceptions of distance learning.Online learning and the traditional classroom. Online Journal of Distance Learning Administration, II(IV),p1-11. Retrieved January 15, 2002, from

www.westga.edu/~distance/omalley 24.html.

O’Sullivan, M, Samarawickrema, G .(2008).Changing learning and teaching relationships in the educational technology landscape. Proceedings ascilite Melbourne, 711-714.

Othman Lebar (2006). Penyelidikan Kualitatif, Pengenalan Kepada teori dan Metod. o Kuala Lumpur : Penerbit Universiti Pendidikan Sultan Idris

Paris, P. G. (2004). E-Learning: A study on Secondary Students'Attitudes towards Online Web Assisted Learning. International Education Journal. 5(1). http://iej.cjb.net

Patton (1990). Qualitative Evaluation Methods. Beverly Hills, CA: Sage Publications.

Phillip R. (1997).The Developer’s Handbook to Interactive Multimedia London:

Pollard, E., & Hillage, J. (Eds). (2001). Exploring e-learning. The Institute for Emploment Studies. Report No. 376. Brighton: UK.

(46)

Razmah Mahmod, Noornina Dahlan, T. Ramayah, Noorliza Karia, Muhammad Hasmi Abu Hassan Asaari (2005). Attitudinal Belief on Adoption of E-MBA Progarm in Malaysia, Turkish Online Journal of Distance Education-TOJDE. April 2005. ISSN 1302-6488, 6(2).

Research Institute of Bangkok University (2002), Model of e-Learning Adoption : Case Study in Bangkok University UndergraduateStudents,

http://research.bu.ac.th/extra/article017.html

Rogers (1995).Diffusion of Innovations. 4th ed. New York: Free Press,1995.

Rosenberg, M. (2002). E-learning strategies for delivering knowledge in the digital age.New York: Mc Graw Hill.

Rosenberg, M. J. (2001). E-learning: Strategies for delivering knowledge

Rubiah Omar (2009). Kesedaran, Penilaian dan Penerimaan e-Pembelajaran dalam Kalangan Ahli Akademik. Jurnal Pendidikan (UKM)

Salmon, G., 2005, ‘Flying not flapping: A strategic framework for e-learning

Schilke, R.A. (2001). A case study of attrition in web-based instruction for adults: Updating Garland’s model of barriers to persistence in distance

educational.(Doctoral dissertation, Northem Illinois University.

Lee S. Shulman ,(1986): Educational Researcher, Vol. 15, No. 2. (Feb., 1986), pp. 4-14.Stable URL:http://links.jstor.org/sici?sici=001

189Xperatus28198602peratus2915peratus3A2peratus3C4peratus3ATWUKG Iperatus3E2.0.COperatus3B2-X

(47)

Selwyn, N (2003). Why Students Do (and Do Not ) Make Use of ICT in University, ‘Finding Common Ground: IT Education, Dearing and Democracy in the Information Society’ Conference. 9th July. University of Leeds Department of Computing.

Sharpe, R., Benfield, G. and Francis, R., (2006), ‘Implementing a university

Ting Kung Shiung. (2007). Kajian Mengenai Penggunaan Epembelajaran (e-learning) Di kalangan Pelajar Jurusan Pendidikan Teknik danVvokasional Di Institusi Pengajian Tinggi (IPTA) Negeri Johor. Universiti Teknologi Malaysia: Projek Sarjana Muda

Suraya Hamid (2005). A Framework for Strategic Future E-Learning Applications to Support Sustainable Growth in the E-Learning Industry. Proceedings Book of the 3rd International Conference on Multimedia and Information and

Communication Technologies in Education, m-ICTE2005.

Survey Research on E-pembelajaran in Asia Countries (2002) Survey Research on e-Learning in Asian Countries :Fiscal Year 2002 (Overview) http://www.asia-elearning.net/content/relatedInfo/report/elearning-trend-2002-overview.pdf Teaching the teachers to teach online’, Australasian Journal o

Tricia Lim (1999) , Competencies for distances education professionals. Education Technology Research & Development, 43(1), 57-59

Victor Jeurissen (2004). Distributed Education: Challenges, choices, and a new environment. Washington, DC: American Coucil on Education.

(48)

Watson (2003). A case study. Exponential growth at the University of Durham. Diperolehi July 4, 2004 daripada

http://www.blackboard.com/about/cc/durham/index.htm

Wideman dan Owston, (1999) . An initial assessment technical report.

Atkinson College: Atkinson College Press.

Williams, (2001) Thirty-two trends affectingdistance education: An informed foundation for strategic planning. OnlineJournal of Distance Learning Administration, 6(3).

Wilson, G. and Stacey, E., 2004, ‘Online interaction impacts on learning

Wong, M.M. (2006). Kajian Mengenai Penggunaan E-learning UTM di Kalangan Pelajar Tahun 5 Sarjana Muda Sains dan Komputer serta Pendidikan. Tesis Sarjana Muda Sains dan Komputer serta Pendidikan. Universiti Teknologi Malaysia , Skudai.

Yahya (2005). Kajian Penggunaan E-pembelajaran di Kalangan Pelajar Tahun Akhir Sarjana Muda Teknologi Serta Pendidikan (KH) di Fakulti Pendidikan, Universiti Teknologi Malaysia, Skudai, Johor. Tesis Sarjana Muda Teknologi Serta Pendidikan (Kemahiran Hidup). Universiti Teknologi Malaysia.

Yusuf Hashim (1996). Media Pengajaran Untuk Pendidikan dan Latihan, Penerbit FajarBakti Sdn Bhd Kuala Lumpur.

Yusup Hashim (1998). From educational technology to information technology

Malaysian experience. Jurnal Akademik MPSAH. Jilid 6, m.s. 28-40.

(49)

Zoraini Wati Abas. (2005). E-learning: Potential and challenges for Malaysian institutions. Dalam Mohd Zahedi Daud (et al.) E-learning: Issues and Challenges. (pp.8-16). Universiti Malaysia Sabah, Kota Kinabalu.

Figure

Updating...

References