ระบบสนับสนุนการตัดสินใจ หรือ DSS เป็นซอฟต์แวร์หรือตัว
โปรแกรมที่ช่วยในการตัดสินใจเกี่ยวกับการบริหารจัดการ การ
รวบรวมข้อมูล การวิเคราะห์ข้อมูล และการสร้างตัวแบบที่ซับซ้อน
ภายใต้ซอฟต์แวร์เดียวกัน เพื่อแก้ปัญหาที่มีความยุ่งยากซับซ้อน
DSS ยังเป็นการประสานการท างานระหว่างบุคลากรกับ
เทคโนโลยีทางด้านซอฟต์แวร์ โดยเป็นการกระท าโต้ตอบกัน
เพื่อแก้ปัญหาแบบไม่มีโครงสร้าง และอยู่ภายใต้การควบคุมของผู้ใช้
ตั้งแต่เริ่มต้นถึงสิ้นสุดขั้นตอน
MIS คือ เป็นระบบที่ช่วยผู้บริหารในการจัดการข้อมูลที่
มีลักษณะการท างานที่เป็นประจ า และมุ่งเน้นที่การใช้ข้อมูล
ของผู้บริหารระดับกลาง
DSS เป็นระบบที่ช่วยผู้บริหารในเรื่องการตัดสินใจโดย
เฉพาะข้อมูลที่มีการเปลี่ยนแปลงไม่มีรูปแบบที่แน่นอน
มี
ความยืดหยุ่นในการท างาน และสามารถที่จะตอบสนองได้
อย่างรวดเร็ว
• หลักการ • การวิเคราะห์ ระบบ • การออกแบบ • มีการรวมเครื่องมือ ข้อมูล ตัวแบบและ ภาษาที่ใช้ • เครื่องมืออะไรที่มีการ ใช้ในกระบวนการ ตัดสินใจ • มีการกระท า กระบวนการย่อย แต่ ไม่ซ้ าแบบ • การเตรียม สารสนเทศที่มี โครงสร้างให้แก่ผู้ใช้ • จ าแนกสารสนเทศที่ ต้องการ • การน าเสนอระบบ พื้นฐานที่ต้องการ แน่นอน กิจกรรม DSS MIS
ปัญหาส่วนใหญ่เกิดจากการท างานประจ า
ปัญหาเกิดจากความไม่แน่นอน เนื่องจากงานไม่ประจ า
ปัญหาที่มีโครงสร้าง แต่ผิดไปจากงานประจ าบ้าง
การตัดสินใจแบบกึ่งโครงสร้างและแบบไม่มีโครงสร้าง
(Semistracture and Unstructured Decisions)
ความสามารถในการปรับปรุงความต้องการที่เปลี่ยนไป (Ability
to adapt changing needs) ง่ายต่อการเรียนรู้และน ามาใช้
ภายในองค์การมีข้อมูลที่หลายหลายมาก ข้อมูลบางประเภทเกิดจากกิจกรรม
ของธุรกิจ ที่เกิดขึ้นประจ าวัน (Routine) ซึ่งข้อมูลเหล่านั้นย่อมมีมาตรฐาน
หรือมีโครงสร้างที่แน่นอน ซึ่งองค์การสามารถใช้ระบบ MIS ในส่วนของ
ระบบการประมวลผลรายการ (TPS) ได้ แต่ในขณะเดียวกันมีข้อมูลบาง
ประเภทที่มีความจ าเป็นต้องใช้ในการวิเคราะห์ และมีการเปลี่ยนแปลงอยู่
ตลอดเวลา เช่น
-
ต้นทุนของวัตถุดิบ
-
ค่าใช้จ่ายต่าง ๆ
-
รายได้บางประเภท
ผู้บริหารระดับสูงจะมีความต้องการสารสนเทศที่หลากหลาย เพื่อช่วย
ในการตัดสินใจ แต่ระบบ TPS มักจะให้สารสนเทศในเชิงบริหาร เช่น
งบดุล
งบก าไรขาดทุน
แต่ไม่ได้มีงบการเงินเพื่อช่วยในการตัดสินใจของผู้บริหาร ดังนั้น ระบบ
DSS จึงต้องมีความสามารถในการปรับปรุงข้อมูล ให้ออกมาในรูปที่ช่วยใน
การตัดสินใจ
ระบบ
DSSเป็นระบบที่สร้างขึ้นมาโดยคาดหวังว่าผู้ใช้โดยทั่วไป
สามารถเรียนรู้ได้และน าไปปฏิบัติได้ โดยไม่จ าเป็นต้องอาศัย
ผู้เชี่ยวชาญทางด้านคอมพิวเตอร์ เช่น
โปรแกรม โลตัส 1-2-3
MS- Excel, MS-Word
MS-PowerPoint
นอกจากนั้นยังสามารถแสดงผลในรูปของข้อความ (Text)
รูปภาพ (Graphics) และตัวเลข (Numeric) ได้
Planning
Organizing
Coordinating
Deciding
ระดับกลยุทธ์
ระดับยุทธวิธี
ระดับปฏิบัติการ
การใช้ความคิดประกอบเหตุผล (Intelligence) ผู้ตัดสินใจจะรับรู้
ถึงโอกาสหรือปัญหาที่เกิดขึ้น ผู้ตัดสินใจรวบรมข้อมูลที่เกี่ยวข้อง
จากทั้งตัวปัญหาและสิ่งแวดล้อม
การออกแบบ (Design) ผู้ตัดสินใจจะวิเคราะห์และพัฒนาแนวทาง
ต่าง ๆ ที่เป็นไปได้ในการแก้ปัญหา
การคัดเลือก (Choice) ผู้ตัดสินใจท าการเลือกแนวทางปฏิบัติที่
เหมาะกับกับสถานการณ์ที่สุด เพื่อน าไปประยุกต์ใช้
โอกาส/ ปัญหา เป้าหมาย ขอบเขต ทางเลือก วิเคราะห์ การเลือก ปฏิบัติ ติดตามผล
โครงสร้าง
กึ่งโครงสร้าง
ไม่มีโครงสร้าง
ประมวลและเสนอข้อมูลการตัดสินใจแก่ผู้บริหาร
ประเมินทางเลือกที่เหมาะสม ภายใต้ข้อจ ากัดของแต่ละสถานการณ์
DSS ระบบสานสนเทศที่สามารถโต้ตอบกับผู้ใช้ เพื่อช่วย
ผู้บริหารในการตัดสินปัญหาแบบกึ่งโครงสร้าง และไม่มีโครงสร้าง
DSS ช่วยผู้บริหารทดสอบทางเลือกในการตัดสินใจ โดยตั้ง
ค าถาม “ถ้า... แล้ว…. (What … If…) อย่างมีประสิทธิภาพ
อุปกรณ์ แบ่งออกเป็น 3 กลุ่ม
อุปกรณ์ประมวลผล คอมพิวเตอร์ขนาดใหญ่
มินิคอมพิวเตอร์
อุปกรณ์สื่อสาร ประกอบด้วย ระบบสื่อสารต่าง ๆ
อุปกรณ์แสดงผล จอภาพที่มีประสิทธิภาพ และความความ
ละเอียดสูง
กระบวนการท างาน
ฐานข้อมูล (Database) ไม่มีหน้าที่สร้าง หรือค้นหา หรือปรับปรุง
ข้อมูลในฐานข้อมูลแต่มีฐานข้อมูลของตัวเอง ที่รวบรวมข้อมูลส าคัญที่
รอการประมวลผลประกอบการตัดสินใจ
ฐานแบบจ าลอง (Model Base) ที่รวบรวมแบบจ าลองทางคณิตศาสตร์
และแบบจ าลองในการวิเคราะห์ปัญหาที่ส าคัญ แตกต่างกันตาม
วัตถุประสงค์ในการน าไปใช้
ระบบชุดค าสั่ง (DSS Software system) เป็นส่วนส าคัญที่ช่วยอ านวย
ความสะดวกในการโต้ตอบระหว่างผู้ใช้กับฐานข้อมูลและฐานแบบจ าลอง
ข้อมูล เป็นองค์ประกอบที่ส าคัญอีกส่วนหนึ่งของ DSS ไม่ว่า DSS จะ
ประกอบด้วยอุปกรณ์ที่ทันสมัยและได้รับการออกแบบระบบการท างานให้
สอดคล้องกันและเหมาะสมกับการใช้งาน
ข้อมูลที่น ามาใช้ในการประมวลผลไม่มีคุณภาพ ก็ไม่สามารถช่วยสนับสนุน
การตัดสินใจของผู้ใช้ได้อย่างเหมาะสม
มีปริมาณพอเหมาะแก่การน าไปใช้งาน
มีความถูกต้องทันสมัยในระดับที่เหมาะสมกับความต้องการ
สามารถน ามาใช้ได้สะดวก รวดเร็ว และครบถ้วน
บุคลากร เป็นบุคคลที่เกี่ยวข้องกับ DSS ตั้งแต่ก าหนดปัญหาและความต้องการ
การพัฒนา ออกแบบ และการใช้ บุคลกรที่เกี่ยวกับกับ DSS แบ่งเป็น 2 กลุ่ม
ผู้ใช้ (end-user) เป็นผู้ใช้งานโดยตรงของ DSS ได้แก่ ผู้บริหารใน
ระดับต่าง ๆ นักวิเคราะห์และผู้เชี่ยวชาญทางด้านธุรกิจที่ต้องการข้อมูล
ประกอบการตัดสินใจ
ผู้สนับสนุน DSS (DSS supporter) ได้แก่ ผู้ควบคุมดูแลรักษาอุปกรณ์
ต่าง ๆ ผู้พัฒนาระบบสนับสนุนการตัดสินใจ ผู้จัดการข้อมูลและที่ปรึกษา
เกี่ยวกับระบบ
พัฒนาการของเทคโนโลยีสารสนเทศในปัจจุบัน ท าให้ DSS ช่วยผู้บริหาร
ในการตัดสินใจแก้ปัญหา โดยน าข้อมูลที่จ าเป็น แบบจ าลองในการตัดสินใจ
ง่ายต่อการเรียนรู้และใช้งาน
สามารถโต้ตอบกับผู้ใช้ได้อย่างรวดเร็วและมีประสิทธิภาพ
มีข้อมูล สนับสนุนการตัดสินใจที่เหมาะสมและสอดคล้องกับลักษณะ
ของปัญหา
สนับสนุนการตัดสินใจแบบกึ่งโครงสร้าง และไม่มีโครงสร้าง
มีความยืดหยุ่นต่อความต้องการของผู้ใช้
DSS MIS 1. ให้ความส าคัญการน าสารสนเทศไป 1. เรียกใช้ข้อมูลในงานประจ าวัน ส าหรับ ประกอบการตัดสินใจของผู้ใช้ การปฏิบัติงาน 2. จัดการข้อมูล ตัดสินปัญหากึ่งโครงสร้าง 2. งานส านักงาน หัวหน้างาน และ ไม่มีโครงสร้าง เกี่ยวข้องกับงานประจ าวัน 3. เหมาะสมกับการแก้ปัญหาของผู้ใช้ 3. เก็บรวบรวม จัดระเบียบ และรวบรวม และมีความยืดหยุ่นสมบูรณ์ จัดการสารสนเทศทั่วไปขององค์การ 4. DSS พัฒนาให้เหมาะสมกับการใช้ บนเครื่อง ส่วนบุคคล ปัญหาในการ ตัดสินใจที่มีลักษณะเฉพาะ
DSS ให้ความส าคัญกับข้อมูล และเครื่องมือในการจัดการ
และการวิเคราะห์ข้อมูล ทดสอบทางสถิติ
DSS ให้ความส าคัญกับแบบจ าลอง (model – based DSS)
ที่ให้ความส าคัญกับแบบจ าลองการประมวลปัญหา โดยเฉพาะ
แบบจ าลองพื้นฐานทางคณิตศาสตร์ และแบบจ าลองการวิจัย
ขั้นด าเนินงาน ช่วยให้ผู้ใช้สามารถวิเคราะห์ปัญหา พิจารณา
ทางเลือกที่เหมาะสมที่สุด
สรุป DSS แตกต่างจากระบบสารสนเทศส าหรับการปฏิบัติการที่แลกเปลี่ยนเก็บรวบรวม และประมวลผลข้อมูล DSS จะจัดการกับข้อมูลให้เป็นสารสนเทศที่เหมาะสมกับการตัดสินใจของผู้ใช้โดย DSS จะใช้ข้อมูลที่ประมวลผลจากระบบการปฏิบัติการมาจัดระเบียบ และวิเคราะห์ตาม ค าสั่งและความสนใจของปัญหา
ประเภทของ DSS
1. File Drawer System 2. Data Aanlysis System
3. Analysis Information 4. Accounting Models
5. Representational Models 6. Optimiaztion Models 7. Suggestion Models
1. ช่วยในการเตรียมความพร้อมในการประชุม 2. มีการจัดเตรียมข้อมูลและสารสนเทศที่เหมาะสมในการประชุม 3. สร้างบรรยากาศในการร่วมมือกันระหว่างสมาชิก 4. สนับสนุนการมีส่วนร่วมและกระตุ้นการแสดงความคิดเห็นของสมาชิก 5. มีการจัดล าดับความส าคัญก่อนหลังของปัญหา 6. ช่วยให้การประชุมบรรลุผลในระยะเวลาที่สมควร 7. มีหลักฐานการประชุมแน่ชัด