การสอนในศตวรรษที
21
Teeching in 21th Century Education
ทักษะการเรียนรู้และนวัตกรรม
• ทักษะด้านการเรียนรู้และนวัตกรรม (Learning and
Innovation Skills) คือ ทักษะพื้นฐานที่มนุษย์ ใน
ศตวรรษที่ ๒๑ ทุกคนต้องเรียน เพราะโลกจะยิ่ง
เปลี่ยนแปลงเร็วขึ้นเรื่อย ๆ และมีความซับซ้อน
ซ่อนเงื่อนมากขึ้น คนที่อ่อนแอในทักษะด้านการ
เรียนรู้ และนวัตกรรมจะเป็นคนที่ตามโลกไม่ทัน
เป็นคนอ่อนแอ ชีวิตก็จะยากลําบาก
ทักษะการเรียนรู้และนวัตกรรม
• วิธีออกแบบการเรียนรู้ ให้ศิษย์มีทักษะ ใช้
หลักการว่า ต้องมีการเรียนรู้แบบที่เด็กร่วมกัน
สร้างความรู้เองคือ เรียนรู้โดยการสร้างความรู้
และเรียนรู้เป็นทีม
ทักษะการเรียนรู้และนวัตกรรม
• การเรียนรู้ทักษะในการเรียนรู้ (learning how to learn
หรือ learning skills) และเรียนรู้ทักษะในการสร้างการ
เปลี่ยนแปลงไปในทางดีขึ้น (นวัตกรรม) ประกอบด้วย
ทักษะย่อย ๆ ดังต่อไปนี้
๑. การคิดอย่างมีวิจารณญาณ (critical thinking) และการ
แก้ปัญหา (problem solving) ซึ่งหมายถึง การคิดอย่าง
ผู้เชี่ยวชาญ (expert thinking)
ทักษะการเรียนรู้และนวัตกรรม
๒. การสื่อสาร (communication) และความ
ร่วมมือ (collaboration) ซึ่งหมายถึง การสื่อสาร
อย่างซับซ้อน (complex communicating)
๓. ความริเริ่มสร้างสรรค์ (creativity) และ
นวัตกรรม (innovation) ซึ่งหมายถึง การ
ประยุกต์ใช้จินตนาการและการประดิษฐ์
ทักษะการเรียนรู้และนวัตกรรม
เคล็ดลับอย่างหนึ่งของการบ่มเพาะทักษะ
ทั้ง ๓ คือ การฝึกตั้งคําถาม การตั้งคําถาม
ที่ถูกต้องสําคัญกว่าการหาคําตอบ ครูเพื่อศิษย์
จึงต้องชวนศิษย์หรือเปิดโอกาสให้ศิษย์ตั้ง
คําถามแปลก ๆ และชวนกันหาทางทดลอง
หรือค้นคว้าเพื่อตอบคําถามนั้น
ทักษะการเรียนรู้และนวัตกรรม
knowledge comprehension application
analysis synthesis
ทักษะการเรียนรู้และนวัตกรรม
Remember Create Understand Apply Evaluate Analyze Learningการออกแบบการเรียนรู้ทักษะการคิดอย่างมีวิจารณญาณ
และการแก้ปัญหา
นักเรียนสามารถใช้เหตุผลเป้าหมาย
คิดได้อย่างเป็นเหตุเป็นผล หลากหลายแบบได้แก่คิดแบบ อุปนัย (inductive) คิดแบบ อนุมาน (deductive) เป็นต้น แล้วแต่สถานการณ์วิธีการ
การออกแบบการเรียนรู้ทักษะการคิดอย่างมีวิจารณญาณ
และการแก้ปัญหา
การออกแบบการเรียนรู้ทักษะการคิดอย่างมี
วิจารณญาณ
และการแก้ปัญหา
เป้าหมาย
:นักเรียนสามารถใช้วิจารณญาณและตัดสินใจ
วิธีการ
:วิเคราะห์และประเมินข้อมูลหลักฐาน
การโต้แย้ง
การ
กล่าวและความเชือ
วิเคราะห์เปรียบเทียบและประเมิน
ความเห็นหลัก
ๆ
สังเคราะห์และเชือมโยงระหว่าง
สารสนเทศกับข้อโต้แย้งแปลความหมายของสารสนเทศ
และสรุปบนฐานของกาวิเคราะห์
ตีความและทบทวนอย่าง
จริงจัง
(critical reflection)ด้านการเรียนรู้
และ
กระบวนการ
การออกแบบการเรียนรู้ทักษะการคิดอย่างมีวิจารณญาณ
และการแก้ปัญหา
เป้าหมาย
:นักเรียนสามารถแก้ปัญหาได้
วิธีการ
: -ฝึกแก้ปัญหาที่ไม่คุ้นเคยหลากหลายแบบ ทั้งโดยแนวทางที่ ยอมรับกัน ทั่วไป และแนวทางที่แหวกแนว -ตั้งคําถามสําคัญที่ช่วยทําความกระจ่างให้แก่มุมมองต่าง ๆ เพื่อนําไปสู่ทางออกที่ดีกว่าเป้าหมาย : ทักษะในการสื่อสารอย่างชัดเจน เป้าหมาย : ทักษะในการสื่อสารอย่างชัดเจน วิธีการ : เรียบเรียงความคิดและมุมมอง (idea) ได้เป็นอย่างดี สภาพที่สื่อสารกันด้วยหลายภาษา วิธีการ : เรียบเรียงความคิดและมุมมอง (idea) ได้เป็นอย่างดี สื่อสารออกมาให้เข้าใจง่ายและงดงาม และมีความสามารถสื่อสาร ได้หลายแบบ ทั้งด้วยวาจา ข้อเขียน และภาษาที่ไม่ใช่ภาษาพูด และเขียน (เช่น ท่าทาง สีหน้า) -ฟังอย่างมีประสิทธิผล เกิดการสื่อสารจากการตั้งใจฟังให้เห็น ความหมาย ทั้งด้านความรู้ คุณค่า ทัศนคติ และ ความตั้งใจ -ใช้การสื่อสารเพื่อบรรลุเป้าหมายหลายด้าน เช่น แจ้งให้ทราบ บอกให้ทํา จูงใจ และชักชวน - สื่อสารอย่างได้ผลในสภาพแวดล้อมที่หลากหลาย รวมทั้ง ใน สภาพที่สื่อสารกันด้วยหลายภาษา
เป้าหมาย : ทักษะในการร่วมมือกับผู้อื่น เป้าหมาย : ทักษะในการร่วมมือกับผู้อื่น วิธีการ : แสดงความสามารถในการทํางานอย่างได้ผล และ และเห็นคุณค่าของบทบาทของผู้ร่วมทีมคนอื่น ๆ วิธีการ : แสดงความสามารถในการทํางานอย่างได้ผล และ แสดงความเคารพให้เกียรติทีมงานที่มีความหลากหลาย - แสดงความยืดหยุ่นและช่วยประนีประนอมเพื่อบรรลุ เป้าหมายร่วมกัน - แสดงความรับผิดชอบร่วมกันในงานที่ต้องทําร่วมกันเป็นทีม และเห็นคุณค่าของบทบาทของผู้ร่วมทีมคนอื่น ๆ
เป้าหมาย : ทักษะในการร่วมมือกับผู้อื่น เป้าหมาย : ทักษะในการร่วมมือกับผู้อื่น วิธีการ : แสดงความสามารถในการทํางานอย่างได้ผล และ และเห็นคุณค่าของบทบาทของผู้ร่วมทีมคนอื่น ๆ วิธีการ : แสดงความสามารถในการทํางานอย่างได้ผล และ แสดงความเคารพให้เกียรติทีมงานที่มีความหลากหลาย - แสดงความยืดหยุ่นและช่วยประนีประนอมเพื่อบรรลุ เป้าหมายร่วมกัน - แสดงความรับผิดชอบร่วมกันในงานที่ต้องทําร่วมกันเป็นทีม และเห็นคุณค่าของบทบาทของผู้ร่วมทีมคนอื่น ๆ
เป้าหมาย : ทักษะในการร่วมมือกับผู้อื่น เป้าหมาย : ทักษะในการร่วมมือกับผู้อื่น วิธีการ : แสดงความสามารถในการทํางานอย่างได้ผล และแสดงความ คุณค่าของบทบาทของผู้ร่วมทีมคนอื่น ๆ วิธีการ : แสดงความสามารถในการทํางานอย่างได้ผล และแสดงความ เคารพให้เกียรติทีมงานที่มีความหลากหลาย - แสดงความยืดหยุ่นและช่วยประนีประนอมเพื่อบรรลุเป้าหมายร่วมกัน - แสดงความรับผิดชอบร่วมกันในงานที่ต้องทําร่วมกันเป็นทีม และเห็น คุณค่าของบทบาทของผู้ร่วมทีมคนอื่น ๆ
เป้าหมาย :ทักษะการคิดอย่างสร้างสรรค์ เป้าหมาย :ทักษะการคิดอย่างสร้างสรรค์ วิธีการ :ใช้เทคนิคสร้างมุมมองหลากหลายเทคนิค เช่น การระดมความคิด เพื่อพัฒนาความเข้าใจเกี่ยวกับการคิด อย่างสร้างสรรค์ วิธีการ :ใช้เทคนิคสร้างมุมมองหลากหลายเทคนิค เช่น การระดมความคิด (brainstorming) -สร้างมุมมองแปลกใหม่ ทั้งที่เป็นการปรับปรุงเล็กน้อยจากของเดิม หรือเป็น หลักการที่แหวกแนวโดยสิ้นเชิง - ชักชวนกันทําความเข้าใจ ปรับปรุง วิเคราะห์ และประเมิน มุมมองของตนเอง เพื่อพัฒนาความเข้าใจเกี่ยวกับการคิด อย่างสร้างสรรค์
เป้าหมาย :ทักษะในการทํางานร่วมกับผู้อื่นอย่างสร้างสรรค์ เป้าหมาย :ทักษะในการทํางานร่วมกับผู้อื่นอย่างสร้างสรรค์ วิธีการ :พัฒนา ลงมือปฏิบัติ และสื่อสารมุมมองใหม่กับผู้อื่นอยู่เสมอ ว่าจะนําไปสู่การสร้างสรรค์และนวัตกรรม วิธีการ :พัฒนา ลงมือปฏิบัติ และสื่อสารมุมมองใหม่กับผู้อื่นอยู่เสมอ - เปิดใจรับและตอบสนองต่อมุมมองใหม่ ๆ หาทางได้ข้อคิดเห็น จากกลุ่ม รวมทั้ง การประเมินผลงานจากกลุ่ม เพื่อนําไปปรับปรุง - ทํางานด้วยแนวคิดหรือวิธีการใหม่ ๆ และเข้าใจข้อจํากัดของโลกในการยอมรับ มุมมองใหม่ - มองความล้มเหลวเป็นโอกาสเรียนรู้ เข้าใจว่าความสร้างสรรค์ และนวัตกรรมเป็น เรื่องระยะยาว เข้าใจวัฏจักรของความ สําเร็จเล็ก ๆ และความผิดพลาดที่เกิดขึ้นบ่อย ๆ ว่าจะนําไปสู่การสร้างสรรค์และนวัตกรรม
เป้าหมาย : ประยุกต์สู่นวัตกรรม
เป้าหมาย : ประยุกต์สู่นวัตกรรม
วิธีการ :ลงมือปฏิบัติตามความคิดสร้างสรรค์เพื่อนําไปสู่ผลสําเร็จที่เป็น รูปธรรม วิธีการ :ลงมือปฏิบัติตามความคิดสร้างสรรค์เพื่อนําไปสู่ผลสําเร็จที่เป็น รูปธรรมการ
(information) ด้านสื่อ (media) และด้านดิจิตอล (digital literacy) ทักษะด้านการเรียนรู้และนวัตกรรมเป็นหัวใจสําหรับทักษะเพื่อ
การ
ดํารงชีวิตในศตวรรษที่ ๒๑ (21st Century Skills) แต่ทักษะนี้ยังต้องมีทักษะ
อื่นมาประกอบและส่งเสริม อันได้แก่ทักษะอีก ๓ ด้าน คือ ด้านสารสนเทศ (information) ด้านสื่อ (media) และด้านดิจิตอล (digital literacy)
สวัสดี
สวัสดี