BHARTATIL BALVIVAH EK PAHANI

(1)

FEB-MAR, 2016, VOL. 3/14 www.srjis.com Page 3551 ³ÖÖ¸üŸÖÖŸÖß»Ö ²ÖÖ»Ö×¾Ö¾ÖÖÆü ‹kú ¯ÖÖÆüNÖß

²ÖÖ×¾ÖÃk¸ü ‹ÃÖ. •Öß. Ph.D.

´Ö¸üÖšüÖ ×¾ÖªÖ ¯ÖÏÃÖÖ¸üú ÃÖ´ÖÖ•Ö, ÖÖ×¿Ö

k

ú×¿Ö

x

Ö

N

Ö¿ÖÖÃ¡Ö ´ÖÆüÖ×¾ÖªÖ»ÖµÖ, ÃÖ™üÖÖÖ

×•Ö. ÖÖ×¿Ö

k

ú (423301) ´ÖÆüÖ¸üÖÂ™Òü

¯ÖÏÃŸÖÖ¾ÖÖÖ

NFHS - -ÖãÃÖÖ¸ü 20-24 ¾ÖµÖÖêÖ™üÖŸÖß»Ö 47 ™üŒêú ´Ö×Æü»ÖÖÓ“ÖÖ ×¾Ö¾ÖÖÆü 18 ¾ÖÂÖÖ¯ÖêÖÖ ú´Öß ¾ÖµÖÖŸÖ †

ÖÖ»Öê»ÖÖ †ÖÆêü. ²ÖÖ»Ö×¾Ö¾ÖÖÆü ¯ÖÏ×ŸÖ²ÖÓ¬Ö úÖµÖ¤üÖ- 2006 ÖãÃÖÖ¸ü ²ÖÖ»Ö×¾Ö¾ÖÖÆüÖÃÖ ×¿ÖÖê“Öß ŸÖ¸üŸÖã¤ü ú¸üµÖÖŸÖ †Ö»Öß †ÃÖæÖ ²ÖÖ»ÖúÖÓ“µÖÖ ×¾Ö×³Ö®Ö ÃÖ´ÖÃµÖÖÓú›êü ÃÖ´ÖÖ„ÖÖ“Öê »ÖÖ ¾Öê¬ÖµÖÖú×¸üŸÖÖ ³ÖÖ¸üŸÖ ÃÖ¸ü•úÖ¸ü-Öê 2009 ´Ö¬µÖê 24 „ÖÖÖê¾ÖÖ¸üß ÆüÖ ×¤ü¾ÖÃÖ ¸üÖÂ™ÒüßµÖ ²ÖÖ×»ÖúÖ ×¤ü¾ÖÃÖ ´ÆüÖæÖ ‘ÖÖê×ÂÖŸÖ êú»Öê»ÖÖ †ÖÆêü.

¯ÖÏ¿Ö ãú´ÖÖ¸ü¾ÖµÖßÖ ´ÖÖŸÖÖÓ“ÖÖ

11 „Öã»Öî ÆüÖ ×¤ü¾ÖÃÖ ×¾Ö¿¾Ö »ÖÖê•úÃÖÓ•µÖÖ ×¤ü-Ö ´ÆüÖæÖ „ÖÖ³Ö¸ü ¯ÖÖôû»ÖÖ „ÖÖŸÖÖê. 11 „Öã»Öî 1987 ¸üÖê„Öß „ÖÖÖ“Öß »ÖÖêúÃÖÓµÖÖ ¯ÖÖ“Ö †²„Ö †ÖÖ»Öß †Ö×Ö ŸµÖÖÖÓŸÖ¸ü Æüß ÃÖÓµÖÖ ¾ÖÖœüŸÖ ¾ÖÖœüŸÖ ÃÖÖŸÖ †²Ö„ÖÖÆãüÖ †×¬Öú †ÖÖ»Öß †ÖÆêü. ÃÖÓµÖãŒŸÖ ¸üÖÂ™Òü ÃÖÓ‘ÖÖ´ÖÖ±ÔúŸÖ »ÖÖêê•úÃÖÓ•µÖÖ ×¤ü-Öß ÃÖã´ÖÖ¸êü ¤ü¸ü¾ÖÂÖá ×¾Ö¿¾Ö »ÖÖê•úÃÖÓ•µÖÖ ÛÃ£ÖŸÖßÃÖÓ²ÖÓ¬Öß ‹ú †Æü¾ÖÖ»Ö ¯ÖÏúÖ×¿ÖŸÖ ÆüÖêŸÖÖê. 2013 “µÖÖ †Æü¾ÖÖ»ÖÖŸÖ „ÖÖÖŸÖß»Ö ãú´ÖÖ¸ü¾ÖµÖßÖ ´ÖÖŸÖÖÓ“µÖÖ ÃÖÓµÖêŸÖß»Ö Ø“ÖŸÖÖ„ÖÖú ¾ÖÖœüßÃÖÓ²ÖÓ¬Öß ´ÖÖÆüßŸÖß, ×¾Ö¾Öê“ÖÖ, †Öú›êü¾ÖÖ¸üß ×¤ü»Öß †ÃÖæ-Ö Æüß ÃÖÖ¸üß ´ÖÖ×ÆüŸÖß, †Öú›êü¾ÖÖ¸üß ÖãÃÖŸÖß “ÖÎúÖ¾ÖÖÖ¸üß ÖÃÖæÖ Ø“ÖŸÖÖ„ÖÖú ÃÖã¬¤üÖ †ÖÆêü.

†Ö„Ö „ÖÖÖŸÖ 58 úÖê™üß ´Öã»Öß ãú´ÖÖ¸ü¾ÖµÖßÖ †ÖÆêüŸÖ. ŸµÖÖ¯Öîúß 80 ™üŒêú ×¾ÖúÃÖÖ¿Öß»Ö ¤êü¿ÖÖÓ´Ö¬Öß»Ö †ÖÆêüŸÖ. ÃÖÖ¬ÖÖ¸üÖŸÖ: ×¾ÖúÃÖÖ¿Öß»Ö ¤êü¿ÖÖÓŸÖß»Ö 19 ™üŒêú ´Öã»Öß ¾ÖµÖÖ“µÖÖ 18 ¾ÖÂÖÖÕ¯Öæ¾Öá“Ö Ö³ÖÔ¾ÖŸÖß ÆüÖêŸÖÖŸÖ, Ö¸üÖê¤ü¸ü¯ÖÖÖ“ÖÖ ´Öã»Öà“Öê †Ö¸üÖê•µÖ, ×¿Ö•Ö•Ö ¾Ö ³ÖÖ¾Öß „Öß¾ÖÖÖ¾Ö¸ü †ŸµÖÓŸÖ ¯ÖÓ×ŸÖæú»Ö ¯Ö×¸üÖÖ´Ö

(2)

FEB-MAR, 2016, VOL. 3/14 www.srjis.com Page 3552

ÆüÖêŸÖÖê. ¤ü¸ü¸üÖê„Ö 20 Æü„ÖÖ¸ü ´Öã»Öß ²ÖÖôûÖÓÖÖ „Ö´Ö ¤êüŸÖÖŸÖ. ¤ü¸ü¾ÖÂÖá 70 Æü„ÖÖ¸ü ´Öã»Öà“Öê ´ÖéŸµÖæ Ö¸üÖê¤ü¸ü¯ÖÖ, ¯ÖÏÃÖæŸÖßúÖôûÖŸÖ ÆüÖêŸÖÖŸÖ. ‡ŸÖêú“Ö Ö¾Æêü ŸÖ¸ü ãú´ÖÖ¸ü¾ÖµÖßÖ ´Öã»Öà´Ö¬µÖê ¤ü¸ü¾ÖÂÖá 32 »ÖÖ ´Öã»Öà“Öê †ÃÖã¸ü×ÖŸÖ Ö³ÖÔ¯ÖÖŸÖ ÆüÖêêŸÖÖŸÖ. ´Öã»Öà“Öê ´ÖÖÖ¾Öß ÆüŒú •‘Ö›ü •‘Ö›ü¯ÖÖê ÖÖúÖ¸ü»Öê „ÖÖŸÖÖŸÖ. µÖÖ´ÖÖÖ“Öß ´Öã•µÖ •úÖ¸ü•Öê ´ÆüÖ„Öê ²ÖÖ»Ö×¾Ö¾ÖÖÆü, Ã¡Öß-¯ÖãºþÂÖ ×¾ÖÂÖ´ÖŸÖÖ, ¤üÖ×¸ü¦üµÖ, »Öî×Öú ØÆüÃÖÖ ¾Ö ãú™ãÓü²Ö×ÖµÖÖê„ÖÖ ÃÖÖ¬ÖÖÖÓ“ÖÖ †³ÖÖ¾Ö ¾Ö ¾ÖµÖÖêÖ™üÖÖãºþ¯Ö »Öï×ÖúŸÖÖ ×¿ÖÖÖÖÃÖ ¸üÖÂ™ÒüßµÖ ¬ÖÖê¸üÖÖÓ“ÖÖ ×¾Ö¸üÖê¬Ö, ×¿ÖÖÖ ¾Ö ¯ÖÏ„ÖÖêŸ¯ÖÖ¤üú †Ö¸üÖêµÖ ÃÖê¾ÖÖÓ“ÖÖ †³ÖÖ¾Ö †Ö×Ö ãú´ÖÖ¸ü¾ÖµÖßÖ ´Öã»ÖàÃÖÖšüß †¯Öã¸üß ÖãÓŸÖ¾ÖÖæú µÖÖ ÃÖÖ·µÖÖ“ÖÖ ¯Ö×¸üÖÖ´Ö „ÖÖ³Ö¸ü ãú´ÖÖ¸ü¾ÖµÖßÖ ´Öã»Öß †úÖ»Öß †¾ÖÖÓ×”ûŸÖ ´ÖÖŸÖÖ ²ÖÖŸÖÖŸÖ,ÃÖ¾ÖÔÃ¾Öß ÖúÖê †ÃÖ»Öê»Öê ´ÖÖŸÖéŸ¾Ö ŸµÖÖÓ“µÖÖ¾Ö¸ü »ÖÖ¤ü»Öê „ÖÖŸÖê. ×¾ÖúÃÖÖ¿Öß»Ö ¤êü¿ÖÖÓŸÖß»Ö †¿ÖÖ ´Öã»Öà“Öß ÃÖÓµÖÖ 19 ™üŒêú ‹¾Öœüß †ÖÆêü.

×¾Öú×ÃÖŸÖ ¤êü¿ÖÖÓÖÖÆüß ãú´ÖÖ¸ü¾ÖµÖßÖ Ö¸üÖê¤ü¸ü¯ÖÖÖ“µÖÖ †Ö¾ÆüÖÖÖÓÖÖ ŸÖÖë›ü ªÖ¾Öê »ÖÖÖŸÖ †ÖÆêü. ¯ÖÏ´ÖÖÖ ú´Öß †ÃÖê»Ö ¯ÖÖ Ã¾Öºþ¯Ö ŸÖÃÖê“Ö †ÖÆêü. 15-19 ¾ÖµÖÖêÖ™üÖŸÖß»Ö ´Öã»Öàú›æüÖ „ÖÖÖŸÖ ¤ü¸ü¾ÖÂÖá 1.31 úÖê™üß ´Öã»Öê „Ö´ÖÖ»ÖÖ ‘ÖÖŸÖ»Öß „ÖÖŸÖÖŸÖ. ŸµÖÖ¯Öîúß 6 »ÖÖ 80 Æü„ÖÖ¸ü ×¾Öú×ÃÖŸÖ ¤êü¿ÖÖÓŸÖß»Ö †ÖÆêüŸÖ. ×¾ÖúÃÖßŸÖ ¤êü¿ÖÖÓ´Ö¬µÖê †´Öê×¸üêú“ÖÖ Îú´Ö ¯Ö×Æü»ÖÖ †ÖÆêü. 2011 ´Ö¬µÖê †´Öê×¸üêúŸÖ ãú´ÖÖ¸ü¾ÖµÖßÖ ´Öã»ÖàÖß 3 »ÖÖ 29 Æü„ÖÖ¸ 773 ²ÖÖôûÖÓ-ÖÖ „Ö´Ö ×¤ü»ÖÖ ÆüÖêŸÖÖ. ´ÖêÛŒÃÖúÖêŸÖß»Ö „Ö´Ö¤ü¸ü ÃÖ¾ÖÖÔŸÖ †×¬Öú ´ÆüÖ„Öê 64.02 ¤ü¸ü Æü„ÖÖ¸üß „Ö´ÖÖ´ÖÖÖê †ÖÆêü. 15-19 ¾ÖµÖÖêÖ™üÖŸÖß»Ö µÖÖ †¾ÖÖÓ×”ûŸÖ Ö¸üÖê¤ü¸ü¯ÖÖÖ´Öãôêû ÃÖúÃÖ ¸üÖÂ™ÒüßµÖ

•Ÿ¯ÖÖ¤üÖÖÓ¯Öîúß ‘„Ö´Ö³Ö¸üÖ’ Ö“ÖÔ †´Öê×¸üúÖ, ÖÖò¾Öì, Ã¾Öß›üÖ, “ÖßÖ µÖÖ ¤êü¿ÖÖÓ´Ö¬µÖê ¯ÖÏŸµÖêúß 1 ™üŒúÖ, ×²ÖÃŸÖ´Ö¬µÖê 2 ™üŒêú, ²ÖÎÖ†Öß»Ö 10 ü™üŒêú, ¯Öò¸üÖ¾Öê ¾Ö ³ÖÖ¸üŸÖ ¯ÖÏŸµÖêúß 12 ™üŒêú, ÖÖµÖ„Öê×¸üµÖÖ 26™üŒêú, ´Ö»ÖÖ¾Öß 27 ™üŒêú †Ö×Ö µÖãÖÖÓ›üÖ 30 ™üŒê †ÖÆêü. ¯ÖÖ Ö¸üß Øú´ÖŸÖ ªÖ¾Öß »ÖÖÖê»Ö ŸÖß µÖÖ ´Öã»Öà“µÖÖ ²ÖÖ»ÖúÖÓ“ÖÖ †ŸµÖÓŸÖ ú´Öß †¿ÖÖ †Ö¸üÖêµÖ ¤ü„ÖÖÔ“Öß. ²Öê¸üÖê„ÖÖÖ¸üß, ´Öã»Öà“µÖÖ úÖî¿Ö»µÖÖŸÖß»Ö ú´ÖÖ»Öß“Öß ú´ÖŸÖ¸üŸÖÖ, ú´Öß ÃÖÖ´ÖÖ×„Öú ÃÖÖ´Ößú¸üÖ µÖÖ ÃÖÖ·µÖÖÓ´Öãôêû Æüß Øú´ÖŸÖ ÖËæ¯Ö ¯Ö™üàÖß ¾ÖÖœüŸÖê. ´ÖÖÖ¾Öß ÃÖÖ¬ÖÖÃÖÓ¯Ö¢Öß“µÖÖ ¥üÂ™ßÖê Æêü ÖãúÃÖÖÖ ¯ÖÏ“ÖÓ›ü †ÃÖæÖ ŸµÖÖ“ÖÖ ³ÖÖ¸ü ÃÖÖ·µÖÖ ¤êü¿ÖÖ»ÖÖ ÃÖÖêÃÖÖ¾ÖÖ »ÖÖÖŸÖÖê.

(3)

¾ÖµÖÖêÖ™üÖŸÖß»Ö ´Öã»ÖÖÓÖÖ »Öî×Öú ¾Ö ´ÖÖÖê×¾ÖÂÖµÖú †Ö¸üÖêµÖÖÃÖÖšüß“Öê ¯ÖÏ²ÖÖê¬ÖÖ, ¯ÖÏ×¿ÖÖÖ ¾Ö „ÖÖÖß¾Ö „ÖÖÖéŸÖß úÖµÖÔÎú´ÖÖŸÖæÖ ´ÖãµÖŸÖ: ÆüÖêŸÖê. úÖµÖÔúŸµÖÖÔ ´Ö×Æü»ÖÖÓÖß ŸÖºþÖ ×¾Ö¾ÖÖ×ÆüŸÖ ÛÃ¡ÖµÖÖÓ“µÖÖ ŸÖ¸ü ¯ÖãºþÂÖ •úÖµÖÔ•úŸµÖÖÔÓÖß ŸÖºþÖ ×¾Ö¾ÖÖ×ÆüŸÖ ´Öã»ÖÖÓ“µÖÖ ‘Ö¸üß „ÖÖ•Ö ŸµÖÖÓ“µÖÖ ³Öê™üß ‘ÖêŸÖ»µÖÖ. †Ö‡Ô -¾Ö×›ü»ÖÖÓÖÖ ¾Ö ÃÖÖÃÖæ²ÖÖ‡ÕÖÖ ÖÖ¾ÖÖŸÖß»Ö Ö™ü ÃÖ³ÖÖÓ´Ö¬µÖê ÃÖ´ÖÖ×¾ÖÂ™ü úºþÖ ‘ÖêµÖÖŸÖ †Ö»Öê. µÖã¾ÖÖ ¤üÖ´¯ÖŸµÖÖÓÖÖ Ö¾Ö×¾Ö¾ÖÖ×ÆüŸÖÖÓ“µÖÖ Ã¾ÖÖÖŸÖ ÃÖ´ÖÖ¸Óü³ÖÖŸÖ †Ö´ÖÓ×¡ÖŸÖ ú¸üµÖÖŸÖ †Ö»Öê ÆüÖêŸÖê ¾Ö ŸµÖÖÓÖß Ö¾Ö×¾Ö¾ÖÖ×ÆüŸÖÖÓÖÖ »ÖîÓ×•Ö•ú, ¯ÖÏ„ÖÖêŸ¯ÖÖ¤üú †Ö¸üÖêµÖÖÃÖÓ²Ö¬Öß ´ÖÖ×ÆüŸÖß ×¤ü»Öß. µÖÖ úÖµÖÔÎú´ÖÖÓ“ÖÖ “ÖÖÖÓ»ÖÖ ¯Ö×¸üÖÖ´Ö ×¤üÃÖæÖ †Ö»ÖÖ.

1996 ¯ÖÖÃÖæÖ ´ÖÆüÖ¸üÖÂ™ÒüÖŸÖ ‘„Öß¾ÖÖ úÖî¿Ö»µÖê’ •úÖµÖÔ•Îú´Ö ÃÖãºþ †ÖÖ»ÖÖ. †Öšü¾Ö›üÖ³Ö¸ü ÆüÖêÖÖ·µÖÖ ¯ÖÏ×¿ÖÖÖ úÖµÖÔÎú´ÖÖŸÖ †Ö¸üÖêµÖ, ²ÖÖ»Ö†Ö¸üÖêµÖ †Ö×Ö ¯ÖÖêÂÖú †ÖÆüÖ¸ü µÖÖ ×¾ÖÂÖµÖÖÃÖÓ²ÖÓ¬Öß ¾µÖÖµÖÖÖê, Ö™ü“Ö“ÖÖÔ ÆüÖêŸÖÖŸÖ. ÆüÖ ¯ÖÏ×¿ÖÖÖ úÖµÖÔÎú´Ö ¯ÖÏÖ´ÖãµÖÖÖê 12 ŸÖê 18 ¾ÖµÖÖêÖ™üÖŸÖß»Ö †×¾Ö¾ÖÖ×ÆüŸÖ ´Öã»ÖàÃÖÖšüß †ÖµÖÖê×„ÖŸÖ êú»ÖÖ „ÖÖŸÖ †ÃÖê, µÖÖ ´Öã»Öà´Ö¬µÖêÆüß ¿ÖÖôêûŸÖ Ö „ÖÖÖÖ·µÖÖ, ¿ÖÖôûÖ ÃÖÖê›ü»Öê»µÖÖ úÖ´Ö ú¸üÖÖ·µÖÖ ´Öã»ÖàÃÖÖšüß ×¾Ö¿ÖêÂÖŸ¾ÖÖÖê úÖµÖÔÎú´Ö µÖÖê×„Ö»Öê Öê»Öê. µÖÖ úÖµÖÔÎú´ÖÖ“µÖÖ ×¾ÖúÖÃÖÖÃÖÖšüß ¯ÖÖ»ÖúÖÓ“ÖÖ ÃÖÆü³ÖÖÖ †Ö¾Ö„ÖæÔÖ †ÃÖê. ×¿ÖÖúÖÓÖÖ ŸµÖÖŸÖ ÃÖ´ÖÖ×¾ÖÂ™ü úºþÖ ‘ÖêŸÖ»Öê „ÖÖŸÖê. úÖµÖÔÎú´ÖÖ“Öê ´Öæ»µÖ´ÖÖ¯ÖÖ †ÖÖ»µÖÖÖÓŸÖ¸ü †ÃÖê ×¤üÃÖæÖ †Ö»Öê †ÖÆêü úß, ´Öã»Öà“Öê ×¾Ö¾ÖÖÆü ¾ÖµÖ ‹ú ¾ÖÂÖÖÔÖê 16 ¾ÖºþÖ 17 ¾Ö¸ü ¾ÖÖœü»Öê. úÖµÖÔÎú´ÖÖŸÖ ÃÖÆü³ÖÖ•Öß †ÖÖ»Öê»µÖÖ ´Öã»Öà“µÖÖ 18 ¾ÖµÖÖ¯Öæ¾Öá ÆüÖêÖÖ·µÖÖ ×¾Ö¾ÖÖÆüÖŸÖ 80.6 ™üŒŒµÖÖÓ¯ÖµÖÕŸÖ ‘Ö™ü †ÖÖ»Öß. ¯ÖÏ×¿ÖÖÖ úÖµÖÔÎú´ÖÖ»ÖÖ ÆüÖ ×ÖÛ¿“ÖŸÖ ¯Ö×¸üÖÖ´Ö ÆüÖêŸÖÖ, †¿ÖÖ ¯ÖÏúÖ¸“Öê úÖµÖÔÎú´Ö „ÖÖÃŸÖßŸÖ „ÖÖÃŸÖ ×šüúÖÖß ¸üÖ²Ö×¾ÖÖê Æüß úÖôûÖ“Öß Ö¸ü„Ö †ÖÆêü.

20-24 ¾ÖµÖÖêÖ™üÖŸÖß»Ö (™üŒêú¾ÖÖ¸üß) ÛÃ¡ÖµÖÖÓÖÖ 15 ¾ÖµÖÖ¯Öæ¾Öá †¯ÖŸµÖ¯ÖÏÖ¯ŸÖß ü

¤êü¿ÖÖŸÖß»Ö ´Öã»Öà“ÖÖ ™üŒúÖ ‘Ö™ü»ÖÖ

(ÃÖÓµÖãŒŸÖ ¸üÖÂ™ÒüÃÖÓ‘ÖÖ“ÖÖ †Æü¾ÖÖ»ÖÖŸÖß»Ö ¾ÖÖÃŸÖ¾Ö) ¤êü¿ÖÖŸÖß»Ö ¤ü¸üÆü„ÖÖ¸ü µÖã¾ÖúÖÓ´ÖÖÖß»Ö ´Öã»Öà“µÖÖ ÃÖÓµÖêŸÖ ú´ÖÖ»Öß“Öß ‘Ö™ü †ÖÖ»µÖÖ“Öê ÃÖÓµÖãŒŸÖ ¸üÖÂ™ÒüÃÖÓ‘ÖÖÖê ¯ÖÏ×ÃÖ¬¤ü êú»Öê»µÖÖ ŸÖÖ„µÖÖ †Æü¾ÖÖ»ÖÖŸÖæÖ Ã¯ÖÂ™ü †ÖÖ»Öê †ÖÆêü.

15 ¾ÖµÖÖ¯Öæ¾Öá % 18 ¾ÖµÖÖ¯Öæ¾Öá %

1. ×¾Ö•úÃÖ-Ö¿Öß»Ö ¤êü¿Ö 3 19

2. ¯ÖÛ¿“Ö´Ö ¾Ö ´Ö¬µÖ †Ö×±ÏúúÖ 6 28

3. ¯Öæ¾ÖÔ ¾Ö ¤ü×ÖÖ †Ö×±ÏúúÖ 4 25

4. ¤ü×ÖÖ †Ö×¿ÖµÖÖ 4 22

5. »Öò™üßÖ †´Öê×¸üúÖ òú¸êü×²ÖµÖÖ 2 18

6. †¸ü²Ö ¤êü¿Ö 1 10

7. ¯Öæ¾ÖÔ †Ö×¿ÖµÖÖ ¾Ö ¯Öò×ÃÖ×±úú 1 8

(4)

‘Rashaos And Jender Best Sex Selection : History Debate And Future

Direction’ µÖÖ †Æü¾ÖÖ»ÖÖŸÖ Æß ²ÖÖ²Ö šüôûú¯ÖÖê ´ÖÖÓ›üµÖÖŸÖ †Ö»Öß †ÖÆêü. 1961 ´Ö¬µÖê ¤ü¸üÆü„ÖÖ¸ü µÖã¾Ö•úÖÓ´ÖÖ•Öê 976 ´Öã»Öß ÆüÖêŸµÖÖ, 2001 ´Ö¬µÖê Æêü ¯ÖÏ´ÖÖÖ 927 ‹¾Öœêü †ÖÖ»Öê, ŸÖ¸ü 2011 ´Ö¬µÖê ŸÖê 918 ¾Ö¸ü

†Ö»µÖÖ“Öê Ã¯ÖÂ™ü †ÖÖ»Öê.µÖãÖÖµÖ™êü›ü Öê¿ÖÃÖ ¯ÖÖò¯µÖã»Öê¿ÖÖÃÖË ±Óú›ü“µÖÖ ¯ÖÖØšü²µÖÖÖê ‘µÖãÖÖµÖ™êü›ü Öê¿ÖÃÖ ¾Öæ´ÖÖ’

Öê ÆüÖ †³µÖÖÃÖ êú»ÖÖ †ÖÆêü.‘µÖãÖÖµÖ™êü›ü -Öê¿Ö-ÃÖ ¾Öæ´Ö-Ö’ Æüß ÃÖÓÃ£ÖÖ ÃÖ´ÖÖÖŸÖÖ †Ö×Ö ´Ö×Æü»ÖÖ ÃÖÖ´Ößú¸üÖÖÃÖÖšüß úÖµÖÔ ú¸üŸÖê. µÖÖ ×¿Ö¾ÖÖµÖ ³ÖÖ¸üŸÖÖ´Ö¬Öß»Ö »ÖÆüÖÖ ´Öã»Öà“ÖÖ ´ÖéŸµÖã¤ü¸ü ¤êüÖß»Ö ´Öã»ÖÖÓ¯ÖêÖÖ †×¬Öú †ÖÆêü. µÖÖÖÓŸÖ¸ü Öê¯ÖÖôû †Ö×Ö ²ÖÖÖÓ»ÖÖ¤êü¿Ö µÖÖ ¤êü¿ÖÖ“ÖÖ Îú´ÖÖÓú »ÖÖÖŸÖÖê. µÖÖ †Æü¾ÖÖ»ÖÖ“µÖÖ

¯ÖÏúÖ¿ÖÖ¯ÖÏÃÖÓÖß ²ÖÖê»ÖŸÖÖÖÖ ‘µÖæ‹Ö ¾Öæ´ÖÖ’ “µÖÖ •¯ÖÃÖÓ“ÖÖ»Öú »Ö´Öß ¯Öã¸üß ´ÆüÖÖ»µÖÖ úß µÖÖ †Æü¾ÖÖ»ÖÖŸÖæÖ ÃÖ´ÖÖ„Ö ´Öã»Öß †Ö×Ö ´Ö×Æü»ÖÖÓú›êü úÖêÖŸµÖÖ ¥üÂ™üßÖê ¯ÖÖÆüŸÖÖê, Æüê Ã¯ÖÂ™ü †ÖÖ»Öê †ÖÆêü. ´Öã»Öà“µÖÖ ÃÖÓµÖêŸÖ † ÖÖ»Öê»Öß »ÖÖÖßµÖ ‘Ö™ü Æêü ×²Ö‘Ö›üŸÖ „ÖÖÖ·µÖÖ ÃÖÖ´ÖÖ×„Öú ÛÃ£ÖŸÖß“Öê ×Ö¤ü¿ÖÔú †ÃÖ»µÖÖ“Öê ŸµÖÖÖß Ã¯ÖÂ™ü •êú»Öê.

•ÖÖÖŸÖß»Ö ‹úŸÖéŸÖßµÖÖÓ¿Ö ²ÖÖ»Ö×¾Ö¾ÖÖÆü ³ÖÖ¸üŸÖÖŸÖ

‘µÖã×-ÖÃÖê±ú’“µÖÖ “µÖÖ †Æü¾ÖÖ»ÖÖŸÖß»Ö ´ÖÖ×ÆüŸÖß; ¸üÖÆüÖß´ÖÖÖÖ“ÖÖ ¤ü„ÖÖÔ †Ö×Ö ×Ö¸üÖ¸üŸÖê“ÖÖ ÃÖÆüÃÖÓ²ÖÓ¬Ö ¯Öãœüß»Ö¯ÖÏ´ÖÖÖê †ÖÆêü. „ÖÖÖ×ŸÖú ´ÖÆüÖÃÖ¢ÖÖ ÆüÖê‣ú ¯ÖÖÆüÖÖ·µÖÖ ³ÖÖ¸üŸÖÖ“Öß ÃÖÖ´ÖÖ×„Öú ×¾ÖúÖÃÖÖ“µÖÖ †Ö‘ÖÖ›üß¾Ö¸ü ´ÖÖ¡Ö ¯Öß”êûÆüÖ™ü ÆüÖêŸÖÖÖÖ ×¤üÃÖæÖ µÖêŸÖê. ÆãÓü›üÖ²Öôûß, ²ÖÖ»Ö×¾Ö¾ÖÖÆü †Ö×Ö Ã¡Öß³ÖÏæÖ ÆüŸµÖÖ µÖÖÃÖÖ¸üµÖÖ ÃÖ´ÖÃµÖÖ ×¤ü¾ÖÃÖë×¤ü¾ÖÃÖ ÖÓ³Öß¸ü ÆüÖêŸÖ “ÖÖ»Ö»µÖÖ †ÖÆêüŸÖ. ¤êü¿ÖÖŸÖß»Ö ²ÖÆãüÃÖÓµÖ ´Öã»ÖàÖÖ †šü¸üÖ ¾ÖÂÖì ¯ÖæÖÔ ÆüÖêµÖÖ†Ö¬Öß“Ö »Ö•-ÖÖ“µÖÖ ²ÖÖêÆü»µÖÖ¾Ö¸ü “ÖœüÖ¾Öê »ÖÖÖŸÖ †ÖÆêü. †Ö„Ö×´ÖŸÖßÃÖ „ÖÖÖŸÖß»Ö 72 úÖê™üß ´Ö×Æü»ÖÖÓ“Öê ×¾Ö¾ÖÖÆü Æêü †šü¸üÖ ¾ÖÂÖì ¯ÖæÖÔ ÆüÖêµÖÖ†Ö¬Öß“Ö †ÖÖ»Öê †ÃÖæÖ, ŸµÖÖŸÖß»Ö ‹ú ŸÖéŸÖßµÖÖÓ¿Ö (24 úÖê™üß) ²ÖÖ»Ö×¾Ö¾ÖÖÆü Æêü

(5)

FEB-MAR, 2016, VOL. 3/14 www.srjis.com Page 3555 ²ÖÖ»Ö×¾Ö¾ÖÖÆü ÆüÖêÖÖ¸êü ™üÖò¯Ö ™êüÖ ¤êü¿Ö

×ÖÖÖ¸ü, ²ÖÖÓÖ»ÖÖ¤êü¿Ö, “ÖÖ›ü, ´ÖÖ»Öß, ÃÖë™Òü»Ö †Ö×±ÏúúÖ ×¸ü¯ÖÛ²»Öú, ³ÖÖ¸üŸÖ, ÖµÖÖÖÖ, ‡£ÖÖê×¯ÖµÖÖ, ²Öã•úá-ÖÖ±úÖÃÖÖê, -Öê¯ÖÖôû.

 _{²ÖÖ»Ö×¾Ö¾ÖÖÆÖ´Öãôêû ´ÖÖŸÖÖ †Ö×Ö †³ÖÔúÖ“µÖÖ Ã¾ÖÖÃ£µÖÖ»ÖÖ ¬ÖÖê•úÖ ×-Ö´ÖÖÔ•Ö †ÖÖ»ÖÖ †ÖÆêü.}  ¤êü¿ÖÖŸÖß»Ö ÃÖÆüÖ¯Öîúß ‹ú ´Öã»ÖÖß †»¯Ö¾ÖµÖÖŸÖ“Ö ´ÖÖŸÖÖ ÆüÖêŸÖÖÓÖÖ ×¤üÃÖŸÖ †ÖÆêü.

 ´ÖÖŸÖÖ, †³ÖÔú ´ÖéŸµÖæ †Ö×Ö ãú¯ÖÖêÂÖÖÖ“Öê ¯ÖÏ´ÖÖÖÆüß ¾ÖÖœü»Öê †ÖÆêü.

 ´ÖÖ¬µÖÖ×´Öú ×¿ÖÖÖÖ´Ö¬Öß»Ö ´Öã»Öà“Öê ¯ÖÏ´ÖÖÖ ‘Ö™ü»Öê †ÖÆêü.

²ÖÖ»Ö×¾Ö×¾ÖÆüÖÓ“µÖÖ ¯ÖÏ´ÖÖÖÖŸÖ ³ÖÖ¸üŸÖ †ÖÏêÃÖ¸ü

(6)

†ÃÖ»µÖÖ´Öãôêû µÖêÖÖ·µÖÖ †Ö‡Ô¯ÖÖÖ“µÖÖ (´ÖÖŸÖéŸ¾ÖÖ“µÖÖ) „Ö²ÖÖ²Ö¤üÖ·µÖÖÓ“Öß ×ŸÖ»ÖÖ „ÖÖÖß¾Ö ÖÃÖŸÖê. ³ÖÖ¸üŸÖÖ¯Öã¸üŸÖÖ ×¾Ö“ÖÖ¸ü êú»ÖÖ ŸÖ¸üß ²ÖÖ»Ö×¾Ö¾ÖÖÆüÖ“Öê ¯ÖÏÃ£Ö •ú´Öß †ÖÖ»Öê»Öß †ÃÖ»Öê ŸÖ¸üß „ÖÖ³Ö¸üÖŸÖß»Ö 31 ™üŒêú ²ÖÖ»Ö¾Ö¬Öæ ³ÖÖ¸üŸÖÖŸÖ †ÖÆêüŸÖ. µÖÖ †Æü¾ÖÖ»ÖÖŸÖß»Ö ÃÖŸµÖŸÖê¾ÖºþÖ µÖÖ ÃÖ´ÖÃµÖê“Öß ÜÃ¡ÖµÖÖÓÖÖ Öê»µÖÖ ¿ÖŸÖúÖ¯ÖÖÃÖæ-Ö ²Ö·µÖÖ¯Öîúß Ã¾ÖÖŸÖÓ¡µÖ †ÖÆêü. ×¿ÖÖÖÖ“µÖÖ ¾ÖÖœüŸµÖÖ ¯ÖÏÃÖÖ¸üÖ´Öãôêû ²ÖÖ»Ö×¾Ö¾ÖÖÆüÖ“Öê ¯ÖÏ´ÖÖÖ ŸÖã»ÖÖêÖê ú´Öß †ÖÆêü. ‡ŸÖêú“Ö; ¯Ö¸ÓüŸÖã †×¿Ö×ÖŸÖ ¾Ö †ÖÙ£Öú ÃÖÓú™üÖŸÖ †ÃÖ»Öê»ÖÖ ¾Ö ÛÃ¡ÖµÖÖÓ¾Ö¸ü ²ÖêÃÖã´ÖÖ¸ü ²ÖÓ¬ÖÖê †ÃÖ»Öê»µÖÖ ÃÖ´ÖÖ„ÖÖŸÖ Æêü ¯ÖÏ´ÖÖÖ ¾ÖÖœüŸÖê“Ö †ÖÆêü. ÖÏÖ´ÖßÖ ³ÖÖÖÖŸÖß»Ö ²ÖÖ»Ö×¾Ö¾ÖÆüÖÓ“Öß ÃÖÓµÖÖÆüß ²Ö·µÖÖ¯Öîúß †ÖÆêü.

(7)

“ÖÖ»ÖŸÖ ÖÖÆüß. µÖÖ ¾ÖµÖÖ†ÖÖê¤ü¸ü †ÖÖ»Öê»ÖÖ ×¾Ö¾ÖÖÆü úÖµÖ¤êü¿Öß¸ü šü¸üŸÖ ÖÖÆüß. †Ö¯ÖÖ ÃÖ¾ÖÖÔÓ-ÖÖ ‟ÖÖŸÖ †ÖÆêü úß, ¯ÖÏŸµÖêú úÖµÖªÖŸÖ ¯Öôû¾ÖÖ™üÖ †ÃÖŸÖÖŸÖ. ŸµÖÖÓ“ÖÖ †Ö¬ÖÖ¸ü ‘ÖêŸÖ»ÖÖ ŸÖ¸ü ×ÖµÖÖê×„ÖŸÖ ¾ÖµÖÖ†Ö¬Öß êú»Öê»µÖÖ ×¾Ö¾ÖÖÆüÖ“ÖÖ ÖãÆüÖ ×ÃÖ¬¤ü ÆüÖê‣ú ¿ÖúŸÖ ÖÖÆüß. ¸üÖ„ÖÖ ¸üÖ´Ö´ÖÖêÆüÖ ¸üÖµÖ, ÖÖê¯ÖÖôû ÖÖê¿Ö †ÖÖ¸üú¸ü µÖÖÓÃÖÖ¸üµÖÖ †Öêú ÃÖ´ÖÖ„Ö ÃÖã¬ÖÖ¸üÖÓÖß ²ÖÖ»Ö×¾Ö¾ÖÖÆü ¯ÖÏ£Öê×¾Ö¸üÖê¬ÖÖŸÖ ³Ö¸üß¾Ö úÖ´Ö êú»Öê. ŸµÖÖ“Öê ¯Ö×¸ü•ÖÖ´Ö ´ÆüÖæÖ ²ÖÖ»Ö×¾Ö¾ÖÖÆü úÖÆüß ¯ÖÏ´ÖÖÖÖŸÖ ú´Öß †ÖÖ»Öê; ¯Ö¸ÓüŸÖã †„ÖæÖÆüß ¸üÖ„ÖÃ£ÖÖÖ, ×²ÖÆüÖ¸ü, ŸÖÖ×´ÖôûÖÖ›æü ‡ŸµÖÖ¤üß ¸üÖ„µÖÖÓ´Ö¬µÖê ²ÖÖ»Ö×¾Ö¾ÖÖÆüÖ“Öê ¯ÖÏ´ÖÖÖ »ÖÖÖßµÖ †ÖÆêü.

ÃÖÖ¸üÖÓ¿Ö

ÃÖÓµÖãŒŸÖ ¸üÖÂ™Òü ÃÖÓ‘ÖÖ“µÖÖ †Æü¾ÖÖ»ÖÖŸÖ ²ÖÖ»Ö×¾Ö¾ÖÖÆüÖ“µÖÖÓ ²ÖÖ²ÖŸÖßŸÖ ÃÖ¾ÖÖÔ×¬Öú ¾ÖÖ‡Ô™ü ÛÃ£ÖŸÖß †ÃÖ»Öê»Öê ¤êü¿Ö ÖÖµÖ„Öê×¸üµÖÖ, ²ÖÖÓÖ»ÖÖ¤êü¿Ö, “ÖÖ›ü, ´ÖÖ»Öß, ³ÖÖ¸üŸÖ, ×ÖÖß, ‡×£ÖµÖÖê×¯ÖµÖÖ, Öê¯ÖÖôû ‡ŸµÖÖ¤üß ¤êü¿Ö -Ö´Öæ¤ü •êú»Öê †ÖÆêüŸÖ. µÖÖ †Æü¾ÖÖ»ÖÖÖê ´Öã»Öà“µÖÖ ‘Ö™üŸµÖÖ ÃÖÓµÖê×¾ÖÂÖµÖß Ø“ÖŸÖÖ ¾µÖŒŸÖ êú»Öß †ÖÆêü.³ÖÖ¸üŸÖÖŸÖ ´Öã»ÖÖÓ“µÖÖ ŸÖã»ÖÖêŸÖ ´Öã»Öà“Öß ÃÖÓµÖÖ ¤ü¸ü¾ÖÂÖá ‘Ö™üŸÖê“Ö †ÖÆêü. Ã¡Öß³ÖÏæÖ ÆüŸµÖÖ ¾Ö †µÖ ¬ÖÖêúÖ¤üÖµÖú úÖ¸üÖÖÓ´Öãôêû Æüß ¬ÖÖê•úÖ¤üÖµÖ•ú ÛÃ£ÖŸÖß ×Ö´ÖÖÔÖ †ÖÖ»Öß †ÖÆêü. µÖÖ¯Öãœêü ³ÖÖ¸üŸÖÖ»ÖÖ ´Öã»Öà“Öß ÃÖÓµÖÖ ¾ÖÖœü¾ÖµÖÖ¾Ö¸ü ³Ö¸ü ¤êüµÖÖ“Öß †ŸµÖÓŸÖ Ö¸ü„Ö †ÃÖ»µÖÖ“Öê †Æü¾ÖÖ»ÖÖŸÖ ´Æü™ü»Öê †ÖÆêü. µÖã×ÖÃÖê±ú“Öê úÖµÖÔúÖ¸üß ÃÖÓ“ÖÖ»Öú †Ñ™üÖß »Öêú µÖÖÓ“Öê ´ÖŸÖ †ÖÆêü úß, ´Öã»Öß µÖÖ ÃÖÓ¯Ö¢Öß ÖÖÆüßŸÖ ŸµÖÖÓÖÖ †Ö¯Ö»Öê ³Ö×¾ÖÂµÖ ‘Ö›ü¾ÖµÖÖ“µÖÖ ×ÖÖÔµÖ ÃÖÖ´Ö ÆüÖêµÖÖ¯Öæ¾Öá“Ö ŸµÖÖÓÖÖ ×¾Ö¾ÖÖÆü ²ÖÓ¬ÖÖÖŸÖ †›üú¾Öæ ÖµÖê. †ÃÖê êú»Öê ŸÖ¸ü“Ö ŸÖê ÃÖ´ÖÖ„Ö×ÆüŸÖÖ“Öê †ÖÆêü. µÖÖ Îæú¸ü ¯ÖÏ£Öê»ÖÖ »Ö¾Öú¸üÖŸÖ »Ö¾Öú¸ü ¯ÖæÖÔ×¾Ö¸üÖ´Ö ×´ÖôûÖê ‹¾Öœüß“Ö ÃÖ×¤ü“”ûÖ ŸµÖÖÓÖß ¾µÖŒŸÖ êú»Öê»Öß †ÖÆêü.

ÃÖÓ¤ü³ÖÔ :