1
บทที่ 3 เทคนิคการจัดทําเอกสาร
ของระบบสารสนเทศ
คณะวิทยาการจัดการอ
.
รุ่งลักษมี รอดขํา
มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทาบทที่ 3 เทคนิคการจัดทําเอกสารของระบบสารสนเทศ
วัตถุประสงค์
1. บอกความหมายของเอกสารระบบสารสนเทศได้
2. บอกประเภทเอกสารระบบสารสนเทศได้
3. บอกสัญลักษณ์ที่ใช้ในการเขียนเอกสารของ
ระบบสารสนเทศได้
4. บอกวิธีการเขียนเอกสารของระบบสารสนเทศ
3 บทที่ 3 เทคนิคการจัดทําเอกสารของระบบสารสนเทศ
ความสําคัญของเอกสารระบบสารสนเทศ
- แสดงให้เห็นถึงเส้นทางการไหล (Flow) ของข้อมูล หรือ ข้อมูล ประเภทเอกสารที่ใช้ และกระบวนการปฏิบัติ - ผู้ใช้ในองค์กรปฏิบัติตามเอกสารขององค์กร ทําให้เกิด มาตรฐานเดียวกัน - เป็นเอกสารประกอบการอบรมพนักงาน - เป็นเอกสารที่นักวิเคราะห์และผู้พัฒนาระบบใช้ตรวจสอบระบบ - เป็นเอกสารที่ผู้ตรวจสอบภายในและผู้สอบบัญชีใช้เป็นเครื่องมือ ประเมินประสิทธิภาพการควบคุมภายในประเภทของเอกสารระบบสารสนเทศ
- แผนภาพกระแสข้อมูล (Data Flow Diagram :DFD) - ผังงานเอกสาร (Document Flowcharts)
- ผังระบบ (System Flowcharts)
- ผังโปรแกรม (Program Flowcharts) - แผนภูมิโครงสร้าง (Structure Charts)
5
แผนภาพกระแสข้อมูล (Data Flow Diagrams :DFD)
-DFD เป็นเอกสารที่นักวิเคราะห์ระบบ (System Analysts) ใช้สําหรับการวิเคราะห์ระบบงานปัจจุบัน เพื่อพัฒนา ระบบสารสนเทศใหม่ - DFD แสดงถึงแนวคิดการไหลของข้อมูลระหว่าง กระบวนการปฏิบัติงาน (process) แหล่งเก็บข้อมูล (data store) จุดเริ่มต้น และจุดสิ้นสุดของข้อมูล บทที่ 3 เทคนิคการจัดทําเอกสารของระบบสารสนเทศ
บทที่ 3 เทคนิคการจัดทําเอกสารของระบบสารสนเทศ
แผนภาพกระแสข้อมูล (Data Flow Diagrams :DFD)
สัญลักษณ์ที่ใช้ใน DFD
จุดเริ่มต้นหรือแหล่งที่ทําให้เกิดข้อมูลและจุดสิ้นสุดหรือ แหล่งปลายทางของข้อมูล อาจเป็นหน่วยงานภายนอกก็ได้
7
บทที่ 3 เทคนิคการจัดทําเอกสารของระบบสารสนเทศ
แผนภาพกระแสข้อมูล (Data Flow Diagrams :DFD)
สัญลักษณ์ที่ใช้ใน DFD
แหล่งเก็บข้อมูลที่เป็นผลลัพธ์ของกระบวนการ ปฏิบัติงาน
บทที่ 3 เทคนิคการจัดทําเอกสารของระบบสารสนเทศ
แผนภาพกระแสข้อมูล (Data Flow Diagrams :DFD)
วิธีการเขียน DFD 1. ต้องทําความเข้าใจกับระบบงานและลักษณะงานให้ชัดเจน 2. เขียน DFD ฉบับร่าง ตรวจทานให้สมบูรณ์ ก่อนเขียนฉบับจริง 3. นําข้อมูลที่มีอยู่มาเขียน Context Diagram โดยใส่ชื่อกระบวนการ ไม่ต้องใส่หมายเลข 4. หลีกเลี่ยงการเขียนเส้น Data Flow ทับหรือตัดกัน
9
บทที่ 3 เทคนิคการจัดทําเอกสารของระบบสารสนเทศ
แผนภาพกระแสข้อมูล (Data Flow Diagrams :DFD)
วิธีการเขียน DFD 6. การเขียน Process ให้เขียนจากบนลงล่าง และซ้ายไปขวา 5. แหล่งเก็บข้อมูล (Data Store) ต้องมีเส้นการไหลข้อมูลเข้าหรือออก 7. Process ที่มีรายละเอียดซับซ้อน อาจจะเขียนเป็นระดับ 0,1,2,3 8. ใช้ตัวเลขบอกระดับของ Process เช่น Level 0 เช่น 1.0, 2.0 Level 1 เช่น 1.1 1.2 1.3 level 2 เช่น 1.11 1.12
บทที่ 3 เทคนิคการจัดทําเอกสารของระบบสารสนเทศ
ผังงานเอกสาร (Document Flowcharts)
-Document Flowcharts เป็นเอกสารที่ผู้สอบบัญชีและ นักบัญชีใช้ในการวิเคราะห์ระบบงานในปัจจุบัน เพื่อหาข้อ บกพร่องของการควบคุมภายใน และการจัดทํารายงาน - Document Flowcharts แสดงเส้นทางของเอกสารทั้งเอกสาร ขั้นต้นและรายงานระหว่างกระบวนการปฏิบัติงานของระบบ งานที่ไม่ได้ใช้คอมพิวเตอร์ประมวลผล11
13 บทที่ 3 เทคนิคการจัดทําเอกสารของระบบสารสนเทศ
ผังงานเอกสาร (Document Flowcharts)
วิธีการเขียน Document Flowcharts 1. ต้องทําความเข้าใจกับระบบงานและลักษณะงานให้ชัดเจน 2. ระบุหน่วยงานจุดเริ่มต้นและจุดจบของผังงานเอกสาร 3. เขียนผังงานเอกสารฉบับร่าง ตรวจทานให้สมบูรณ์ ก่อนเขียนฉบับจริง 4. การเขียน Process ให้เขียนจากบนลงล่าง และซ้ายไปขวาบทที่ 3 เทคนิคการจัดทําเอกสารของระบบสารสนเทศ
ผังงานเอกสาร (Document Flowcharts)
วิธีการเขียน Document Flowcharts 5. เขียนหัวลูกศรเพื่อแสดงเส้นทางการไหลของเอกสาร 6. ระบุเลขที่สําเนาของเอกสาร โดยต้นฉบับให้ใส่หมายเลข1 7. ระบุชื่อเอกสารในสัญลักษณ์ของเอกสาร 8. ระบุชื่อกระบวนการปฏิบัตงานในสัญลักษณ์ของเอกสาร15 บทที่ 3 เทคนิคการจัดทําเอกสารของระบบสารสนเทศ
ผังงานเอกสาร (Document Flowcharts)
วิธีการเขียน Document Flowcharts 9. ใช้สัญลักษณ์เชื่อมต่อในกระดาษหน้าเดียวกันและระหว่างหน้ากระดาษ 10. ใช้สัญลักษณ์อธิบายข้อมูลเพิ่มเติมบทที่ 3 เทคนิคการจัดทําเอกสารของระบบสารสนเทศ
ผังงานระบบ (System Flowcharts)
-System Flowcharts เป็นเอกสารที่นักบัญชีนิยมใช้ เพราะ ได้แสดงความสัมพันธ์ของกระบวนการปฏิบัติงานทั้งหมด ในระบบ -System Flowcharts แสดงให้ทราบว่าใครเกี่ยวข้องกับ กระบวนการปฏิบัติงาน ข้อมูลเก็บไว้ที่ใด รวมทั้งลําดับขั้นตอน การปฏิบัติงานเป็นอย่างไร17
19
21
บทที่ 3 เทคนิคการจัดทําเอกสารของระบบสารสนเทศ
ผังงานระบบ (System Folwcharts)
วิธีการเขียน Document Flowcharts 1. ผู้เขียนต้องทําความเข้าใจกับระบบงานและลักษณะงานให้ชัดเจน 2. เลือกใช้สัญลักษณ์ให้เหมาะสม 3. เขียนผังงานเอกสารฉบับร่าง ตรวจทานให้สมบูรณ์ ก่อนเขียนฉบับจริง 4. การเขียนทิศทาง Process ให้เขียนจากบนลงล่าง และซ้ายไปขวา23 บทที่ 3 เทคนิคการจัดทําเอกสารของระบบสารสนเทศ
ผังงานระบบ (System Folwcharts)
วิธีการเขียน Document Flowcharts 5. กรณีมีการเชื่อมต่อหน้าระหว่างหน้ากระดาษให้ใช้สัญลักษณ์การเชื่อมต่อ 6. ใช้สัญลักษณ์เชื่อมต่อหน้าเดียวกันเพื่อหลีกเลี่ยงการตัดกันของเส้นทิศทาง 7. ใช้สัญลักษณ์เดิมตลอดการเขียนผังระบบ 8. เขียนคําอธิบายในสัญลักษณ์บทที่ 3 เทคนิคการจัดทําเอกสารของระบบสารสนเทศ
ผังงานระบบ (System Folwcharts)
วิธีการเขียน Document Flowcharts 9. ใช้กฎของ Sandwich rule ในกระบวนการประมวลผล 11. แสดงแหล่งปลายทางที่เก็บของเอกสาร 12. เขียนสัญลักษณ์อธิบายข้อมูลเพิ่มเติม 10. ระบุเลขที่สําเนาของเอกสาร โดยต้นฉบับให้ใส่หมายเลข125 บทที่ 3 เทคนิคการจัดทําเอกสารของระบบสารสนเทศ
ผังงานโปรแกรม (Program Flowcharts)
-Program Flowcharts แสดงถึงกรอบแนวคิดของกระบวนการ ปฏิบัติงานในแต่ละลําดับขั้นของชุดคําสั่งงาน เพื่อใช้ในการ ปฏิบัติงานของระบบผู้เขียนชุดคําสั่งงาน -นักบัญชีใช้เปรียบเทียบกับชุดคําสั่งงานที่ใช้จริงในการปฏิบัติ งาน เพื่อประเมินประสิทธิภาพการควบคุมภายในของงานจริง27 บทที่ 3 เทคนิคการจัดทําเอกสารของระบบสารสนเทศ 1. ผู้เขียนต้องทําความเข้าใจกับระบบงานและลักษณะงานให้ชัดเจน 2. เลือกใช้สัญลักษณ์ให้เหมาะสม 3. เขียนผังงานเอกสารฉบับร่าง ตรวจทานให้สมบูรณ์ ก่อนเขียนฉบับจริง 4. การเขียนทิศทาง Process ให้เขียนจากบนลงล่าง
ผังงานโปรแกรม (Program Flowcharts)
วิธีการเขียน Program Flowchartsบทที่ 3 เทคนิคการจัดทําเอกสารของระบบสารสนเทศ
ผังงานโปรแกรม (Program Flowcharts)
วิธีการเขียน Program Flowcharts
5. ใช้สัญลักษณ์เดิมตลอดการเขียนผังระบบ
29 บทที่ 3 เทคนิคการจัดทําเอกสารของระบบสารสนเทศ
แผนภูมิโครงสร้าง (Structure Charts)
-Structure Charts เป็นเอกสารที่อธิบายความสัมพันธ์ของ การปฏิบัติงานตามลําดับชั้นของโมดูล(Module) โดยระดับบน สุดอธิบายภาพรวมโครงสร้าง ระดับที่สองจะขยายภาพ กระบวนการปฏิบัติของระดับบนสุด ระดับที่สามจะขยายภาพ ของโมดูลระดับสองบทที่ 3 เทคนิคการจัดทําเอกสารของระบบสารสนเทศ
แผนภูมิโครงสร้าง (Structure Charts)
-Structure Charts ใช้เป็นเครื่องมือในการพัฒนาชุดคําสั่ง งานในระบบงานแทนการใช้ผังงานโปรแกรม -Structure Charts เขียนไปในทิศทางจากบนลงล่างและ จากซ้ายไปขวา31